Page 256 - Владимир Санги. Талыллыбыт айымньылар
P. 256
Нехан слет абыллыа туерт хонук иннинэ кэлбитэ. Ол тухары Сычев дьиэтиттэн
арахсыбатаза. Киэбэ ахсын Сычев дьиэтигэр сака-икэ, ырыа-тойук уллэкнээн олоро-
ро. Сычев ырыа ахсын батыбааччынан буолара. Ыллыыр кэмигэр тардыалатааччыта
суох... Нехан убувннэригэр сэттэ уон биэби кердебере.
Дьоннор... Дьоннор... Салгын харааччы сиэбит сирэйдэрэ. Уон... Уон икки... Уон...
Пларгун булчуттар слеттарыгар бу аан макнай сылдьыыта. Эргиччи саабырбыт
сонордьуттар: саарбабыттар, эсэбиттэр, нерпабыттар. Уол олус симиттэ, се^о керу-
тэлиирэ.
Сарсыарда райисполком председателэ тыл этэригэр булчуттары сезон абыллыы-
тынан 35эрдэлээбитэ. «Булчут улэтэ син биир Антарктидаба кыстаан олорон чинчи-
йэр улэни ыытааччылар улэлэрин курдук бочуоттаах» диэбитэ. Онтон ааспыт дьыл
бастыкнарыгар сыаналаах бэлэхтэри туттартаабыта. Нехан уонна Лучка килбэчигэс
кыбыл кырааска солотуулаах Бочуотунай грамоталары уонна секуундэ стрелкатынан
кулахачыйа сылдьар кыбыл кемус чабылары бэлэх ылбыттара.
Кунуску омур^ан кэнниттэн райисполком председателэ слеттан барбыт этэ. Со-
рохтор, бэлиэтэнэ тубээт, бэйэлэрин наадаларыгар суурбуттэрэ, онтон слет бутэбигэр
эрэ, саамай кылаабынай боппуруос быбаарыллар тугэнигэр, кестубуттэрэ.
Дьиэ ибэ буруо будул^ана, киби туебун абытар. Хараххыттан уу-хаар ыгыллар.
Пларгун таба^ы тардыбат. Ол ибин тумнастыах курдук.
— Ба-ба-рыта... т-т-туерт суус с-с-саарба. Кэпсэтии онон бутэр, —-диэн туулээх ту-
тар эдэр киби Миша Сычев хатылаан, Т06050Л00Н эппитэ. «Туулээх тутааччы» диэн
со^отуопкалыыр пуун начальнигын булчуттар кылгатан ааттыыллар.
Туулээх тутааччы «быйыл саарба кекулун суус биэс уонунан аччаттылар, оттон
соботуопка былаанын хас да тыбыынча солкуобайынан урдэттилэр» диэн эппитэ. Ол
аата, былааны: саИыл, норка, андаатар, тиик курдук кунду туулээх кыыллары — бул-
таан туттарыыттан толоруллуохтааьа.
Кыыл ферматыгар элбэх елуу-сутуу тахсыбыта. Ол аата, норка5а эрэнэр тубата
кыра буолбута. Оччотугар саИыл эрэ хаалар.
Оттон саЬылы бултаИар, ким барыта билэринэн, туохтаа^ар да ыарахан. Сыыдам,
сэрэх кыылы эккирэтиИэргэ быстыбат тыыннаах киби наада.
Туулээх тутааччы арахсыбата^а: мастаах сиргэ бултааччыларга — саарбатын ахсын
биирдии саИыл — былаан оннук; сабыл элбэх сиригэр, муора кытылыгар, сылдьаач-
чыларга — биир саарба иккилии сабыллаах диэн былааны тубэрбитэ. Ол аата, тыа
булчутугар Ржаевка: суурбэ саарба уонна суурбэ сабыл.
— Ылыммаппын! — Ржаев айдааран турда. Беппуруескэтин тобо^о ере хантай-
да. Кулэ арахсан тобугар то^унна, Ржаев онно эрэ кыбаммата. Кини сиэгэн курдук
теп-тегурук харахтара нуксугур туулээх тутааччыны тобулу одуулаатылар. — Албын-
наама! Мин тук тыаны кэтэбин. «Кыбыл сабыллаахпын» диигин. Хантан булан бултуу-
гун. Миэхэ сабылы терут да тубэримэ. Андаатарынан солбуй!
Туулээх тутааччы Ржаевы утарыласпакка истэн олордо. Хата, туулээхсити атыттар
ейдоетулэр:
— Андаатары былаана да суох бултуок.
— Андаатар — буор босхо харчы, — президиумтан Нехан тыл бырахта.
— Буор босхо ааттаах ээ? — Ржаев бэйэтин кемускэннэ. — Андаатары хантан ылан
билиэххиний? Тыыннаах андаатары илэ хараххынан кербутук да биллибэт!?
Нехан, кытыл 0Л0ХТ0050, кырдьыгы баран эттэххэ, андаатары оччо-бачча билбэ-
тин да кэриэтэ, ол кыылы уон сыллаабыта эрэ бу дойдуга ыыппыттара. Онтон ыла ан-
252

