Page 402 - Тумсуулээх улэ ситиьиилээх сыллара. Дупсун
P. 402

утуекэн улэьит, аба табаарыс

                                    Миигиттэн ада келуенэдэ, Найахым дьонугар киЬи
                                ытыктыыр, кэлэр келуенэдэ кэрэ кэпсээн оностор
                                дьоно угус. Кинилэртэн билигин ахта саныыр, суохтуур
                                киЬим С0 тыатын хаЬаайыстыбатын утуелээх улэЬитэ,
                                Найахы нэЬилиэгин бочуоттаах олохтоодо Сивцев
                                Иван Петрович. Билигин кэлэн кэмсинэ саныыбын
                                ааспыты ирэ-хоро кэпсэппэтэхпин, кини киэн-холку
                                майгытын, олоххо араас керуулэрин, улэдэ мындырын
                                ыраас лиискэ тиЬэн ылбатахпын... Ол да буоллар,
                                астына саныыбын билигин Иван ПетровиЬы кытта
                                биир кэмнэ улэлии сылдьыбыппыттан, кини улэдэ
                                улуЬуйбут мессуенун ейдуурбуттэн, улэтигэр тиэтэй-
             М.А. Федорова      э-саарайа хаамарын кербуппуттэн.
                                    Ойдуубун, 1975 сыллаахха саас, оччолорго
                                сана улэдэ киирбит арыттаах муосталаах хотонно
       ыанньыксыттыы сылдьарым. Биирдэ кыра унуохтаах, сырдык сэбэрэлээх
       киЬи кэлэн «ЭЬиэхэ биригэдьиир буоллум» , - дии турара бу баар. Ол кэмнэ
       мин, куустээх улэдэ тиргиллэ сылдьар киЬи, тургутардыы уеЬэттэн аллараа
       керен кэбиспитим, «ыык» да «ээх» да суох. Иван Петрович килбиктик кулэн
       сэгэйэ турарын ейдуубун. Оччолорго Найахы салалтата сананы, бастыны
       олоххо киллэрэ сатыыра. Ол гынан баран, ичигэс дойдуга анаммыт механи­
       зация, хардадас маЬынан истиэнэлээх хотон биЬиги тымныыбытын тулуй-
       бакка, алдьанара-кээйэнэрэ ханна барыай... Ыанньыксыт улэтэ, ыараханын
       аахтахха, тарбахха баппат этэ. Сана «муодунай» хотоннорун муостата тосторо,
       cyehy атадын кыбытара, илиинэн уу таЬан уулатарбыт, оппутун таЬырдьаттан
       туннугунэн киллэрэрбит. Муостабыт анна сотору туолан, суеЬубут ноЬуомун
       баалынайынан таЬырдьа соЬорбут. Улэ туох баар ыарахана, кыЬалдата барита
       биригэдьиир урдунэн буолара. Ону кыс ортото биригэдьиир дьоллоох кыЬыл
       илиитинэн барытын саба тутар кыада суода. Киэн- холку, тулуурдаах буолан
       Иван Петрович ону тулуйдада. Кинини керен, бары да уоскуйарбыт, кыЬал-
       ла-муЬэллэ сылдьар киЬини туох диэхпитий...
           КиЬи себулуур улэтин булан, табыллан улэлээтэдинэ, улэтэ тахсыылаах
       буолар. Ол курдук, Иван Петрович табыллан, арыллан улэлээбит улэтэ кыылы
       иитии эбит. БиЬиги нэЬилиэкпитигэр 1947 сылтан «Чкалов» холкуоска
       Кэнкэрэмэдэ саЬылы килиэккэдэ иитии тэриллибитэ. Манна Покровскайтан
       кэлбит кийиит Денисова Варвара Николаевна 10 сыл сэбиэдиссэйинэн
       улэлээбитэ. Иван Петрович кыра эрдэдиттэн сылаабай доруобуйалаах буолан,
       бу пиэрмэ улэтигэр сыстан улэлээбитэ. Эдэр уолу 1957-58 сылтан сэбиэдиссэ­
       йинэн туруорбуттар. Варвара Николаевна ессе уонча сыл бу пиэрмэдэ улэлээн,
       кинини атадар туруорбута, инники суолун ыйан, салайан биэрбитэ. Уерэх
       наадатын ейдеен, Уйбаан зоотехник идэтигэр кэтэхтэн уерэммитэ. Уерэммитин
       сааЬыран баран астынара, арай уолум Ваня уерэммэтэ диэн хомойоро. СаЬыл
       пиэрмэтэ, Олесов Егор Петрович ыстаарсай биригэдьиирдиирин садана, Куулада
       кеЬен кэлбитэ. Тутуутугар оскуола одолорун Уйбаан салайан улэлэппитэ, ону
       таЬынан Егор Петрович нэЬилиэк дьонун таЬааран, улэ улаханын, тутуутун
       туттарбыт. Пиэрмэ улэтэ, дэриэбинэдэ чугаЬаан, табыллыбыт. Эдэр дьоннор
       улэдэ тахсыбыттар. Онтон 1975 сылга, оройуон кыылы иитиини биир сиргэ

      400
   397   398   399   400   401   402   403   404   405   406   407