Page 221 - Былыр этэ диэххэ
P. 221

чүөмпэ кэлэллэр. Олунньу ортотуттан, сорох хаардаах дьыл эрдэ-
         лиир — харгы самнар. Бу иннинэ эрдэ быһыт быһыллыахтаах. Бу
         курдук икки дьыл уопсай туһаҕа диэн аҕыйах куул күстэх, сордоҥ
         туттарылынна. Үһүс кыһыныгар оскуоланы бүтэрэн дьыссаакка
         оробуочайдаан эрэр — оҕонньор улахан уолун кытта быһыччып-
         пытын маныы оҕолоһо сылдьабыт. Кэлэ-бара үрэх кытылларыгар
         тайахтары куруук көрөбүт. Ол курдук биирдэ оҕонньорбутуттан
         төннөн кытыл талаҕын кырыытынан үнүөхтэтэн истэхпитинэ,
         биир тайах суолбутугар утары туора турунна. Биригэдьииргэ бэ-
         риллибит сабыс-саҥа туоһапкалаахпын. Хаһан тоҕоос көстөн бо-
         руобалатар диэн сэмээр кэтэһэрим. Сыарҕалаах аппытыттан ойон
         түһэн утары ыстанным. Дьиибэргээн хонос гыныытыгар өрүсүһэ
         ытан саай. Тайаҕым биир ойуунан талахха түһэрдии турара. Элэс
         гынан хаалла. Турар сиригэр хаары тэппитинэн таптарбыт диэн
         быһаардыбыт. Кыһын ортото сатыы да, хайыһардаах да киһи-
         ни талах иһэ кэстэриэ дуо? Хаара халыҥа бэрдиттэн балай эмэ
         барбахтаан иһэн, кэтэһэн олорор киһилээх киһи, төнүннүм. Та­
         лах икки сис икки ардынааҕы аһаҕаһынан сыарҕалаах икки киһи
         өлүк хаары тыырдара тайаҕы эккирэтэрэ ыарахаттардаах. Аппыт
         тоҥууга таҕыстаҕына аһыннаттараары сирэйинэн баран түһэр,
         баҕалыы сынар. Биһиги айаммыт суолуттан олус ырааҕа суох
         Ашан оҕонньор түүлээҕин сиригэр сылдьар табалаах сыарҕа батар
         ыллыга баар үһү. Ашан курдук киһи түүлээҕин сирин туораттан
         кэлэн алдьатар чыычый... Биһиги суолбут Мичээһэй ыырыгар
         киирсэр. Түүлээхситтэр сирдэригэр аара биир да хапкааны уура-
         рыҥ табыллыбат. Булт суруллубатах сокуона ханнык да тойон-хо-
         тун сокуонунааҕар күүстээх. Балыксыппыт балааккатын таһыгар,
         быһыт таһыгар эрэ уурар бырааптаахпыт. Оннук дьоҥҥо уһа-
         ты-туора ханна барыаҥый. Аныгы сырыыбар урут бастаан кэлээт
         да тайахпытын хайыһарынан хайан көр. Кыһайбыт курдук Ашан
         сирин диэки барбыт. Ол оҕонньор сиригэр суол таһаардаххына
         бардьыгыныыра чуолкай диэн төнүннүм. Тайахпыт сүрэхтэтэн
         дуу, Ашан суолугар тиийэн охтубут. Кырсалар өлүгү буланнар
         булт бөҕөнү бултаабыт. Хомуньуус курдук чиэһинэй бэйэлээх
         оҕонньор булдун хаҥыннарымаары миэхэ эппэтэх. Дьиҥэр билиэ
         суоҕа дуо ким булда кэлэн охтубутун. Кэмниэ кэнэҕэс, хас да сыл
         ааспытын кэннэ: «Бултаабыт булкун мээнэ быраҕар куһаҕан киһи
         эбиккин», — диэн ырдьыгынаан турар.
                                                                      43
   216   217   218   219   220   221   222   223   224   225   226