Page 284 - Былыр этэ диэххэ

иликпин». Онтон да атын элбэх эрэдээктээх боппуруоһу Өлүөсэ
кулгааҕар кулгуйбут. Өлүөсэ: «Мин суоппартан атын солом суо-
ҕун билэр инигин. Ити этэр этииҥ оруннаахтарын оруннаах-
тар. Мин эрэйдээх ити эппиттэргэр тугу дьаһаллааҕы быһааран
кыһалҕаҕын аччатыамый. Соҕотох эйигин быыбардаппатахпы-
на, элбэх оҕолоох диэхтэрэ суох, быыбарга сүүрбүппэр-көп-
пүппэр мөлтөх үлэлээҕинэн ааҕан тугу да төлүүллэрэ биллибэт.
Эбиитигэр салалтам суоппардаан ылар хамнаһым бириэмийэ-
титтэн матарыа. Хайыахпыный, күүспүнэн быыбардатар быраа-
бым суох. Эйигин быыбардата таарыйа бу дьалхааннаах олох
тугунан эргийиэҕин, хайдах сылыктыыргын тойоннотоору айах-
хын аһарга биир иһит бытыылкалаах кэлбитим. Онтукабын,
быыбардаппатах хомолтобор, саатар иһэн барыым», — диэбит.
Элбэх сиэптээх тирии бартыбыал иһиттэн бытыылка уһун моон-
ньо кылбайан тахсыбыт. Кыллыыкай киһи кылдьыытыттан ыл-
латтарбыт. Балаһыанньа маннык эргийиэн сэрэйбэтэх, хараҕа
уоттаммыт. Испиттэр. Иккис иһит арыллыбыт. Үһүс бүппүтүн
өйдөөбөтөхтөр. Бары кыһыыларын-абаларын тойотторго аныы-
аныы, хара килиэп сокуускалаах, муустаах уу баттатыылаах
иһэннэр орон уҥа-хаҥас охтубуттар. Ол быыһыгар бүлүтүөн-
нэрин эр бэртэрэ дьааһыкка угалларын умнубатахтар. Илии да
баттанан эйэ дэмнээхтик охтубуттар.
Быыбар бүтэн бүлүтүөн ааҕыыта чугаһыыр да, мааҕы наа-
рыһынай мэлигир. Бүлүтүөн да, быыбар киһитэ да сүтэн ми-
лииссийэни кытта чуо Кыллыыкайга тиийдибит. Таһыттан уу
чуумпу. Үс киһи аргыый сыбдыйан киирдибит. Ороҥҥо икки
киһиттэн биирдэрэ биһиэнэ. Бүлүтүөн дьааһыгын кууһан, сур-
гууһун ытыһынан саба тутан, киһитин атахтаһан утуйа сытарын,
быыбардааччытын уһугуннарымаары, тыаһа суох сүгэн аҕаллы-
быт. Урут бастаан уурунаны бэрэбиэркэлээтибит. Сургууһа бүтүн.
Уурунаны арыйбыппыт, Кыллыыкай быыбардаабыт. Илии бат-
таммыт. Ай даа, Сургуллаа... Уол оҕото... Түмүктүүр үлэ, бүлүтүөн
ааҕыыта бара турдаҕына, аны Кыллыыкай уһуктан кэлэн, иһиттэн
хатааһыннаах кулуубу тула көтө сылдьан, быыбардыам этэ диэн,
ааны, истиэнэни лигийдэ. «Бакаа хаайыылаах да, сыстыганнаах
ыарыылаах да буолбатахпын, көҥүлгэ сылдьабын, дьон ортотугар
бүлүтүөммүн угуом», — диэн хаһыытыыр. Милииссийэ биһи-
ги диэки көрөр. «Тоҥсуйдун, киллэримэ, быыбардаабыта», —
106