Page 117 - Дупсун оскуолата 150
P. 117
113
дирин иэйиилээхтик «дьээ-буо» диэн сахалыы ыллаан толоруулара дьону ула
ханнык астыннарбыта. Драматическай куруйуок кыттыылаахтарыттан ордук
дьодурдаахтарынан уонна дьон бийирэбилин ылбыттарынан Иван Гоголев, Васи
лий Егоров, Дуня Дьяконова, Вера Сивцева этилэр. Оскетун оччолорго профес-
сиональнай артыыстар салайбыттара буоллар кинилэртэн биирдэстэрэ эмэ, бадар,
дьиьгнээх артыыс да буола уунуехтэрэ этэ.
Василий Гаврильевич Федоров директордыыр, учууталлыыр улэтин тайынан
нэйилиэнньэ ортотугар элбэх еруттээх тэрийэр улэнэн дьарыктанара. Кини оно-
рор дакылааттарын, лекцияларын кэннилэриттэн уерэнээччилэр концертара,
спектакллара буолуталыыра. Онно Василий Гаврильевич бэйэтэ эмиэ кыттыыны
ылара. Кини тэрээйининэн «Тыыннаах хартыына» диэн ыытыллара. Онно сценада
оггойуллан турар хартыыналар кэннилэригэр туран араастаан тан'ныбыт одолор
куоластарын уларытан, баар итэдэстэри-быйадастары, ыйылладас быйыылары
кулэр-элэктиир сатирическай кэпсээннэри уонна кердеех купулуеттэри аадал-
лара. Ыраахтан кердеххе, ол хартыына бэйэтэ кулэ-элэктии турарын курдук кестер
буолан дьон интэриэйиргиирэ. «Хайа, били хартыыналара бу сырыыга кими сор-
доото?» — диэн сурайыы буолара. Оччотоодуга ыраас олох ийин бохуот кэмэ
этэ. Манна хотону дьиэттэн араарыы ийин кургуемнээх улэ ыытыллара. Бу дьон
олодор-дьайадар уйулуччу суолталаах улэдэ Дупсун оскуолатын уерэнээччилэрэ
эстетическэй иитиигэ ылбыт билиилэрэ улаханнык туйалаабыта. Кирдээх-хахтаах,
чанчарык олохтоох, хотоннорун дьиэттэн араарбат дьоннору сатира уотунан са-
латарбыт, кинилэр тустарынан араас комедиялары суруйан, сонно оонньоон кер-
дерорбут сурдээх тиийимтиэ буолара.
Бу улэлэри тэрийэр-салайар учууталларбыт В.Г. Федоров, Е.М. Гоголев,
А.И. Замятина барытыгар бэйэлэринэн кыттыыны ылаллара. Уйун киэйэлэргэ
бийиги ыытар концертарбыт, спектаклларбыт репетицияларын кореллере уон
на кемелейеллере. Оттон оонньуу-кер садана одолордуун тэн балайыанньада
сылдьаллара: тусталлара, сырсаллара, кылыйсаллара, ыстан’алыыллара, сородор
уерэтэр одолоругар кыайтарыы, дьаалты туттарыы да баар буолуталыыра. Бири-
миэнэлэргэ тэнтгэ оонньообут учуутал одолорун кэнниттэн кылааска киирдэдинэ
сахсырда кетере ийиллэр чуумпута буолара. Учуутал этиитэ эггкилэ суох ылылла-
ра, сорудада халбана суох туолара. Онон одолору кытта бииргэ булкуйуу учуутал
авторитетын туйэрэр диэн букатын сыыйа дии саныыбын.
1934—1935 уерэх сылларыгар учуутал техникумун бутэрэн, Георгий Василье
вич Васильев диэн эдэр учуутал кэлбитэ. Уейээ ахтыллыбыт учууталларбыт со
рохторо уерэххэ барбыттара. Сорохторо урдуку улэдэ ууммуттэрэ.
Эдэр учуутал Георгий Васильевич одолор эстетическэй иитиигэ дьулуурдарын
тута ейдеебутэ. Литературнай тумсуу улэтин салгыы сайыннарбыта. Кини су-
руллар хойооннор, кэпсээннэр ис хойооннорун ырытарга кемелейерун аайан,
драматическай еттун, этиилэр тутулларын кытта кеннертуурэ. Оттон драмати
ческай куруйуокка олус себулэйэн ылсан улэлэспитэ, элбэх пьесалары бэйэтэ
режиссердаан туруортаабыта. Олор истэригэр «Куех Кеппе», «Мэлдьэгэй дьаама»,
«Бассабыык Байылай», «Колонияттан коммунада» диэн пьесалар бааллара. Геор
гий Васильевич бэйэтэ драматическай артыыс буолар кийи этэ. Пьесаларга олус
кэрэхсэбиллээх тына оонньуура. Кини Куех Кеппе оруолун толорбута хойукка
диэри дьон ейуттэн туспэтэдэ. Куех кеппе буолан тарбанан ойодойо ырдан ныы,
сыыгыныы-сыыгыныы сытара эбэтэр Хоьгсуо кийи буолан кэнэриитинэн
саггара-саггара терут иччитэ суодунан мэндээриччи корен олороро билигин да
бу баар курдук мин харахпар кестер. Дупсун оскуолатын учууталларын кытта
тэнтгэ улэлэспит коммунист, ер дьылтан политпросвет улэйит, оччотоодуга аадар
баладан сэбиэдиссэйэ, Гавриил Алексеевич Александров оскуола одолорун кытта
бииргэ уеруулэрин-хомолтолорун тэнтгэ уллэстэрэ.
Бу кэмнэ Дупсун оскуолатыгар ункуу уонна музыка куруйуоктара бастакы

