Page 463 - Дупсун оскуолата 150

учууталбыт биэрбит сорудахтарын хатылыырбыт, толорорбут. Ол курдук 050 ейугэр
тургэнник хаалар гына уерэтэрэ. Хата, киэйэ сынньалан' чааска элбэх уус-уран
литератураны аадарга, дьоммутугар хонук майы мастайарга бириэмэ ордоро, хайа
уонна «лапта» оонньоойунугар (оччотооду 050 олус таптыыр оонньуута). Михаил
Владимирович ити оонньуулары садалааччынан, тэрийээччинэн буолара. Бэйэтэ да
атадынан обургутук кыанар кийи быйыылаада. Кураанах алаас диэн кытыйа ийин
курдук чон'олох, тегурук алаайы кэрийэ, сур тургэнник сыыйа тэбэн эрчимнээхтик
кырыа хаары иннинэн-кэннинэн ыйыахтанан хайыйардаан, бурдачыйан ийэрин
Танда олохтоохторо, одолордуун бука бары седо керербут. Сорох киэйэлэргэ ими-
гэс тарбахтарынан уерэ-дьуерэ ункуулэтэн баянтга оонньоон бардадына, оччотооду
радиота, киинэтэ суох чункук кэм ханна эрэ кыйдана охсон хаалара. Михаил Вла­
димирович ордук уус-уран айымньылары сахалыы баай тыл кууйунэн кийи ийиттэр
истэ олоруох курдук кэрэтитэн кэпсиирэ. Кунуйун уруок кэмигэр: «Михаил Вла­
димирович кэпсээнин салгыыр уйу», — диэн ким эрэ урут истэ охсон, одолорго
уерэ-кете биллэрэриттэн ордук кэрэ сонун суох буолара.
1951 сыл. Дупсун оскуолатын военруга Н.Е. Корнилов эмтэнэ баран, районо
адабытын Дупсуннэ аныыр. Баладан ыйын санатыгар Бородой Томторуттан биэс
тэлиэгэлээх атынан койен тадыстыбыт. Саха государственнай университетын исто­
рия салаатын бутэрэн советскай-партийнай улэдэ улэлээбит, дьон-сэргэ ытыкта-
ан Байылайкаан Бааскатынан ааттыыр Гоголев Василий Васильевич ахтыытыттан:
«Михаил Владимировийы мин аан бастаан 1951 сыл куйун уерэх садаланыытыгар
кербуппун ейдуубун. Сахада орто унуохтаах, хатыныр, кебус-кенетук туттубут,
сытыы сирэйдээх-харахтаах, хара бараан кийи сылбырдатык туттан оскуола диэ­
ки баран ийэрэ. «Сана учуутал, сана учуутал», — дэспиттэрэ оскуола олбуору-
гар оонньуу сылдьар одолор. Хаалтыстаах, хара кестуумнээх, кылбачыгас хара
бачыынкалаах, оччотооду киэбинэн олус мааны учууталы хайдах эрэ симиттэ,
толло кербутум. Ханнык бадарар улэ коллективыгар сана кэлбит кийи тута «кии-
рэ» охсубат идэлээх. Ону мин, бэйэм элбэх сиргэ, араас коллективка улэлээбит
буоламмын билэбин диэххэ наада. Онтон Михаил Владимирович кейен кэлбит
кунун сарсынн’ытыгар буолбатадына, ейуунтгутугэр, оскуола уерэнээччилэрин
уопсай линейкатын хамандыырдыы чуор куолайынан хамаандалаан туруорбутун
уонна байыаннайдыы былаастаах хааман тиийэн чуолкай тылларынан оскуола
директорыгар рапорт биэрбитин учугэйдик ейдуубун. Оскуола уерэнээччилэрин
линейката байыаннайдыы хамаанданан уонна рапордаах оггойулларын аан бастаан
онно кербутум. Михаил Владимирович миигин физкультура уонна НВП (началь­
ная военная подготовка) уруоктарыгар уерэппитэ. Учууталы солбуйан саха тыла,
география, о.д.а. предметтэри уерэппитин ейдуубун. Оччолорго кинини мин хан­
нык бадарар предмети уерэтэр кыахтаах дэгиттэр учууталынан ылынарым. Кыр-
дьыга да оннук этэ, билиитэ-керуутэ, аахпыта-билбитэ элбэдэ, уруок сурун тема-
тын тайынан эбии кэпсиирэ, одону сурдээдин сехтерере. Уйуннук олорбутунан
уонна улэлээбитинэн эрэ буолбакка, дэлэдэ даданы кини «Учууталлар учууталла-
ра» ааты сугэн, уос номодор киириэ, улуус урдунэн убаастанар учуутал, ытыкта-
нар ытык кийи аатын сугуе дуо?! Ону барытын Михаил Владимирович эн'килэ
суох улэтинэн, сиэринэн-майгытынан, дьон но утуе сыйыанынан ситиспитэ. Ми­
хаил Владимирович биир эмэ уруокка ыйыытаан-хайыытаан, указканан остуолу
охсон уерэппитин ейдеебеппун. Ол да буоллар кини уруоктарыгар кылаас бэ-
рээдэгэ энкилэ суох буолааччы. Уерэх кэмигэр, омос кердеххе тыйыстыны кур-
дугун ийин ogogo ураты сыйыаннаах дьикти учуутал этэ. Уйэ анаардаах улэтин
устата тыйыынчанан уерэппит одолоро, рабочайыттан министригэр тиийэ кини
туйунан утуе эрэ ейдебуллээхтэрэ буолуо диэн саарбахтаммат бигэ санаалаахпын.
Убаастыыр учууталым, улэдэ наставнигым, ытык кийи туйунан умнуллубат утуе
ейдебулу сурэхпэр сенерден илдьэ сылдьабын»...
«Михаил Владимирович Федоров — мин киэн туттар учууталым, — диэн ахтыы-