Page 60 - С.С. Аржаков Уус-Алдан үлэһит дьоно
P. 60

Дьэ,  ол да  буоллар  ити  кэпсэтии  кэнниттэн  бэрт  ыарахан
          санаа  таһаҕастаах  ферматтан  барбытым.  Ыанньыксыттар  хо-
          тон сааҕа күрдьэн, таһааран балбаахтыыллар. Иһит-хомуос тэ-
          ринэн  уу  кутан  көөнньөрбө  оҥороллор.  Ону  төттөрү-таары
          таскайдаан  сиэтэллэр,  ынахтарын  ыраастыыллар,  синньилэ-
          рин бэлэмнииллэр, ыабыт үүтгэрин дьиэҕэ таһаллар. Онтон да
          атын  аата-ахсаана суох үлэлээхтэр.  Уһун  күнү быһа хотонтон
          тахсыбаттар.  Ити санаалары, биллэн турар,  биһиги колхозтар,
          совхозтар салайааччыларын кытта кэпсэтэрбит, сүбэлэһэрбит,
          ыанньыксыт үлэтин  чэпчэтиигэ  араас  көрүҥнээх дьаһаллары
          ыллаггара сатыырбыт.
             Партизан  Заболоцкай  аатынан  колхозка  бырабылыанньа
          прсдседателинэн  Василий  Поликарпович  Егоров,  партком
         секретарынан Афанасий  Николаевич Петухов үлэлиир сылла-
         рыгар ферма үлэтин чэпчэтиигэ хамсааһын балачча тахсыбыта.
          Ол курдук Даалыга эрэ буолбакка колхоз бары учаастактарыгар
         арыттаах муосталаах саҥа хотоннор тутуллубуттара, сайылык-
         тар оҥоһуллубуттара.  Онно  ынаҕы сайынын  Елочка аппараа-
         тынан  электричествонан  ыаһын  тэриллибитэ.  Улахан  хотон-
         норго  кормокухнялар  оҥоһуллан  көөнньөрбөнү  дэлэччи
         оҥорор буолбуттара.
            Колхозтар      материальнай-техническай       базалара
         бөҕөргөтүллэн  истэҕин  аайы  фермаларга  Өлгөм үүт иһин  ох-
         суһуу,  социалистическай  куоталаһыы  сылтан  сыл  аайы тэни-
         йэн, күүһүрэн, тэтимирэн хоннохтонон испитэ.  1965 сыллаах-
         ха  «Победа»  колхозка  Сыырдаахха  Николай  Васильевич,  Ти-
         мофей  Андреевич,  Елена  Васильевна  Бурцевтар  ити  куота-
         лаһыыны баһылаан-көһүлээн барбыттара. Кинилэр эдьиийдэ-
         рэ, үрүҥ илгэ маастара, Саха сирин ыанньыксыттарытган бас-
         такынан  Социалистическай  Үлэ  Геройа  буолбут  Елизавета
         Ивановна Бурцева уоппутугар уһуйуллубут үлэ албан аат, чиэс,
         геройство  дьыапата  буоларын  илэ  харахтарынан  көрбүт,
         дууһаларынан  билбит  дьоннор  этилэр.  Өссө  Бэрт  улууһун
         нэһилиэгэ - Ирина Олесова үөскээбит сирэ - дойдута.
            Өлгөм үүт иһин хаһаайыстыбалар, фермалар, биригээдэлэр
         икки ардыларыгар куоталаһыыны сэргэ биһиги тэрээһин үлэ-
         ни тэҥҥэ кэриэтэ ыытарбыт.  Ол  курдук ити  охсуһуу племен-
         ной үлэни тупсарыынан доҕуһуолламмыта. Оройуоҥҥа искус-
         ственнай сиэмэлээһин утумнаахтык тэриллибитэ. Искусствен-
         най  сиэмэлээһининэн  үөскэтиллибит  үрдүкү  кылаастаах
         тиҥэһэлэри  хаһаайыстыбалар  икки  ардыларыгар  государст-
         воҕа туттарыы  суотугар  ыйааһыннарынан  атастаһыы  оҥотто-
         рорбут.
            Үрдүк үүт иһин  охсуһууга бастыҥ үлэлээх  ыанньыксыттар
         уоппуттарын тарҕатыы, сырдатыы үлэтэ тэриллибитэ. Ол кур-
                                     58
   55   56   57   58   59   60   61   62   63   64   65