Page 6 - Д.С.Андросов Тойон Муру

чээри ыччаттарыгар кэллэтр. Инньэ гынан кинилэри туораталаан То­
йон Муру киэн'-куон' тайаатыгар тиийэн кэлбитэ. Кини сылык му-
нугаан Тойон Муру сыйыыларыгар олгомнук уунэр сумэйиннээх оту-
гар, дирин уутугар дэлэйдик уоскуур балыктарыгар санаатын ууран
киЬи-суоЬу уескууругэр, олохсуйарыгар бэрт бутэй алаас эбит диэн
сылыктаан сындалгрннаах уйун айанын тохтотон урайатын туруорум-
мут. Аал уоту кулубурэччи оттон куох буруону унаарыттаБа, кини бэйэ-
лээх олохсуйан олорон ураа муостааБЫ, сыспай сиэллээби Тойон Муру
киэн' сыйыыларын мунунан иитэн уонна кини дьоно-сэргэтэ тероон-
ууйаан саха урааьгхайы тэнитистэхтэрэ, атын улуустарга тарБаннах-
тара.
Кэнники уйэлэргэ олохтоон олохсуйбуттара Улуу Туймаада^а
олохтоох Омо^ой баай кыыйын ойох ылбыт Эт уос Эллэй Боотур уола
Боробон Дьуотту эйэтин, аБатын олохторуттан койен Тойон Муругэ
олохсуйбута, Боробон улууйун теруттээччинэн буолбута.
Тойон Муру илинтэн арБаа тардыллан сытар улахан киэн- алаас.
Кини киэлитин-тайаатын ааспыт уйэлэргэ араастык кээмэйдээн хаал-
ларбыттара биллэр. Ол курдук, былыргы олохтоохтор устатын apsaa
Харан-а тердуттэн Илин бас Сиэллээх Аартыкка диэри 15 км.,
туоратын кэтит сирдэринэн 7-8 км., онтон эргимтэтин тыатын
саБатынан атынан мээрэйдээн 70 км. диэн номоххо хаалларбыттара
кэпсээн буолар.
Онтон кэнники ДьокуускайдааБЫ Ярославскай аатынан краевед-
ческай музей научнай сотруднига Иван Дмитриевич Новгородов 1956
сыллаахха сайын Муру орто оскуолатын урдуку кылаайын уерэнээч-
чилэрин кытта сэттэ суукка устата балаакканан хоно сылдьан Муру
Эбэни сыырын урдунэн ситии быанан мээрэйдээйини ыыппыта, ол
тумугунэн Эбэ сыырын урдунэн эргимтэтин 95 км. диэн суруйан хаал-
ларбыта.
Саха сирин киин намталыгар 16 тыйыынча кэрин^э алаас баар
дииллэр. Алаас диэн тыл caxasa эрэ баар. Бу алаастартан саамай ула-
ханнара Муру Эбэ, ол курдук кини уопсай иэнэ 64,0 квадратнай ки­
лометр, эбэтэр били рпги кээмэйинэн 6400,0 гааБа тэргнэйэр. («Хотугу
сулус», 1988 с. lON-рэ, автор геолог Гурьев).
Былыргы сахалар иитиллэн олорор сирдэригэр — алаастарыгар
цирин'ник, ытыктабыллаахтыксыйыаннайаллара, киниэхэ сугуруйэл-
лэрэ. Оннообор ытыктыыллара бэрт буолан улахан алаастарга, сы-
Ныыларга иккилии ааты биэрэллэрэ yhy. Ол курдук алаас ийигэр сыл­
дьан «кырдьаБас — ытыктанар аата» диэн ааттаабатгар, кеннору «Эбэ»
диэн ааттыыллар.
4