Page 9 - Леонтьев В.Н. Чолбон 11.2016

|Үочарщ уонна публицистика

ньутааҕы саагыбарга" кытынна диэн биэс сылга Решить правильно этот вопрос - значить, най­
ууруллан хааллыбытыгар, Ойуунускай: "Бэйэм эп- ти ...основу существования Соввласти и партии
пиэппэр" диэн көрдөһүү оҥорон, эһиилигэр, 1922 в Якутии. Национальная политика власти дол­
сыллаахха хаайыыттан таһааран турар; үсүһүнэн, жна проникать во все поры советского строи­
1925 сыллаахха "Саха Омук" уопсастыба туһунан тельство-хозяйственного, культурного и поли­
мөккүөргэ, Ойуунускайы саха үөрэхтээҕин утары тического" ("Красная Якутия" с., 1922 с., 3-5 сс.).
тылласта диэн баайсыбыттарыгар "Пусть исчезнет 1923 сыллаахха бэс ыйын 20 кунугэр К.К. Бай-
тень!.." диэн ыстатыйаны суруйбутун, өрдөөҕүтэ каалабы атаарыы улахан мунньаҕа буолбута. Эл-
архыыптан булан, үөрдүм да этэ! Ол ыстатыйаҕа бэх киһи тыл эппитэ. Олортон икки киһи этиитин
маннык тыллар бааллара: "Товарищей ...Софро- холубурдуубун.
нова, Леонтьева, Николаева, Колесова и других Байкаалап историяҕа киирэр этиитэ: "...Лишь
считаю людьми работающими не за страх, бы не повторялись ошибки прошлого, так как
а за совесть, без корыстных целей, без злых в Якутии совершенно нет условий для разви­
намерений, людьми преданными интересам тия контрреволюции. Самое опасное явление
Я АССР и якутской науки" - диэн! - это недоверие и мания поисков контррево­
Омуоһап 1922 сыллаахха саха үөрэхтээҕэр аады- люционности там где его нет... Это недоверие,
рыстаан бэчээттэппит "Аһаҕас суругар" харда су- не имело совершенно никакой почвы, никакой
ругу В.Н. Леонтьев суруйбутун, мунньахтаан ба­ контрреволюционной организации. В городе не
ран, мунньах аатыттан мунньаҕы ыыппыт Г.Ф. было, не имел и штаб Пепеляевцев, не имел ни­
Сивцев уонна мунньах сэкэритээрэ М.А. Констан­ какой связи с городом".
тинов илии баттаан, "Автономная Якутия" хаһыат Леонтьев этиитэ: "Самая главная заслуга тов.
1922 сыл атырдьах ыйын 27 күнүнээҕи 18 №-гэр Байкалова - это установление новой военно­
бэчээттэппиттэрэ. политической линии в Якутии. Тов. Байкалов в
Онон, ити суругу Омуоһап уонна Леонтьев ик- своих речах, выступлениях неоднократно харак­
ки ардыларыгар бэчээт нөҥүө аһаҕас кэпсэтии теризовал старую политическую линию как крас­
(диалог) быһыытынан өйдүөхтээхпит. Ити биирэ. ный бандитизм и мы с этим согласны. Старая
Иккиһинэн, 1924 сыллаахха кулун тутартан бэс политика заключалась в проведении классового
ыйын 15 кунугэр диэри Обком уонна ОКК (Об­ расслоения, в военном коммунизме, реквизициях,
ластная Контрольная Комиссия) холбоһуктаах ус репрессиях и т.д., несомненно это диктовалось
мунньаҕар бэрт улахан мөккүөрүнэн (М.К. Ам­ необходимостью в общероссийском масштабе.
мосов дьаныардаах туруорсуутунан) партия Об- Но в России были определенные условия, как клас­
комун төрдүс пленума 1927 сыл бэс ыйын 22 сы, политические группировки, каковых у нас не
кунугэр В.Н. Леонтьевы куорат баартыйата суох ин- было. Местные советские деятели... копировали
теллигенциятын аатыттан Бүтүн Сойуустааҕы Си- Центр, следствие чего получился печальный ре­
тэриилээх Кэмитиэт чилиэнинэн (Национальнос­ зультат - повстанчество. Вторая заслуга тов.
тар сэбиэттэрэ) талбыта. Байкалова - это установление контакта с нац-
Ону, көрөн турбут курдук, Саха сиригэр П.В. Ксе­ интеллигенцией. До этого с нацинтеллигенция
нофонтов айдаана тахсан, 1928 сыллаахха Киин рассматривалось как контрреволюционеры, не
Кэмитиэт "Саха сиринээҕи партийнай тэрилтэ ту- было ни какого доверия, проводились слишком
һунан" уурааҕын кэнниттэн Леонтьев улэтиттэн строгие репреции, что нельзя было открыто го­
уһуллан,чыыска5атүбэһэр.Үссылыбыһасууттаан, ворить даже об автономии" (СӨ НА, 50 Ф., I он.,
хаайан, норуот өстөөҕө оҥорон, 1930 сыллаахха 34 д., 113 л.).
муус устар 11 кунугэр тройка ууруутунан ус сылга Бөдөҥ уопсастыбаннай-политическай деятель
болдьохтоон Сибиир концентрационнай лаа- Леонтьев - Ойуунускай, Омуоһап, Бараахап та-
ҕырыгар утаарыллар. Ол - бэйэтэ туспа сурдээх һымнарынанолоронааспыткиһи. Ити дьону кытта
уһун, балыырдаах хараҥа дьыала. биир өйгө-санааҕа, биир обуоймаҕа сылдьыбыта
Омуоһап, Бараахап, Леонтьев омук боппуруоһун - үөһэ да ахтыллыбыт холобурдартан ырылыччы
олус табатык өйдөөбүттэрэ - саха олоҕун тыын КӨСТӨН кэлэр.
боппуруоһун быһыытынан сыаналаабыттара: "Ос­ Итини таһынан, интеллектуал быһыытынан
новной вопрос в Якутии - национальный вопрос. киэҥ эрудициялаах, былыргы грек омук классик
58 (Ч~олБон 11 №-рэ 2016