Page 226 - Былыр этэ диэххэ

кэпсээммин истэн оҕонньор: «Туох шөттөөх баҕайытай», — диир.
Аһаат уоскуйан, утуйар саҕана мин таһырдьа тахсан иһиттэхпинэ,
тайах тииһин тыаһа бирээмэ балааккабыт арҕаатыгар бу кирдиргиир.
Дьыбарга таһырдьаттан дьоммор: «Доҕоттоор, тайахпыт балааккабыт
арҕаатыгар кэлбит. Тииһин тыаһа сүрдээх», — диибин. Кырдьаҕас да,
эдэр да кымаардаан көрбөтүлэр, харда суох. Киирэн лаппыйа кэпсээ-
биппэр, оҕонньор эмиэ «туох шөттөөх баҕайытай» эрэ диэтэ.
Сарсыарда күтүөтэ Кеша кырынааска уурбут хапкаанын хата
көрүҥ эрэ диэн соруйбутугар, балаакка арҕаатыгар бардым. Биир
атыыр кырынаас иҥнэн өлбүтэ ырааппыт, хас да кыраһа сап-
пыт. Хайыҥтан салгыы аҕыйахта хаамааппын кытта, тайах саа-
ҕыгар кэтиллэ түстүм. Туох да омуна суох, доруоп саа ытыыта
сиргэ кэлэн биһиги кэпсэтэрбитин истэ турбут курдук. Ыйдаҥа-
лаах түүн аҕыйах да талах мэһэйдээн миэхэ көстүбэккэ тур-
бут тайахтан лаппа кыһыйан, хайа диэки тосхоллоох барбытын
хайсыстым. Оҕонньорбут, мин санаабар, олорсордуу эттэ: «Чэ,
доҕоор, соруйан эрэйдээн бултатаары гынара буолуо. Батыһан
көрөргөр тиийэҕин». Ол кэннэ маннык сирдэр бааллар диэн
ыйда. Мунаардаххына, үрэххин өрө туттаххына балааккаҕын син
булуоҥ. Эргиирэ эрэ элбэх буолуо. Утаҕы да ханнарар, өл хабан
сэниэ киллэринэргэ олус үчүгэй ас диэн, сордоҥ иһин быардары
сиикэйдии тоҥорбутун балай да ыл диэбитин, аһаабатах аспын
таһаҕас оҥостумаары аҕыйах устууканы өйүөлэнэн, чохороон сү-
гэлээх билбэт сирбэр аттанным. Тайаҕым хара бастакыттан хон-
нохтоохтук тамайбытын суолталаабатым. Көнө тосхолунан, араа-
һа, оҕонньор ыйбытын курдук туттан барда. Бастаан сэниэлээх
киһи кыһалҕата суох батыһан истим. Балай эмэ бараат хардыы-
тын кэриҥэ кыараата. Биир күөлгэ киирэн кырыылыы тутан иһэн
талахтаан сии турарыгар кэтилинним. Биирдэ ыттарда — күөл
атаҕынан сискэ таҕыста. Тамайбыта ааһан, хаампытыгар сыный-
дахха, суола хааннанна, таптарбыт. Курдаттаабатах. Ыттарбыт эрэ
өттүнэн хаана таммалыыр. Эккирэтээччи эрдийдим. Аны сотору
ыраахтан харахпар көстө-көстө сүтэн тыыммын бараата. Ону ол
диэбэккэ, харса суох эккирэтэбин. Биирдэ хараҕым кырыытынан
көрдөхпүнэ, ойоҕолуу маһы күлүктэнэн турар. Ити курдук ойо-
ҕолуу бугуйара элбээтэ. Улаханнаппыт. Эккирэтээччи бастакы
уоҕум ааһан, сэниэм эһиннэ. Аһаабатах аспыттан үссэнним. Хата
халлааным барыарсыйан, ыксал күүһүрдэ. Сир киһитин банаара
48