Page 12 - Тыыннаахтар олох олорор аналлаахатр

итинник үлэ-хамнас, тоҥуу-хатыы, аччыктааһын-хоргуйуу
барыта буолан ааспытын кырдьаҕас көлүөнэ, бу Матрена
Михайловна курдук дьон кэпсээннэриттэн эрэ билэбит...
Ити таһаҕас таһыытыгар үлэтин кэнниттэн, Матрена Ми-
хайловна дойдутугар «Бөлөхтөһүү» колхуоска кэлэн, ыан-
ньыксытынан үлэлээбитэ уонна 1966 сыллаахха пенсияҕа
тахсыар диэри ити үлэтиттэн атын үлэҕэ аралдьыйбатаҕа.
Сэрии толоонугар охтубут буойун Иван Константинович
Новгородов огдообото Матрена Михайловна түүннэри-
күннэри үлэлээн икки оҕотун атахтарыгар туруорбута, дьон
оҥортообута. Матрена Михайловна эдэр-сэнэх сааһа сэрии,
сут-кураан сылларыгар ааһан атын дьонтон туох да ордуга
суоҕа. Төттөрүтүн, кини сэрии кэмигэр, ол да кэнниттэн
аҥаардас дьахтарга тиксэр аһыыны-ньулууну барытын ам-
сайбыта, билбитэ.
Муоча кэргэнэ Уйбаан сэрии толоонуттан биирдэ эрэ
суруйаахтаабыт. Ол сурук аныаха диэри баар буолуо дуо.
Сайылыктарынан-кыстыктарынан көһүүгэ, малы-салы үөһэ-
аллара тутууга сурук сүппүтэ быданнаабыт. Иван Констан-
тинович Новгородов сэриигэ Курскай Тоҕойго Орел куорат
таһыгар уоттаах кыргыһыыга сыддьан өстөөх буулдьатыттан
сырдык тыына быстыбыта.
Өстөөҕү өһөрүү, уоттаах сэриини самнарыы 51 сылын
туолан ааста. Бу Кыайыы кэлэрин туһа диэн, сэрии алдьа-
ныытын-кээһэниитин чөлүгэр түһэриигэ биир бигэ өйүнэн-
санаанан үлэлээбит дьоннортон биирдэстэринэн М.М.Нов-
городова буолар. Кини Улуу Кыайыы кэнниттэн да үлэттэн
илиитин араарбатаҕа. Ону туоһулуур аҕыйах докумуоннары
уола Виктор Иванович уура сылдьарын көрдүм. Олорго
манныктар бааллар:
«Лысенко» колхуос 1951 сыллаах эбэһээтилинэй нолуогар
Матрена Михайловна 6 центнер, 9 киилэ үүтү, 46 киилэ эти
туттарбыт. Бастыҥ ыанньыксыт М.М.Новгородова 1954 с.
Москваҕа БСНХСБ кыттыылааҕа, 1957 сыл Саха АССР 35
сылыгар харчынан бириэмийэлэммит туоһу суруга, 1962 сыл
Саха АССР 40 сыллаах үбүлүөйүн көрсө Верховнай Совет
Президиумун Бочуотунай Грамотата, 1963 с. «Коммунисти-
ческай үлэ ударнига» бэлиэ, 1967 с. «Тыа хаһаайыстыбатын
куоталаһыытын туйгуна» бэлиэ кини туруу үлэһитин кэрэ-
һэлииллэр. Кэлин үлэни кыайбат буолан Бочуоттаах сын-
ньаланҥа олордоҕуна, 1974 с. М.М.Новгородованы Партизан
Заболоцкай аатынан совхоз Бочуотун кинигэтигэр киллэрэн