Page 25 - Өксөкүлээх Уола 2009 223стр

Куоракка киирзн, Реас Алексеевич дьонугар: «Дьиннээх
сахалар Мытаахха олороллор эбит. Бу тыллара-өстөрө үчү-
гэйин. Саҥалара-шгэлэрэ минньигэһин», — диэн олус үөрэн-
көтөн, көтөҕүллэн кэпсээбит этэ. Ити мин биир дойдулаах-
тарым, саха тыатын мас көнө дьоно, дъалхааннаах сүүрбэһис
үйэ араас алтыһыыларыгар, харсыһыыларыгар бэйэлэрин
дьиҥнээх ис туруктарын сүтэрбэтэхтэрин, уу судураай буо-
ла суураллыбатахтарын үрдүк сыанабыла этэ.
* * *
1993 сыллаах саас Реас Алексеевич «Якутзолото» диэн ааты-
нан биллэр балыыһаҕа сүрэҕинэи сыппыта. «Аһара аҕылкы-
бын, үһүс мэндиэмэҥҥэ, бу эһиги хонтуораҕытыгар, нэһиилэ
тахсабын ээ», — диирэ. Ол саҕана мин кини уонча сыллааҕы-
та лоскуй кумааҕыга массыыҥкаҕа бэчээтгээн ыыгптыт суру-
1ун дириҥ ис номоҕун дьэ өйдөөбүтүм. «Эҕэрдэ Сааба Уйба-
анабыс! Олоруу син аҕай, — диэбит этэ кини. — Сүрэҕим
балайда улаханньпс чыычылаан эрэр. Бшгигин түөрт укуолу,
биэс суол эми иһэммин, арыый хараҕым сырдаата да, мөл-
төөх... Дьиэбэр киириэхпин онтукам моһуоктаата...» Ити
«мөлтө-өх» кинини хаалбакка батысгтыта. Балыыһагган «абы-
раллаах дойду эбит» диэн тахсыбыта. Ол үрдүнэн сүрэҕэ
сүгүннээбэт быһыылааҕа, эбии эмкэ-томко наадыйара. Ол
саҕана Муза Николаевна, Н.Е.Мординов-Амма Аччыгыйын
кыыһа, лабораторияҕа Саха сиритзр үүнэр мастан-отгон баль-
зам оҥорбута, араас бэрэбиэркэни аһарбыта. Ол бальзам сүрэх-
хэ олус туһалааҕа биллибитэ. Ол иһин Муза Николаевнаны
көрдөһөммүн, икки төгүл бытыылкаҕа кутуллубут убаҕас эми
ылбытым. Реас Алексеевич үһүс мэндиэмэҥҥэ тахсыбат буо-
лан, олору мин тэлгэһэҕэ тоһуйан биэртэлээбитим.
«Көмөлөһөр, үчүгэй эмп эбит», — диир этэ Реас Алексеевич.
Арай, биир күн, өтөрүнэн үһүс мэндиэмэҥҥэ тахсыбат
бэйэтэ, Реас Алексеевич кабинеппар киирэн кэллэ уонна аҕы-
лыырын аһаран баран эттэ: «Дьэ, Сааба, сынньана сарсын
дойдулаатым. Аны күһүн биирдэ киириэм. Уолатгарбын кытга
дугдаҕа көҕөн ыта киириэм этэ».
Ити биһиги бүтэһик көрсүһүүбүт уонна кэпсэтиибит.
Оитон ыам ыйын тиһэх күнүгэр Реас Алексеевич суох буол-
бугун туһунан соһумар сураҕы сайылыкпар Раялаах Людми-
ла иһитиннэрбитгэрэ.
Правительственнай комиссия тэриллибитэ. Комиссия чи-
лиэннэрэ Ытык Күөлгэ көппүппүт. Онно кутурҕаннаах ми-
итиҥҥэ эппит тылым урут ханна да бэчээттэммэтэҕэ, ону
бар дьон билиитигэр таһаарар тоҕоостоох дии саныыбын.
21