Page 42 - Кыһыл Танда сыдьааннара. Баһылай Мүрү
P. 42

дакылааттар  сунньулэринэн  ыйытыылар,  кэпсэтиилэр
                                 дьыалабыайдык тэрилиннилэр.
                                       Бу  семинарга  уопсайа  102  кийи  актыыбынай  кыттыыны
                                 ылбыта. Семинар кыттыылаахтара сайылыктары сирийэн кердулэр,
                                 улэйиттэри  кытары  ирэ-хоро  сэйэргэстилэр,  миэстэдэ  сылдьан
                                 санаа атастастылар. Сайылыктаайын боппуруойа манна дьин -чахчы
                                 атадар  турбут  дьыала.  Кылаабынайа,  Байадантай  нэйилиэгин
                                 сайылыктарыгар  салайааччылар  бириэмэ  ирдэбиллэринэн
                                 салайтаран  сайдыы  араас  керун'нэрин  тутуйан  улэлэрин
                                 былааннаахтык  ыыталлар.  Сытыган,  Сардазга  уонна  Куерумэ
                                 сайылыктарга  “Танда”,  Герой  Егоров  аатынан  кооператив
                                 ыанньыксыттара  сайын  ахсын  кургуемунэн  тахсан  елгем  ууту
                                 ыыллар.  Сайылык ахсын сууйунэн ыанньык тахсар.  Бу сыыппара
                                 элбэди этэр. Сайын н ы куех мэччирэн'  ыйдарыгар эрэ урун  илгэни
                                 уруйэлии сууругурдуеххэ себун тыа сирин дьоно  бэркэ билэллэр.
                                 Байадантай нэйилиэгэр сайылыктаайын боппуруойа кун бугунугэр
                                 диэри сатабыллаахтык туйаныллар, дьон кургуемунэн тахсан ууту-
                                 эти  кыайа-хото  онороллор.  Байадантай  сиригэр-уотугар  былыр-
                                 былыргыттан  ебугэ  садаттан  сайылыктаайын'н'а  улахан  суолта
                                 ууруллара, келуенэтгэн келуенэдэ бэриллэн кун бугун сайылыкка
                                 тахсыы  манна улахан  быраайынньык курдук  сыаналанар.
                                       Ону  туойулуурдуу  Сытыган  сайылыгар  селекционер-
                                 зоотехник  Варвара  Коммунаровна  Хомподоева,  ийэтинээн
                                 Анастасия  Михайловналыын  кэккэ  сылларга  племенной  улэнэн
                                 утумнаахтык  дьарыктанан  утуе  хаачыстыбаларын  тупсарбыт
                                 симментал  боруода  суейулэрин  быыстапкатын  ньиирэйиттэн
                                 ынадар тиийэ наука улэйиттэригэр кердердулэр. Кербут эрэ барыта
                                 интэриэйиргээтэ, бийирээтэ.  Ньирэйдэр улахаттара, терелкейдере,
                                 ынахтар  урдук  бородууксуйаны  биэрэр  ууттугэннээх  улахан
                                 сириннэрэ,  эмиийдэрэ,  тас  керуннэринэн  толуулара  ханныктаах
                                 да тылынан быйаарыыга, быйааттарыыга наадыйбат курдуктар. Уйун
                                 тубуктээх, сыралаах улэнэн ситийиллибитэ туора да кийи  харадар
                                 арылхайдык  костер.  Ыалдьыттар  кэрийэ  сылдьан  сайылык
                                 суейулэрин  астына  кердулэр.  Чахчы  даданы  кийи  седе,  сэргии
                                 керер  суейулэрэ  уескэтиллибиттэр.  Ити  Варвара  Коммунаровна
                                 ер сыллаах селекционнай-племенной улэтин тумугэ буолар. Варвара
                                 кырдьык даданы сайылык одото буоллада, кыра эрдэдиттэн ийэтин
                                 батыйа сылдьан сайылык тиэргэнигэр дьоллоох одо саайа аастада.
                                 Сайылыга  суох  олох  сатаммат.  Сайылык  -  кини  олодун  аргыйа,
                                 кини  ахтылданнаах  сайылыгар  тахсыбатадына,  кини  сибиэйэй
                                 салгынынан  тыымматадына,  кини  ыраас  уутун  испэтэдинэ,  кини
                                 хара  тыатыгар  дуойуйа  хаампатадына,  кини  ынадын  синньиттэн
                                 урун-  илгэни  уруйэлии  сууругурпэтэдинэ,  мэччирэн'нээх
                                 ходуйаларынан  ынадын  мэччиппэтэдинэ  толору  дьоллоох  олоду
                                 олорбут  курдук  санаммат.  Сайылык  киниэхэ  тылынан  этиллибэт
                                 кундуттэн  кунду,  айылда  биэрбит дьикти  кэрэ  бэлэдэ  буолар















                                                         38
   37   38   39   40   41   42   43   44   45   46   47