Page 175 - Дупсун оскуолата 150

171

М.П. Гоголев- Икки этээстээх оскуола акылаатын туИэрии
Москуоскай Мэхээчэ

ран тутуу бедетун прорабтаан туттарбыт улахан утуелээх-ен'елеех одонньор этэ
эбээт. Эн суруйар дьарыктаах кийи бу одонньору сурукка киллэрээр эрэ. Бэйэтин
келуенэтиттэн маннык улаханнык надараадаламмыт, чиэстэммит-бочуоттаммыт
чугас эргин суода да буолуо, одонньору умнуман», — диэхтээбитэ.
Бу кэпсэтии буолбута балай да ыраатта. Ол кэмнэргэ мин, буойуттары су-
руйуунан дьарыктанар буолан, хайан эмит наада буолуо диэн кичэйэн уурбутум.
Билигин улэ, тыыл ветераннарын туйунан суруйан эрэбин. Дьэ, онон одонньорум
туйунан туту билэрбин аадааччыларга кэпсииргэ сананным.
Мэхээчэ 1983 сыл Ампаардаах алаас эргин олорбут-уескээбит Москуо Буетур
диэнтэн тереебут. Адатын аата Москуоскай диэн кыра тупсарыылаах улахан уолу-
гар Мэхээчэдэ инмит. Бииргэ тереебут икки бырааттаада биллэр. Быраата Ха­
бах Ньукулай улэ бедену улэлээбит, холкуос тейуу улэйитэ этэ. Биир быраата
Кестекуун уерэнэн, идэлээх кийи буолан, Абый, Орто Халыма оройуоннарын
салайар улэдэ улэлээбитэ. Ол дойдулары дойду оггостон олорбута, улэлээбитэ.
Унуода онно хаалбыта.
Сагга былаас ситэ-хото олодун була илигинэ гражданскай сэрии дуорааннара
сана сутэн эрдэдинэ, 20-с сыллар мантгайгы ан аардарын диэки, 20-тэн тахсыбыт
куннээх саайыгар сылдьар сытыы-хотуу уол дьол кердейе Дьокуускай куораты
булбута. Нэйииччэ аадар, суруйар уол «Дальстрой» систематын ийинэн баар тутуу
прорабтарын курсугар уерэнэ киирбитэ. Уерэдин ситийиилээхтик бутэрэн, 30-с
сыллар садаланыыларыгар дойдутугар эргиллэн кэлэн, Ампаардаахха тэриллибит
«Сонун Союз» холкуоска чилиэнинэн киирбитэ. Биир бириэмэдэ бэрэссэдээтэл-
лии сылдьыбыт.
Сан а олох дьайаллара олоххо киирэн испиттэрэ. Тыа холкуостаадын ыччатын
уерэхтээйин политиката куускэ турбута. Уерэх наркомунан улэлии олорор биир
дойдулаахпыт И.Н. Жирков утуе кэскиллээх дьайалынан Дупсун Томторугар икки
этээстээх, VII кылаастаах оскуола тутуллар буолбута. Дьон-сэргэ, нэйилиэнньэ
сургэтэ кетедуллубутэ, уеруутэ улааппыта. Оскуола директорынан улэлиир эдэр,
эрчимнээх, комсомол актыыбынай чилиэнэ, Дупсун ыччата Фёдоров Василий
Гаврильевич-Мунду бу тутууну иилээбитэ-садалаабыта, элбэхтик суурбутэ-кеп-
путэ, нэйилиэнньэни тумэ тарпыта, улэдэ куурдубутэ. Прорабынан Мэхээ-
чэни ыларга туруорсубуттара. Кийилэрэ онно уеруунэн себулэспитэ. Бэйэти-
гэр кемелейееччу маастарынан «Сонун олох» артыал тимиргэ-маска дэгиттэр
дьодурдаах, аатырбыт ууйун Лугинов Иван Афанасьевийы кердейен ылбыта. Икки
аатырбытпрорабтаах маастар майы бэлэмнэтэн, акылаатын, истиэнэтинтуйэттэрэн
улэ куестуу оргуйбутунан барбыта. Урукку Дупсун улууйун нэйилиэктэриттэн
тутуута дьодурдаах, улэдэ дьулуурдаах, куустээх-уохтаах, дьон чулуулара мустан-