Page 122 - Дупсун оскуолата 150
P. 122

118                               КЭСКИЛ ТУСТЭНЭР КЫЬЛТЛ — ДУПСУН ОСКУОЛЛТЛ



       чин' эбиттэр. Бу уерэх сылыгар оскуолада 1 туйгун уерэхтээх уонна 101 ударник
       бааллар эбит.
          1941 — 1942 уерэх сылыгар былаан быЬыытынан оскуолада 413 одо уерэ-
       ниэхтээдиттэн сэрии садаламмыт сылын куЬунугэр баара суода 250 одо оскуола
       аанын аЬан киирбит.
          Сэрии иннинээди сылларга оскуола уунэр кел уенэни сырдатар-иитэр дьиггнээх
       культурнай киинэ буолбут, оттон учууталлар нэЬилиэнньэ ортотугар культурнай,
       идеологическай улэни ыытар партия бастын' кемелеЬееччулэринэн буолбуттар.



                          1930-с СЫЛЛ АР ДААБЫ АРТЕКОВЕЦ
                                  Ада дойду Улуу сэриитигэр сырдык тыынын то-
                               лук уурбут убайым, «КыЬыл Сулус» уордьан кавалера,
                                учуутал, комсомолец Гавриил Николаевич Ушниц-
                                кай бииргэ уескээбит, одо сааЬын атаарбыт, оскуолада
                                уерэммит, сайынын холкуос ходуЬатыгар бииргэ улэ­
                               лээбит истинг додоро Михаил Иванович Гоголев туЬунан
                                билиЬиннэриэхпин бадарабын.
                                  Михаил Иванович адата Иван Александрович адыйах
                               саналаах, илиитин улэттэн араарбат, дьиэдэ утуйары-
                                гар эрэ костер улэйит кийи этэ. Ол да буоллар кыаллы-
                               бат кырдьадастардаах, элбэх кыра одолордоох содотох
                               улэйит буолан, былыргы саха ыала оностор буор муос-
                               талаах, саах сыбахтаах туруору да баладаннарын кыайан
             М.И. Гоголев      туттубаттара. Ийэтэ Фекла элбэх кэпсээннээх, кулэ-
                               уерэ сылдьар, дьиэтээди улэтин тубугуттэн кун уЬунун
      билбэккэ бутэрэр тургэн туттуулаах амарах ийэ этэ.
         Михаил Иванович дьиэтигэр ада табаарыстарыттан аадарга, суруйарга уерэнэн,
      маннайгы кылааЬы кетен, быЬаччы Дупсун оскуолатын иккис кылааЬыгар
      уерэнэ киирбитэ уонна бары табаарыстарыттан уЬулуччу учугэйдик уерэммитэ.
       1938—1939 уерэх сылыгар алтыс кылааЬы туйгун сыаналарынан бутэрбитэ. Бу
      сыл сайыныгар кинини туйгун уерэнээччи, бастын пионер-общественник буо-
      ларынан Бутун Союзтаады Артек лаадырга сынньата ыыппыттара. Кини биЬиги
      оскуолабыт биир бастакы артсковеЬа этэ. Оччолорго ханна да ыраах, алаастарын
      иЬиттэн тахсыбатах ийэлээх ада, аймах-билэ дьонноро одолорун Дьокуускайы
      ааЬан, Москваттан да ыраах ыыталлара улахан долгутуулаах этэ. Онтон куйун
      биЬиги уерэнэ сырыттахпытына, Артектан элбэх сонуннаах, кэЬиилээх (кырааска
      харандаас, урэр гармошка, о.д.а.) кэлбитэ уонна хайдах айаннаабытын, сынньам-
      мьггын, тугу-тугу кербутун-истибитин кэпсээбитэ, хаартыскалары, открыткалары
      кердербутэ. Оччотоодуга биЬиги келуенэ иккис кылааЬы бутэрбиппит. Кэпсээ-
      нин ис хоЬоонун соччо ейдеебетербут да, куруук истиэхпитин уонна кини курдук
      уерэниэхпитин бадарарбыт. Ити сыл сэттис кылааска уерэммитэ, комсомол чи-
      лиэнэ буолбута, кылааЬын хайдал грамоталаах бутэрбитэ. КуЬунун Михаил Дьо­
      куускай куоракка педрабфакка уерэххэ киирбитэ. Иккис курсу бутэрдэдин сайын
      ийэтэ эмискэ ыалдьан елбутэ, убайа Федосий Иванович Ийэ дойдутун кемускуу
      фрон гга ынырыллыбыта. Адата ыалдьар буолан хаалбыта, онон кини уерэдиттэн
      тохтоон, Дупсун сельскэй советыгар секретарынан улэлээбитэ. Онно олорон, 1943
      сыл сайыныгар армияда ынырыллыбыта. Онтон ыла Михаил Иванович байыаннай
      олодо садаламмыта. Кини империалистическай Японияны утары сэриигэ кытты-
      быта. Монголияда сулууспатын бара сырыттадына, кинини командирдара уерэххэ
      кыахтаадын, байыаннай специалист буоларга дьодурдаадын билэннэр Улан-Удэ
      куоракка икки сыллаах офицерскай-пехотнай училищеда уерэттэрэ ыыппытта-
   117   118   119   120   121   122   123   124   125   126   127