Page 31 - Былыр этэ диэххэ

Подкопай

ссө Абыйга олорор эрдэхпинэ. Биирдэ бэйэм наадабынан
Белай Гораҕа киирэн аймахтарбар хоно даххаһыйа сы-
табын. Дьиэлээх эрдэ үлэтигэр барар. Хаһаайка тэҥҥэ
туран атыы-тутуу ыытар кыракый хоһугар түбүгэ саҕаланар.
Тэҥҥэ уһуктубут киһи тэлэбиисэр көрө олорон саала аанынан
киирэр сири көрө түспүтүм, биир киһи миигин өрө мыҥаан ту-
рар. Төһө-хачча бэйэ-бэйэбитин көрсүспүппүт эбитэ буолла, мин
урут саҕалаатым: «Туох наада, кимиэхэ кэллиҥ?» Киһим утары
ыйытта:
— Хаһаайыттар ханна барбыттарай?
— Дьиэлээх үлэтин күнэ. Атыыһыт, арааһа, таһырдьа табаа -
рын ыскылаатыгар тахсыбыт. Сотору киирэр ини.
— Оччоҕо күүтүөм.
Ойон туран киирэр аан уотун умаппытым, аҕам саастаах нууч-
ча хааннаах киһи турар. Таҥаһыттан-сабыттан да боростуой үлэ
киһитэ. Элбэх сууйууну көрсүбүт куурката сатамньыта суох абы-
раҕы көрсүбүтэ, арааһа, бэйэтин буочара. Абый сиргэ сылдьар
эр киһитин сиэринэн сахалыы уһун быһаҕа өттүгэр тэскэйбит.
Хорсуммун киллэрэн маҕаһыын диэн ааттанар хоһу күлүүһүнэн
хам туттум. Туох киһитин билэн... Улаханнык кэтэһиннэрбэк-
кэ, тас аан аһыллаатын хоруопка дьааһыктар быраҕылыннылар.
Киирэн турар киһини билэн өрө хабытайданна: «Тугу көрөн ту-
раҕын? Көмөлөс». Хоһун аана хатааһыннааҕын көрөн сиэбит-
тэн күлүүһүн ороон арыйда. Таһырдьа бэлэмнээбит дьааһыкта-
рын бары тастарда. Бэйэтэ иһирдьэ бэрээдэктээтэ быһыылаах.
Кыайа-хото доппуруостууруттан иһиттэххэ, бэйэ-бэйэлэрин бэр-
кэ билсэр дьоннор быһыылаах. Маҕаһыын иһигэр киирэн балай
эмэ мачайданнылар. Итини-маны ыл диэн ыххайарын биирдэрэ
буолуммат чинчилээх. Кэмниэ кэнэҕэс атыылаһааччы улахан
үрүсээгин тыаһаччы хааланан, хайдах киирбитин курдук тыаһа
суох сыбдыйан тахсан барда.
«Ешка уола, босхо биэрэ сатыырбын аккаастанар. Мааҕы кэ-
лэн барбыта да ыраатта. Аһынааҕар-таҥаһынааҕар туруусуга да,
наскыта да баранна ини. Өссө кини кыбыстаҥнаабыта буолаах-
тыыр ээ, эрэйдээх. Дьэ, көр, мин итинник табаарыстардаахпын...»
29