Page 133 - Былыр этэ диэххэ

нар. Холлой табаларынан Бааса барыахтаах. Сайын бииргэ са-
йылыы үөрэммит табалар арахсыспакка сылгылаталлар.
Бу күһүн таба тутуутун саҕана Дьөгүөрү дьахтара Суура өйүн
көтүтэр гына ыксатан, сордоох эмиэ дьон күлүүтүгэр киирэн ту-
рар. Таба быһыытын успуойдаары, иэдэйэн уктаһынан эрэ кэлээх-
тээбит. Уктаһынан эрэ турарын көрбөтөх курдук туттан: «Хайа,
доҕоор, туох ааттаах ыксаатыҥ?» — диэбиттэр. «Ээ, таба үчүгэ-
йин сыл аайы эһиги ылыаххыт дуо? Саатар биир олох сыарҕабар
арыый да сэниэлээххэ тиксээри», — диэбит. Онон былырыыҥҥы
ньуоҕуһутугар хос биир эдэр кыахтаах табаҕа тиксибит. Уктас
диэбиккэ дылы, дьахтара Суура кырпалаабакка эҥин тигэр таба
тириитэ уктаһа ылбычча хаатыҥкаҕа да, этэрбэскэ да баппат
улахан уктаһы тигээччи. Ол уктаһынан дии... Биирдэ сарсыарда
эрдэ туран мас көтөҕө сылдьан табаларын суолларын хайсыһар
толкуй киирбит. Аат көлөлөрө ыыта түһээтин кытта биир сиргэ
тохтоон ылбакка үрэххэ киирэрдии хайыспыттар. Сатахха былы-
рыыҥҥы чэҥкээйилэрэ куура хатаннар, таһаҕас оҥостубаттыы
бараллар эбит. Үрэҕи туораат хаҥас өттүнээҕи сиһи батан тус
соҕуруу түспүттэр. Дьооску бөһүөлэгин илин баһынан Хара кус-
таах, лабыкталаах хордоҕосторугар да тохтообокко Киллэм диэки
түспүттэрин көрөн, Дьөгүөссэ хаана хойдубут. Эккирэтэрин ку-
булуппатах. Ол гынан Киллэм икки Балаҕаннаах икки ардынааҕы
алыыга турдахтарына сиппит. Быһа холоон, биир барыы түөрт
көстөн ордоро дуу. Төннөн кэлэн иһэн Уһун Уос дьахтарыгар
Ааныкаҕа чэйдээн ааспыт. Оһоххо ууран хаалларбыт чаанньыгым
көйө тоҥон алдьаннаҕа диэн ыксаабыт. Онон аҕыс-тоҕус көһү
эргийэ сылдьыбытыгар тахсар. Аны төһө да таба ороҕун баттар,
сибиэһэй хаар син тоҥууну оймуур курдуга чуолкай. Дьэ оннук
киһи Бааса кыттыгаһа. Күүһүнэн да, өйдүүр өйүн баламат санаа-
тынан билигин да дохсун.
Үлэхтээх дьон дьиэтин таһыгар кыратык бэтэкэйдэнэ түһээт
улахан биллэх табаларын көннөрөөт биирдэ охсон кэбиспит.
Кэтэһэн турар Бааса соһуйан: «ок» диэт, кэнниттэн олорсубут.
Током тумуһаҕын ааһан истэхтэринэ, Бааса табалара туора ойон
ылбыттар. Ойоҕолуу туох эрэ харата элэс гынан ааспыт. Бээ, бээ
туох ыстанна?.. Бааса табаларын тохтоппут. Көрүөх баҕалаах са-
тыы төттөрү барбыт. Тиийбитэ, кырдьаҕас биллэх саҥа хаатыҥка-
та бөһүөлэккэ төттөрү төннөөрү буруолуу сытарын булбут. «Оо,
131