Page 80 - Биһиги албан ааттаахтарбыт
P. 80
сүтүктээх, ин н икн сыҕары йаллара. Элбэх хаан тохтуулаах бу кыргыһ ыы
Советскай Армияҕа өссө биир улахан кыайыыны аҕалбыта — фронт
лмнмята Москваттанөссө 130-150 км. ыраахсыҕарыйбыта. Ржев, Гжат-
скай, Сычевка, Белай уонна Вязьма куораттарбосхоломмуттара. Ити
туһунам кэлни аҕабытбу курдукахтарын оройуоннааҕы «Ленинскэй
тэрийээччн»хаһыаккатабаарыһа Михаил Прокопьевпч Гуляевахтыы-
ыстатыйа суруйан бэчээттэппитэ:
«1943 сыллаах саас биһиги сулууспалыыр 29-с стрелковай полкабыт
Ржев куораты босхолуур иһин операцияҕакыттыбыта. Биэстүүинээх
күн кыргыһыы кэнниттэн кулун тутар 5 күнүгэр сарсыарда эрдэ, күн
саҥатахсан эрдэҕинэ, өстоохтон куораты букатыннаахтыкбосхолоо-
буппут.
Командованме бнрикээһинэн немецсэриилэрин куораттан тэйи-
тэр, кэнники күпнэргэ кимэн киириини сайыннарарга табыгастаах
үрдэллэри былдьаталыыр о.хсуһууга барбыппыт. Бпһигм инимбитигэр
сэрпиттэн, баһаартан улаханнык эмсэҕэлээбитдэриэбииэ көстүбүтэ.
Немецтэр сэлиэниьэҕэ 100 метри чугаһатан баранпар, күүстээх уоту
аспыттара. Ручной пулеметунан ытыалаһасылдьан, атахпар чэпчэки-
тик бааһырбытым, уолаттар көмолөрүнэн бэрэбээскэ оҥорторон ба-
раммын, сэрии хонуутутта!I тахсыбаккабыһаарыммытым. Бааһырыым
даҕаны халымырсоҕусбыһыылааҕа — уҥуох тостубатах этэ.
Өстоох боҕоргоммүт позиииятыттан пулемет ытан күпсүйэртыаһа
тохтообот. Сиргэхаптайбытбпһиги буойуинарбытыгартобөлөрүн өн-
дөтор да кыах суоҕа. Саамай табыгастаах сиргэ түбэспиччэ мин баар
буолбутэтпм. Мпнтуһаайыыбынан остоөхсэдэхтик ытыалыыр. Хан-
ныкэрэколхозсарайын кэтэҕиттэн ытыалаабытбиһиги атын ротабыт
пулеметуп тыаһаэмискэахбарбыта. Мин ол пулеметдиэки сыылбы-
тыпан барбытым. Оннотиийбитпм, ытыаласпытуолаттар иккиэн өлөн
сыталлара. Ста11ковай пулемет лпэнтэтэ толору ботуруо!Iнаах турара.
Үгүһү, элбэҕи толкуйдуур түгэн суоҕа, пулемекка ыстанан тиийэн,
өстөөх уот аһар туочукатын кыҥаабытыиан ытаи сыыйтаран истим
(кинп дойдутугар ааттаах ытааччы киһи этэ). Дэриэбинэни ылыы
кэнниттэи рота командира ыҥыртаран ылан, ааппын, араспаанньабын,
төрөөбүтсирим аадырыһын сурунан ылбыта итиэннэбэрттүргэнник
санбакка тиийэрбэр бирикээстээбитэ уонна махтаммыта. Итп иһин
«Албанаат» үһүсстепеннээхорденынан наҕараадалаабыттарынбэйэм
да билбэтэҕмм. Бу ордены сэрин кэнниттэн 1946 сыллаахха төрөөбүт
нэһплиэкпэр кэлбитим кэннэтуттарбыттара».
Аҕам кэлпн кэпсиирин мин өйдүүрбүнэн, ити сэриилэһэр кэмнэ-
ригэр хаар сатала суох хальпга үһү. Өстөөх пулемета ытыалыырыттан

