Page 111 - Былыр этэ диэххэ

Бырааһынньык содула

аай бырааһынньыктара батыаккаласпытынан кэлэн-
нэр, оннооҕор биһиэхэ, хараалга олорор дьоҥҥо, балай
эмэ сабыдыала билиннэ. Сылгы төрүөҕэ аҕырымнаан,
бачча тухары куурбут күөмэйин сайҕанан Дьөгүөрэп «дьоолообута»
ыраатта. Итирдэҕинэ дьоолуура үксүнэн, мантан аллараа киһибин
Дьоруодай диэн суруйуом. Дьоруо маҕан аттаах Дьоруодай сыл-
гыһыт диэн.
Уу-хаар тахсан, ыһан аһатаргын сылгы астыммакка ибили
тэпсэн кэбиһэр. Чугастааҕы атыыраттарга биэлэрин туттартаан
ыыталыыбыт. Үөрдэрэ сиппит атыыраттар кыһыны быһа тэпси-
бит эбэлэриттэн түргэнник тахсарга эрэ дьулуһаллар. Кыһыны
быһа кыараҕас ыырынан сылдьан тэниппэтэх эттэрин-сииннэ-
рин тарҕатардыы, ыраах, бэйэлэрэ эрэ сылдьар дьабыҥнарынан
бырдах түһүөр диэри көҥүл көччүйүөхтэрэ турдаҕа. Сотору сыл-
гыны барытын да бу күөлтэн таһаарыахтаахпыт.
Сарсыарда дьыбарга хараал иһинээҕи сылгыларбытын аһата
сырыттахпытына, Устуручукуоп Дьөгүөр Баһылайабыс-Уһун Уос
уокка оттор мас кэрдэ тахсан эрэбин диэн, биһиги үрдүбүтүнээҕи
тыаҕа сыарҕалаах атынан кэлэн ааста. Уһун Уос диэн тойоттор
кэллэхтэринэ илэмэй-саламай көтө сылдьан дьону үҥсэрин иһин
ааттаабыттар үһү. Киэһэ аһаан ампаалыктыы олордохпутуна,
Дьөгүөссэбит кэлэн хараал таһыгар атын баайа турарын көрөн
киирдим. «Уһун Уос киирдэҕинэ биир курууска арыгыны толору
кутан бэриллиэ, көрөөрүҥ эрэ, мин иһэрдэр буолуохтаахпын», —
диэн Дьоруодай киһиргээтэ.
Өр кэтэһиннэрбэккэ Дьөгүөссэбит киирэн кэллэ. Киһибит
ыалдьыппытын ыҥыран ылла. Пананы күөнүнэн улаҕа үтүрүйэ
анньан, хоноһотун аттыгар, оронун аан диэки өттүгэр олорто. Чэй
кутан биэрэн, сыата тоҥон эрэр тайах этин иһиттэри чугаһата
астым. Дьоруодай биир куруускаҕа тобус-толору буокканы кутан
биэрэ-биэрэ эҕэлээхтик: «Биирдэ иһэр киһиэхэ быһаҕас кутуом
дуо, бырааһынньыгынан иһэн кэбис, сылааҥ да ааһыа», — диэтэ.
«Оо, доҕоой, элбэҕэ бэрт буолбатах дуо. Маны истэхпинэ итирээ
да инибин», — хоноһумсуйда, аатыгар охсуһуннараат төттөрү
уурда. Аһыы олордоҕуна өттүккэ анньа, хаайа олорор киһи арах-
109