Page 189 - Трагедия на озере Ильмень

Элгээним сибэккитэ
Манна тэтэрдин!
Ахтылдан музыката
Манна ыллаатын!
Атас дьон сурэдин
Манна аймаатын!
1968 с.

Олбут еруеллэр кэриэстэрэ елбеедуйбэт
Новгород сирэ баай историялаах. Манна славяннар балта-
раа тыйыынча сыл анараа еттугэр олохсуйбуттара. Новгород си-
ригэр шведтэр, немец рыцардара, монгол халабырдьыттара,
Литва агрессордара ороспуойдуу ааннаан киирэллэрэ, халыыл-
лара, урусхаллыыллара. Ол эрээри ол урусхаллары унуордаан,
манна нуучча куораттарын адата Новгород турар, кини сотору-
таадыта 1100 саайын бэлиэтээбитэ (археологтар кинини ессе
ордук элбэх саастаах дииллэр). Улуу нуучча норуота елбет уйэ-
лээдин туойута буолан, Новгород Кремлэ, былыргы Софийскай
собор, «Россия тыйыынча саайа» диэн пааматынньык тураллар.
Итилэри кытта сэргэ Новгород сиригэр сана пааматын-
ньыктар — Ада дойдуну кемускуур Улуу сэрии геройдарыгар
анаммыт пааматынньыктар турдулар. Сэрии сылларыгар Новго­
род сирэ аата-ахсаана суох алдьархайы керсубутэ. Кини 1941
сыл от ыйыттан ыла икки анаар сыл устата Москва уонна Ле­
нинград обороналарыгар кемелейер тас куйах оруолун толорбу-
та. Старай Русса тайыгар буолбут, фашистскай сэриилэр Де-
мянскайдаады белехтерун суох онорор ийин кырыктаах кыр-
гыйыылар, Иккис ударнай армия трагическай oxcyhyyra, Иль­
мень куол тулатыгар сэриилэйиилэр, партизаннар хорсун дьыа-
лалара — ити барыта немецкэй-фашистскай армия куустэрин
Ленин куоратыттан хайа тардара. Манна советскай дьон олус
дьаныардаахтык кыргыспыт буоланнар, фашистскай сиэхситтэр
Новгород олохтоохторуттан кыыллыы иэстэйэллэрэ. Старай
Русса куоракка сэрии иннинэ 40 тыйыынча кийи олороро, от-
тон немецтэртэн босхолонор кунугэр баара-суода туерт дьиэ
хаалбыта, биир да кийи ордубатада. Немецкэй-фашистскай ха-
лабырдьыттар хара дьайдаах дьыалаларын силиэстийэлиир госу-
дарственнай комиссия быйаарыытынан, бу куорат 450 мелу-
йуен солкуобайдаах хоромньуну ылбыта. Эмиэ ол курдук нууч­
ча былыргы куораттара Новгород, Чудово, Холм урусхаллам-

185