Page 9 - 13. Кыайыы Боотурдара. Үс сэрии кыттыылааҕа. Оллонов Д.Д. стр.78

тэ саҕаланарын кытта үс бырааттыылар — Сүөдэр, Ньукулай, Бо-
рокуоппай — армияҕа барбыттара. Дойду көмүскэлигэр уоттаах
сэриигэ киирсэн бырааттыы Оллоновтар дьоруойдуу охсуспуттара.
Саамай аччыгый быраат Борокуоппай Воронеж куорат таһыгар
сэрии хонуутугар 1942 сыллаахха охтубута. Оттон улахан убайда-
ра Сүөдэр Ленинградскай фроҥҥа сэриилэһэ сылдьан ыараханнык
бааһыран, инбэлиит буолан, Аца дойду сэриитин 2-с степеннээх
орденнаах 1943 сыллаахха дойдутугар кэлбитэ. Орто быраата Ньу­
кулай Кенигсберга тиийэ сэриилэһэн Албан аат III степенэ орден­
наах 1945 сыллаахха дойдутугар эргиллибитэ.
Оттон үһүс быраат Миитэрэй 1934 сыллаахтан Кыһыл Армия
кадровай офицера. Кини 1930 сыллаахха 20 сааһыгар Дүпсүн 7
кылаастаах оскуолатын бүтэрээт, Дьокуускай куоракка Кыһыл Ар­
мия младшай командирдарын бэлэмниир национальнай байыаннай
оскуолаҕа үөрэнэ киирбитэ. Онтон Омскайдааҕы пехотнай оскуола-
ны ситиһиилээхтик бүтэрбитэ.
1936 сыллаахха Монголия Народнай Республикатыгар Ундур-
хан куоракка турар 9-с мотострелковай биригээдэ ротатын коман-
дирынан ананар. Дмитрий Данилович Оллонов бастакы бойобуой
сүрэхтэниитин 1939 сыллаахха японецтары утары Халхин-Гол сэрии-
тигэр ылбыта. Онно Г.К.Жуков салалтатынан Кыһыл Армия Япо­
ния 200 тыһыынча киһилээх аатырбыт 6-с армиятын үлтү сыспыта.
Ити сэриигэ Дмитрий Оллонов бойобуой сорудахтары дьоһуннаах-
тык толорбутун уонна туе бэйэтин хорсунун көрдөрбүтүн иһин
Бойобуой Кыһыл Знамя орденынан наҕараадаламмыта. Ол орденын
Москваҕа, Кремльгэ, Улуу Октябрьскай Социалистическай револю­
ция 22 сылын туолар үөрүүлээх күнүгэр Бүтүн Союзтааҕы ыстаа-
рыста, ССРС Верховнай Советын Президиумун Председателэ М.И.
Калинин туттарбыта. Халхин Гол геройа, старшай лейтенант Дмитрий
Оллонов 1939 сыллаахха ахсынньыга, Украинаҕа Харьковскай ба­
йыаннай уокурукка ыытыллыбыта. Онтон Ленинградка 6 ыйдаах
үөрэҕи бүтэрэр, танковай батальон командирынан ананар.
Гитлеровскай Германия Советскай Союзка сэриинэн саба түһүүтүн
Оллонов батальона, Арҕаа фроҥҥа, Белоруссия сиригэр Барсуковка
дэриэбинэтин көмүскээн көрсөр. Тэҥэ суох кыргыһыыга батальон
командира атаҕар баас ылар. Ол да буоллар Оллонов охсуһуу
хонуутуттан туораабат. Киниэхэ аны, Сож өрүс уҥа биэрэгэр, суол-
лар быһа охсуһар сүрүн сирдэрин көмүскүүр сорудах бэриллэр.
Дмитрий Оллонов механизированнай батальона элбэх киһитин, тех-
никатын сүтэрэн туран, өстөөх кимэн киириитин харгыстыыр. Он­
тон атаҕар бааһырбыт танкист Сож өрүһү, сарсыардааҥы туманы-
нан туһанан, харбаан туораан, өлөр өлүүттэн мүччү көтөр.
Дмитрий Данилович госпитальга сытан, эмтэнэн, үтүөрэн тахса-
рын кытта И.В.Сталин аатынан Кыһыл Армия Байыаннай Акаде-
миятыгар үөрэххэ ыыталлар. Кылгас болдьох иһинэн Академияны
бүтэрэр. Капитан званиеламмыт Оллонов КВ-9 диэн 47,5 тонна-
лаах, 100 мм халыҥ куйахтаах, чааска 50 км айанныыр, уонтан
79