Page 20 - Өксөкүлээх Уола 2009 223стр

этэн, Союзка ылалларыгар туруорустум. Дьолго комиссия
чилиэннэрин ортотугар Өксөкүлээҕи билэр суруйааччылар,
критиктэр баар эбиттэр, кинилэр Реас Алексеевиһы өйөөн
тыл эттилэр. Түмүгэр, баһыйар үгүс куолаһы ылан кини
Союзка киирэргэ мэктиэлэннэ. Мин «кыайан-хотон» быс-
тах олорор уопсайбар айаннаатым.

* * *

Итинтэн сотору буолаат, Реас Алексеевич соҕуруутган, Айар
дьиэттэн төннөн иһэн, литературнай институт уопсайьш атын
аанынан баар, ССРС суруйааччыларьш союһун аҕыйах миэс-
тэлээх гостиницатыгар тохтоото. Бэркэ сынньанан, суруйан,
астынан иһэр быһыылааҕа. Онуоха аны мин үтүө сонунум
эбилиннэ.
Биир күн онно баар Иван Федосеев биһиэхэ эттэ:
— Киэһэ мин табаарыспар ыалдьыттыы барыахпыт. Ба-
дигин диэн... Киһи да киһи!.. Нуучча бэрдэ... Моряк, онон
айымньыта барыта муораны кытта сибээстээх үһү...
Иван Егорович билэр эбит: «Ээ, били челюскинецтары
быыһаспыт Бадигин буоллаҕа», — диэтэ.
Киэһэ Москва мааны, сүүнэ ыалыгар тиийэр дьон бы-
һыытынан, этэргэ дылы, кылбаччы суунан-тараанан, ыал-
дьыттыы айаннаатыбыт. Биһигиттэн балачча ыраах эбит...
Аадырыстарын булан аан звоногун тыаһаппыппытыгар,
убаһа саҕа овчарка ыт ойон турда. Ырдьыгынаата. «Киһи»
эрэ буоллар хаһаайынын тылын истэр эбит, дьарыллаат, ула-
хан баҕайы бэйэтэ ньылбыччы туттан, түгэх хос ааныгар
тиийэн, илин атахтарыгар уһуун-уһун төбөтүн ньолбоччу
ууран сытта... «Абаккам эбит», — диэбиттии, хааннаах ха-
рахтарынан биһигини кырыктаахтык одууласта.
Хаһаайыммыт Константин Сергеевич бөдөҥ-садаҥ киһи
эбит. Иван Егорович сөпкө эппит: 1934 сыллаахха О.Ю.
Шмидт баһылыктаах этэрээт «Челюскин» борохуотунан биир
навшшщя устатьҥар Мурманскайтан тиийэргэ быһаарыммыт.
Ол эрээри, айан табыллыбатах: ити сыл олунньу 13 күнүгэр
Чукотка тумулугар мууска тоҕо астарбыт. К.С.Бадигин ону
быыһааһыҥҥа кыттыбыт, Советскай Союз Геройа буолбут,
кэлин контр-адмиралга тиийэ үүммүт. Олоҕун, айар үлэтин
муораны кытга сибээстээбит. Биһиги сылдьарбыт саҕана
маринист Суруйааччылар советтарын салайааччыта этэ.
Ыалдьытгарын күүппүттэр. Остуолга ас да, арыгы да арааһа
тардыллыбыт. Биһигини да атыҥыраабытгара биллибэтэ.
Реас Алексеевиһы кытта аһара ытыктаан кэпсэтэр. Ону
16