Page 3 - Саха омукка сылдьарбыт. В. Алексеев, Кыым, 27.02.1991
P. 3
көмөлөһөргө ыҥырыытынан уонна улуустан сылдьар боломуочунайдар
этиилэринэн бэйэм аҕам ууһугар 15-16 улахан киһини ликбезкэ үөрэппитим.
Итинник үлэ уонна итинник үлэлээбит дьон улуустар нэһилиэктэрин
аайы бааллара быһылаах. Ону билиҥҥи "Соц. Якутия" уонна "Кыым"
хаһыаттар саһарбыт, араастаан абырахтаммыт оччотооҕу страницалара
туоһулууллар.
Ити бириэмэҕэ тыа сиригэр ликбезкэ үөрэнээччилэргэ аналлаах кинигэ-
учебник буолуохтааҕар, уопсайынан сахалыы кинигэ адьас суоҕа. Онон
нэһилиэккэ ый баһыгар-атаҕар "Кыым" хаһыат биир эмэ 1М-рэ тиийдэҕинэ
аһара улахан событие буолара. Ол курдук, 1926 сыл бүтэһигиттэн тахсыбыт
"Чолбон" сурунаал 1-кы ТМ-рэ биир эрэ экземпляр, биһиги нэһилиэккэ 1.927
сыл саҥатыгар тиийбитэ. Ол аһары улахан сонун буолбута. Онно
бэчээттэммит, кэнниги саха уус-уран литературатын классига буолбут А.И.
Софронов "сарсыадааҥҥы чолбон" диэн хоһоонун нэһилиэк үрдүнэн сахалыы
сатаан ааҕааччылар былдьаһа сылдьан аахпыттара. Ликбезкэ үөрэнэр дьон ол
хоһоон:
"Чох курдук
Чолбон сулус
Чопчу тохтоон
Саха дайдытын
Саба сандааран
Салайан сайыннар!", - строкаларын уһултаран ылан, сылайдахтарына
аахтаран истэр буолаллара.
Ол сурунаалбытын оскуолаҕа олорор учуутал (бука, И.Ф. Готовцев
буолуохтаах) хаалларан кэбиспитин Боссоойко, Артемьев уонна Михайлов
баһылыктаах үрүҥ этэрээт ааһан иһэн, булан ылан, быһа тардан бараннар
уокка бырахпыттара диэн, оскуоланы сууйааччы-остуорас Оллонова Мария
Даниловна аһыйбыт куолаһынан кэпсээбитэ.
Ити 1927 сыллааҕы күһүшгүттэн ыла, Якутскайга үөрэнэ сылдьан,
"Саха омук" кулуубугар тиһигин быспакка кэриэтэ сылдьарым. Онно
концердары, араас оонньуулары таһынан сотору-сотору лекциялар
буолаллара. Холобур, "Арыгы киһи доруобуйатын өлөр өстөөҕө" диэн темаҕа
фельдшерскай техникум директора, ытык кырдьаҕаһа М.П. Мышкин уонна
"Кымыһы умнубакка дэлэтиэҕиҥ" диэн темаҕа, киһини быһа көтүөххэ
