Page 74 - Портнягин. Муру алаас барыбыт биьигэ

1/
үрү алаас - барыбыт биһикпит

сөп. Сүүрүүгэ кыттааччылар үс бөлөххө, бастакы, иккис, үһү(
миэстэлэри былдьаһааччылар диэннэргэ араарыллыбыттара
Бастакы бөлөххө Литибиинсэптээх Никииппэрэби кытта ха<
да киһи барбыта. Никииппэрэп лаппа илиннээн түспүтэ. Кыла-
бачытан түһэн, эчи, хардыыта да киэҥэ бэрдэ, хайа да бэйэлээҕи
холун киэптиэх курдуга. Ол эрээри, бэркэ бэрт түбэспитэ, сир
ортотун ааһыыга кэнниттэн чугас испит Литибиинсэп эмискэ
ситэн, иннигэр түспүтэ, аттар атан барбыта. Атахтааҕы атах-
таах баһыйара сүрдээх эбит этэ. Кинилэрдиин барсыбыт атын
дьон букатын ыраах хаалбыттара. Иккис бөлөххө Хоро киһитэ
Дэниис Бөтүрүөп иккис кэлбит киһини халыҥынан эрэ кылбар-
дык кыайбыта. Үһүс бөлөҕү өйдөөбөппүн. Эмиэ хаһыа да этилэр.
Тустууга кыттааччылар эмиэ үс бөлөххө араарыллыбытта­
ра. Литибиинсэптээх бастакы бөлөххө бааллара. Тустууну бастакы
бөлөхтөн саҕалаабыттара. Маҥнайгынан, Литибиинсэп биир үрдүк
уҥуохтаах киһини тулуппатаҕа, киирээт, кум-хам тутан, суулаан
кэбиспитэ. Ол киһи Курбуһах киһитэ сурахтааҕа, саҥа тустуук диэ-
биттэрэ. Литибиинсэби түһүлгэни эргитэ хаамтаран аҕалбыттара.
Уруй-айхал бөҕө буолбута. Онтон бастакылары тохтотон, иккис,
үһүс бөлөхтөрү туһуннарбыттара. Иккис бөлөххө Курбуһах киһитэ
Баһылай Бэстэрикиэп - Бас Сыгынньах хас да киһини охторон
бастаабыта. Бээрийэ киһитэ (аатын өйдөөбөппүн, дьон Тумус уола
дииллэрэ) уһуннук эрийсэн баран охтубута. Бас Сыгынньах кыһыл
хааннаах, үрдүк уҥуохтаах, бэрт доруобай көрүҥнээх киһи этэ. Уһун
тохтобул кэнниттэн бастакы бөлөх дьоно салгыы тустубуттара.
Литибиинсэби кытта Хараньыылап диэн Өлүөхүмэ киһитэ туста
тахсар. Кугастыҥы бытыктаах, кэтит, халыҥ сарыннаах, бөдөҥ
киһи. Урут биллибэтэх тустуук, оройуон киинигэр хайа эрэ тэрилтэ
үлэһитэ. Киирээт, охтон иһэн, кырыытынан бааһынайдаан бырах-
та. Литибиинсэп лаппа охтубакка, илиитин-атаҕын үрдүгэр түһэн,
утуу-субуу ойон турда. Хамыыһыйалар Хараньыылап охтордо диэ-
тилэр. Литибиинсэп сиргэ иккиэн хаҥастаһа түстүбүт, иккиһин
туһуннарыҥ диэтэ, дьон ону өйдөөтүлэр. Хамыыһыйа ылыммата.
Урут биллибэтэх албаһынан соһутан бырахта, лаппа охторбото, ик-
киһин туһуннарыҥ, астыннарыҥ диэн дьон айманнылар. Хамыы-
һыйа быһаарыытын уларыппыта. Обургу тохтобул кэнниттэн тус-
туу салҕанна. Хараньыылапка Никииппэрэби киллэрдилэр. Эмиэ
кырыытынан бааһынайдыаҕа, кытаатан туора түһэн биэрээр диэ"