Page 141 - Улуус спордун үйэтиппит учуутал, тренер. Иван Жирков

былык, хаамыска комплектарын оҥорон аҕалтыыр буолбута. Саха
гимназията, Айыы кыһата оскуолаларын, Дьокуускай куораттааҕы
Национальнай гимназия алый сүһүөх кылаастарын барыларын кэ-
рийэ сылдьан, 500-чэкэ оҕону Иван Михайлович оҥорбут хабылык-
тарьшан, хаамыскаларынан үөрэтэрим. Кылаас оҕото барыта хабы-
лыктаах, хаамыскалаах туран үөрэ-көтө оонньуура: «Мин сахабын,
бу, мин төрүт оонньууларым», - диэн киэн туттууну үөскэтэрэ. Иван
Михайлович аналлаах станокка буолбакка, кыһыл илиитинэн саха
быһаҕынан кыһан, 9 тыһыынча устуука хабылыгы, 1,5 тыһыынча
устуука хаамысканы оҥорон миэхэ туттарбыта. Өссө Саха гимназия-
тын алын сүһүөх кылааһын үөрэнээччилэрэ икки араас «Хабылык
үҥкүүтүн» улахан спорт күрэхтэһиилэрин арыллыыларыгар «Мо-
дун» улахан саалатыгар толорбуттара. Бастакы үҥкүүнү 200 оҕо,
иккис үҥкүүнү 300 оҕо тахсан толорон, «Хабылык түһүлгэтин»
оҥорбуттара. Онон остуол төрүт оонньууларын үөрэнээччилэр ор-
толоругар киэҥник тарҕатыыга, Иван Михайлович сэмэй кылаатын
киллэрсибит киһинэн буолар.
Маны таһынан Иван Михайлович биир ураты бэлэҕинэн -
Уус Алдан улууһугар урут хайдах хаамыска оонньуулларын, хас
түһүмэхтээҕин, хас биирдии дьайыытын ааттаан хаалларбыт суру-
йуута буолар. Онно «суптуур», «хаһыыр», «ласхай» диэн ураты эр-
чиллиилэр баалларын билбитим. Ис дууһатын ууран туран, миэхэ
көмөлөспүтүн үрдүктүк сыаналыыбын. Ол курдук, биһиги улууспу-
тугар бу төрүт остуол оонньуута хайдах сайдыбытын, Иван Михай­
лович ахтыытыттан билиэххэ сои:
«Биһиги, ааспыт үйэ 40-с, 50-с сыллардааҕы көлүөнэ дьон, оҕо
сааспыт хабылык, хаамыска оонньуулары кытта быстыспат сибээс-
тээх. Мин 40-с сыллардааҕы оҕо сааспын өйдүүрбүнэн, биэстээх, ал-
талаах оҕо сылдьан, урааннаах уһун кыһыҥҥа буор муосталаах саха
балаҕаныгар төгүрүк остуол тула туран, бэйэм саастыылаахтарбын
кытары күн аайы кэриэтэ олус хатыһыылаахтык хабылык, хаамыска
оонньуур буоларбыт. Хабылыгы бэйэбит тиит мастан кыһан оггорор-
бут, онтон хаамысканы, оччолорго дэлэйдик атыыланар, бил балык
тоноҕоһун уҥуоҕун араартаан, олорунан оонньуурбут... Биһиги, оч-
чотооҕу кэм оҕолоро, аралдьыйарбыт эрэ хабылык, хаамыска буо-
лан, бары даҕаны олус бэрткэ оонньуурбут. Ол гынан баран, хаһан
баҕарар үчүгэй үрдүнэн үчүгэй баар буоларынан, лаппа үчүгэйдик
оонньооччулар эмиэ бааллара».
Иван Михайлович итиччэ элбэх хабылыгы бэлэмнииригэр мае