Page 486 - Тумсуулээх улэ ситиьиилээх сыллара. Дупсун

тэриммитэ эбэтэр эргитэн-урбатан туЬада таЬаарбыта. Онтон угус киЬи олорон
хаалбыта, адыйах сылынан туга да суох хаалан, ытыЬын соттубута. Урут
улэЬит илии тиийбэт буолладына, кэлин улэтэ суох дьон кэккэтэ халынаабы-
та. Бу ааспыт отучча сыл устата угус КП-лар рынок ыар тыынын тулуйбакка
эЬиннилэр. Сорохтор саналыы тэринэллэр. Чэриктэйгэ 4 хаЬаайыстыба :
КФХ «Дьоргул» салайааччы Спиридонова М.Е., КФХ «Попов И.П.» салайааччы
Попов И.П., КФХ «Уйгу» салайааччы Свешников Н.В. уонна 2012 сылтан КФХ
«Бочкарев» Бочкарев М.М. тэринэн улэлээбиттэрэ. 2019 сылга биир эрэ КФХ
«Уйгу» салайааччы Свешников Н.В. улэлии сылдьар. Yn-харчы кырыымчык,
улэ-хамнас суох кэмигэр 2000 сылтан Спиридонова Мария Егоровна нэЬилиэн-
ньэттэн уут тутан, кэтэх хаЬаайыстыбалаах ыалга коме буолан улэлээтэ. 2019
сыл санатыгар Мария Егоровнада «С0 аЬы-уелу опорой таЬаарыы туйгуна»
бэлиэ туттарылынна.
Мария Егоровна Иванова.
Чэриктэй бочуоттаах олохтоо^о

БЫЛЫРГЫ МЕЛИОРАТОРДАР

Алтаннаах киЬи унуодун содуруу еттугэр синньигэс от урэх баар. Ол от урэх
уна еттун «Сайыыга» дылы былыр кулуба Попов Василий Петрович даамба
онотторбут. Баалкы етедуттэн чугас аЬар-сабар аан онотторон, «Кута урэх»
уутун салайа сылдьар гыммыт. Сэрии садана биЬиги кыра сылдьан, даамба
урдунэн одустаах сыарданан сылдьар этибит. Чэриктэй иЬин «Кута урэх» уута
олоччу ылладына, угут дьылга ол Баалкы етедун анныгар баар ааны куЬун
сабан кэбиЬэллэр, сеп буолладына аЬан кэбиЬэрбит. Ол уутун «Улахан эбэдэ»
туЬэрэрбит. «Кута урэх» ардаа еттунэн Кепсекуй садыаЬынан куЬун сабан
баран, саас эмиэ аЬан ууну Мыылада туЬэрэр этилэр. СыЬыы уестэригэр сис
уунээри гыннадына, курдьэдинэн хорон биэрэллэр. Аны окко киириэх иннинэ,
сыЬыылар уу чаары буолан хаалыахтара диэн, саамай хотоол сирин булан,
биир хотуур сиринэн охсон кэбиЬэрбит. Холобур «Титирик анна» диэн куелтэн
Сааса етедун аннынан «Хахырыал булгунньадын» аннынан уу суурэр сунньугэр
туЬэрэр этибит. Бу 1,5 биэрэстэдэ чугаЬыыр уЬуннаах. Ханас еттугэр «Иирэ хаа»
куелун ардаа тебетуттэн Бааска арыытын куелун ортотугар дылы эмиэ охсон
кэбиЬэдин. Аны Бааска арыытын куелун ардаа тебетуттэн Титирик анныгар
дылы эмиэ охсон кэбиЬэр этибит, онон дьэ уутун сунньун булан тардан ылар.
Бу «Чахылла» уеЬун киэнэ. Оттон Нэмикиэн уеЬун киэнэ «Кута атах» илин
тебетуттэн ылан эмиэ охсон «Куулэй куруетугэр» туЬэриллэр. «Кута атах»
илин баЬыттан чугас хотоол баар, онон охсон «Экэнээннэ» туЬэрэдин. Холкуос
садана сирдэрин куурдан оттуур этибит. Аны эбэлэр толору эрдэхтэринэ,
«Кута» уута учугэйдик киирбит дьылыгар, «Кыттадатта» куелунэн от урэх
устун «Чэнкикэй» диэн келуйэнэн Моонньоодунан «Русскай» ойбонун илин
еттунэн эмиэ биир куелгэ туЬэр. Ол куел илин баЬынан тардыынан Ойбон
куелгэ туЬэр этэ. Инньэ гынан, «КириэЬи» олоччу толорон, «Биэликинэн»
(Дарыбыан ойбоно) Боруок курбэтин аллараа еттун «Былаахсын» бааЬынатын
уна еттунэн «Ыстаналастаах» куелунэн Хатын куелун ардаа тебетун от
урэдинэн «Бырылаайы» ханас еттунэн эмиэ от урэххэ туЬэн, Мыылада киирэр.
Инньэ гынан кере сылдьаннар, олохтоохтор ууларын бэйэлэрэ салайаллара.
Петр Иванович Шергин
2007 сыл.

484