Page 224 - Уус-Алдан 2006
P. 224
ПАРЛАМЕНТАРИЗМ СҮҺҮӨҔЭР ТУРУУТУГАР ҮТҮӨЛЭЭХ
Республика народнай депутата, биллиилээх парламентски деятель,
учуонай Александр Николаевич Жирков 50 сааһын туолла. Кини Уус-Ал-
дан улууһун Бэйдинэ сэлиэнньэтигэр төрөөбүтэ. Саастыылаахтарын кур-
дук орто оскуоланы, онтон Саха государственнай университетын бүтэр-
битэ, историк идэтин ылбыта. Үрдүк үөрэҕи кыһыл дипломунан бүтэрэн,
профессор Г.П. Башарин салалтатынан аспирантураны барбыта.
1987 сыллаахха Иркутскай куоракка историческай наука кандитатын
степенигэр диссертациятын көмүскээбитэ, доцент учуонай званиялаах.
Учуонай быһыытынан Александр Николаевич аграрнай сыһыан-
наһыылар уонна бааһынай аймах историятын чинчийэр (XX үйэ). Кини
60-тан тахса научнай, научнай-популярнай ыстатыйалар, монографиялар,
методическай пособиелар автордара, хос автордара, редактордара. Олор
историяҕа, философияҕа, быраап боппуруостарыгар, аграрнай сыһыан-
наһыыларга суолталарын сүтэрбэттэр.
А. Жирков Саха Республикатын Государственнай Мунньаҕын (Ил
Түмэн) бары үс ынырыытын депутата, парламент салайааччыта. Ол да
иһин республика үрдүкү бэрэстэбиитэллээх органын реформалааһын, Ил
Түмэн хас биирдии сана хардыыта, парламентаризм сүһүөҕэр туруута —
барыта Александр Николаевич хараҕын ортотугар ааста, кини итилэри
көҕүлээччилэртэн биирдэстэрэ.
Комитет председателин, народнай депутат быһыытынан Александр
Жирков икки үйэ ыпсыытыгар, 21 үйэ саҕаланыытыгар республика госу-
дарственноһын бөҕөргөтүүгэ, сана таһымна сайыннарыыга сокуон база-
тын үөскэтиигэ өлбөт-сүппэт үтүөлээх. Кини салалтанынан уонна кыт-
тыытынан үөрэхтээһиҥҥэ, культураҕа, наукаҕа уонна доруобуйа харыста-
былыгар бигэ правовой база оҥоһулунна, онон бу эйгэлэр рынокка кии-
рии быыһык кэмин этэҥҥэ туораатылар, сана үйэҕэ туруктаахтык үктэн-
нилэр. А. Жирков социальнай эйгэҕэ эрэ буолбакка, аграрник-учуонай
быһыытынан тыа сирин олохтоохторугар, хотугу аҕыйах ахсааннаах но-
руоттарга сыһыаннаах сокуоннары ырытан онорууга эмиэ билиитин-
көрүүтүн, эрчимин аныыр.
Александр Николаевич — "Аан дойду норуоттарын эпостара" норуот-
тар икки ардыларынааҕы ассоциация вице-президенэ. Кини саха норуо-
тун героическай эпоһа — олонхо үөрэтиллэрин, сүппэтин-оспотун, тэ-
нийэ, сайда турарын туһугар государственнай уонна общественнай
дьаһаллары тэрийиигэ улахан үлэни ыытар. Кини республикатааҕы
"Олонхо" ассоциацияны тэрийээччилэртэн биирдэстэрэ. 2005 сылга саха
олоҥхото киһи аймах чыпчаал айымньытынан биллэриллибитигэр Пре
зидент программатын бырайыагын салайааччытынан ананна. А.Жирков
редакциятынан кэккэ эпическэй нэһилиэстибэ айымньылара бэчээттэнэн
таҕыстылар, ол иһигэр "Алаатыыр Ала Туйгун" — Р.А. Алексеев олонхо-
то, "Бүдүрүйбэт Мүлдьү Бөҕө" — Сидоров нууччалыы тексэ, учуонай-эпо-
совед И.В. Пухов туһунан уо.д.а. Кини көҕүлээһининэн 1998 сыллаахха
СГУ лабораториятыгар олонхо архыыбын бэрээдэктээһин, харайыы, ин-
формационнай, цифровой ньымаларга көһөрүү саҕаламмыта.
1 9 1

