Page 98 - Үлэ дьол доҕуһуола. Производство маяктара. Василий Сивцев Мүрү

о go амарах ийэтэ, алта сиэн тапталлаах эбэтэ. Дьэ, ити курдук, кини 0нер
сирин-уотун, дьонун-сэргэтин себулээн олохсуйда, нэйилиэк биир сис
ыала аатырда. Маннык ааты-суолу чахчы дьоЬун олоххунан, майгыгынан,
улэдинэн-хамнаскынан ситийэдин.
АГ.Ушницкая нэйилиэктэн харыс да сири сыдарыйбакка, араас улэдэ
эриллэн биирдэ да сэмэлэммэккэ улэИит аатын урдуктук тутан кэллэ.
Олох уустуктарыгар эрилиннэ, элбэххэ уерэннэ.
Улууска аан бастаан 1992 сыллаахха кырдьадастары, кыамматтары, ин-
бэлииттэри квруугэ-истиигэ дьиэдэ кеме отдела диэн тэриллибитэ. Ырыы-
нак ыар тыынын биир бастакынан кырдьадастар, инбэлииттэр эттэринэн-
хааннарынан билбиттэрэ. Ону учуоттаан СР правительствота улуустар ах-
сын маннык отделлары тэрийтэлээн барбыта. Бу отдел сурун сыала-соруга,
содотох кыаммат кырдьадастар куннээди кыйалдаларын, олорор усулуобу-
йаларын тупсарыыга, дьиэлэрин-уоттарын булууга анал улэйит наада курдук
буолбута. Оччотооду нэйилиэк дьайалтатын байылыга, билин н и байылык
бииргэ тереебут убайа С.С.Черноградскай себулэйэн, биир санаанан Алек­
сандра Григорьевнаны бу улэдэ анаабыттара. Дьэ, ити кэмтэн ыла кини
нэйилиэккэ кырдьадастар, инбэлииттэр куннээди олохторо-дьаНахтара туп-
сарын T y h y r a p сындалданнаах улэтэ садаламмыта. Ол садана нэйилиэк ур-
дунэн кырдьадастар социальнай паспордарын он оруу тубугэ садаламмыта.
Ити уустук эппиэттээх сорудады Александра Григорьевна бэрт чуолкайдык
толорбута. Оччолорго улуустаады дьиэдэ коме отделыттан кыамматтарга,
кырдьадастарга тан ас-сап, ас-уел анаммытын социальнай улэйит бэйэтэ
суурэн-кетон, кэлэн-баран, техника булан бириэмэтигэр адалтарара. Ол
кэмтэн ыла социальнай кемускэл улэйитин еттуттэн кыаммат аранада
элбэх еруттээх улэ ыытыллан барбыта.
Александра Григорьевна Онер нэйилиэгэр социальнай улэйитинэн
ананан айымньылаахтык улэлээбитэ 20-с сылыгар барда. Кини нэйилиэк-
кэ, улууска, республикада ыытьшлар социальнай кемускэл араас тэрээ-
йиннэригэр актыыбынайдык кыттар. А.Г.Ушницкая нэйилиэк байылыгын
А.С.Черноградскайы, нэйилиэк тэрилтэлэрин, дьахталлар, кырдьадастар
сэбиэттэрин кытары улэтин дьуерэлээн былааннаахтык ыытар. Ол да ийин,
кини тэрийэр, ыытар тэрээйиннэрэ еруу урдук тайымнаахтык баралла-
рыттан кырдьадастар улахан дуойуйууну, астыныыны ылаллар.
Дьэ, ити буолар кини сыралаах улэтин тумугэ, кыайыыта. Итинтэн
ордук улахан ситийии улэ киЬитигэр суохха дылы. 2001 сыллаахха улууска
«Бастын' улэлээх социальнай улэйит», 2002 сылга «Инбэлииттэри кытары
eacTbiff улэни тэрийээччи» анал ааттар хайаайкалара.
Кун бугун социальнай улэйит керуутугэр-истиитигэр 38 тыыл, 36 улэ
бэтэрээнэ, 32 инбэлиит баар. Кинилэр олоххо тардыйыылара, нэйилиэк
олодор-дьайадар кемелере улахан. Онуоха социальнай улэЬит ыытар улэтэ,
кемете эмиэ баар. Александра Григорьевна сыралаах улэтэ урдуктук сыа-
наламмыта. Ол курдук, улуус, нэйилиэк социальнай-экономическай сай-
дыытыгар, обгцественнай олодор улахан кылааты киллэрсибитин ийин 2003
сыллаахха «СР социальнай сулууспада туйгуна» урдук ааты улууска биир
бастакынан ылбыта да, элбэди этэр.
Дьэ, ити курдук, ырыынак, олохтоох бэйэни салайыныы усулуобуйа-

96