Page 125 - Дупсун оскуолата 150
P. 125

1*вЯ ® ’ [Д Г Я*
         ,...- 4 ;
                                                                                    121


      го уерэтэр тэрил букатын кэмчитин урдунэн, олус учугэйдик ейдетере, ахсааны
      суоттууру уерэтэрэ. Политическай темада бэсиэдэ он'ортуура. Кылаас чаастарыгар
      былыргыттан уустаан-ураннаан кэпсиирэ. Аны санаатахха, Л. Толстой «Война и
      мир» романыгар бастакы Ада дойду сэриитин кэпсээбит эбит. Хантаччы содус
      туттан туран хаайахтан хостуур курдук бэрт логикалаахтык, кийиэхэ тиийимтиэ
      гына сан арар буолара. Киэгг-куон, холку, сымнадас учууталбытын бутэйдии ытык-
      тыырбыт, таптыырбыт, кини уруоктарыгар ким да айдаарбат буолара. Киэн, дирин
      билиилээх, урдук культуралаах, бары еттунэн кэрэ кийи уобарайа мин ейбер би­
      лигин даданы субу тыыннаах баар курдук. Кэлин, син балачча уерэдирэн, олоду-
      дьайады билэн баран былыргы учууталбар сугуруйэрим тохтообот этэ, хайдах эрэ
      толлорум, сурбун баттатарым. Инньэ гынан, кэлин кинилиин биирдэ эмэ дуойуйа
      сэйэргэспэккэ хаалбыппыттан билигин улаханнык хомойобун. Каникулларга,
      уерэх сыла бутуутугэр одо уус-уран айымньытыгар курэхтэйиилэр тэриллэллэрэ.
       Мин уруйуйдууру, физкультураны (атахпынан чэпчэки этим) уонна литератураны
      таптыырым. Уерэнээччилэр саас угустук хайыйардыыр этибит. Сууруугэ, кы­
      лыыга тэннээхтэрбин кыайталыырым. М.И. Калинин мэтириэтин хара кырааска
      харандаайынан он орбутум оройуон керуутугэр киирэ сылдьыбыта. Биир курэххэ
      А. Сурков «Одиннадцать» диэн хойоонун сахалыы тылбаастаан адыйах солкуо-
      байынан бириэмийэлэнэн турабын. С.И. Никифоров учугэй ырыайыт этэ. Биир
      кыйын (1938—1939 уерэх сылыгар) В.В. Никифоров «Манчаарытын» оскуолада
      туруорбуттарын учугэйдик ейдуубун. Сергей Иванович Манчаары Бэрт Маарыйа
      ырыатын ыллаабыта куппун, уйулдабын хамсаппыттаада.
          1940 с. Дьокуускайга педрабфакка уерэнэ киирбитим. М.И. Гоголев диэн туйгун
      уерэнээччи эмиэ баара. Бийиги, Сергей Ивановичка уерэммиттэр, ахсаан н а учугэй
      этибит. Маннайгы курсу бутэрэрбитигэр сэрии буолан, уруе-тараа барбыппыт.
       Мин иккис Курска уорэнэн ийэн ФЗО-ga кеспутум, онно болуотунньуктар курс-
      тарыгар уерэнэн баран промстройтрескэ улэлээн ийэн Армияда тереппуттэрбин
      керсубэккэ барар буоллум дии санаан дойдубар тахсыбытым. Дьонум одолоругар
      найаа елуулээх этилэр, 20 одо тереебутуттэн мин содотох хаалбытым. Сайын оро­
      йуон монтердарын кытта улэлээн ийэммин, алын суйуех кылаастар учууталларын
      курстарыгар Бородон сэлиэнньэтигэр уерэнэ киирбитим.
         «Образ В.И. Ленина в якутской литературе» (1970 г.), «К новым рубежам»
      (1988 г.), «Кустук араас ен унэн» (1992 с.), «Тяжелое испытание» (1994 г.), «Павлыш
      одолорун остуоруйалара» (1981 с.). Маны тайынан «В.В. Никифоров-Кулумнуур»
      диэн кинигэм тахсан эрэр, «Изобразительные средства якутской поэзии» диэним
      бэчээккэ бэлэмнэммитэ ыраатта.
         ССРС УАК «Старший научный сотрудник» диэн званиены миэхэ ердеедутэ
      инэрэн турар, «Заслуженный ветеран СОАН СССР» онорбуттара, былырыын
      «СР культуратын утуелээх улэйитин» аатын инэрбиттэрэ. Маны тайынан Онер
      нэйилиэгин уонна Уус-Алдан улууйун бочуоттаах гражданина буолбутум. Онон
      бар дьон, норуот туйа диэн урулуйэн улэлээби гин таах хаалбат эбит.
         Мин биэлсэр кэргэннээхпин, билигин пенсияда олорор, биэс одолоохпут, бары
      улэйиттэр, тодус сиэннээхпит.
         Дупсун оскуолатын, уерэппит учууталларбын, бииргэ уерэммит одолорбун,
      Дупсуну бутуннуутун олус кэриэстиибин, ытыктыыбын. Билигин оскуола улаат-
      та, уерэх бардарда. Уерэди, билиини кытта тэниэ (ессе ордук даданы) майгы-
      сигили боппуруойа чорботуллара наадалаадын олох кердерде. Кийи ис туруга,
      дууйата тупсубат, ыраайырбат, кута-сурэ бедергеебет, будатыйбат буолладына,
      наука-техника тейе да сайыннар толору дьолу адалбат эбит. Ханнык да омук
      бэйэтин терут силийин быспатадына чэлгийэр, хас биирдии омук эстиитэ кийи
      аймады бутуннуутун дьадатар. Бийиги сахабыт норуота олус талааннаада, элбэх
      утуе хаачыстыбалардаада биллэр. Ол гынан баран, бийигини араас куйадан дьал-
   120   121   122   123   124   125   126   127   128   129   130