Page 612 - 2-с Легей нэьилиэгэ
P. 612

-с пегой_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _


         хоноЬо да элбэх буолара. Дэлэдэ даданы, «Екатерина II» диэн астынан ааттыыллар
         эбит. Хотонун бэйэтэ байылаан-кейулээн кероро. Одонньорунуун олус эйэдэс, истин
         сыйыаннаахтара. Туой керудьуейу кэпсэтэ-кэпсэтэ кулсэн тахсаллара.
            Сэмэн бигэ-тада кэтит, орто саар тэгил уггуохтаах этэ. Кэтит ытыйа, бигэ-тада
         мае силийин курдук тарбахтара сугэни-устурууйу тутарга ананан айыллыбыт кур-
         дуктара миигин еруу сехтерере. Салгын сиэн килэрийбит тириилээх, сурдээх ис
         киирбэх, сэргэх еэбэрэлээдэ. 0руу туох ЭРЭ керудьуестээди кэпеээн баран, одо кур­
         дук ис ийиттэн уерэн, кулэн тиистэрэ кэчигирээн, убадас содус бытыга сэксэйэн,
         харахтара мичилийэ олороро бу баар курдуктар. Улэттэн илиитин араарбат, мын-
         дыр этэ. Дьонно сундуук, ыскамыайка, долбуур, ыскаап, гардероб, остуол, олоп-
         пос опорой атыылыыра. Сыаната да себугэр этэ. Кини бигэ-тада, хаачыстыбалаах
         тегурук остуола, ийитин ыскааба билигин элбэх ыалга баар буолуохтаах.
            Куегэйэр кунугэр сылдьан, угус сыл биригэдьииринэн, холкуос бэрэссэдээтэли-
         нэн утуе суобастаахтык улэлээбит. Былчархайдьыт буолан сэрии сылларыгар тыыл-
         га хаалан, угус уругг-хара келейунун тохпут, сут-сутурдан эрэйин-мунун этинэн-
         сиининэн билбит кийи. Кэбээйигэ ынах суейуну сут дьылга кейеруугэ, 2 сыл урут
         тиийэн сир кэпеэтэн, от булан, биир ураа лонкур муостаады энчирэппэккэ, сата-
         быллаах салайааччы быйыытынан сыаналаммыт. 1957 с. дойду тэбэр сурэдэр улуу
         Москва куоракка баран астына-дуойуйа куулэйдээн кэлбит.
            Дьиэтигэр анал уйанар хостоох этэ, онно туттар тэрилин олус тупсадайдык уурара,
         харайара. Ыалларыгар додотторугар ыарахан кун тирээтэдинэ, бокуонньук хоруобун
         оггорор ыар тайадас киниэхэ суктэриллэрэ. Фермада элбэх курдьэди онорор буолара.
         Сарсыардаттан, эрдэ ойон тураат сугэтин, устурууйун тыайынан уу чуумпуну аймыыра.
         Барыны-бары бутэрэ-ойоро охсоору, эрдэттэн-эрдэ дьайанары себулуурэ. Ханна ба-
         рыай, кыра одолоох эдэр ыал сородор дьайалбыт бытааран, хойут турар этибит. Оччодо
         эйээ Сэмэммит уейэ тыына-тыына куутэн олорор буолара, тиэтэтэрэ.
            Миэхэолус истин сыйыаннаада. Сурэх операциялаах буоламмын, улэни-хамнайы,
         бадар найаа тодо-хайа тардар кыадым суодунан, сириллиэм дуу дии саныырым хан-
         на барыай? Ону биирдэ да сирэй-харах аспатахтара, теттерутун хайдаан, уерэн
         тахсаллара. Холобура, оччолорго буйа-хата илик буоламмын, хотонно кемелейер
         кыадым суода. Сэмэн чэрдээх, суунэ улахан ытыстарыгар куейэ тутан, бийиги ула­
         хан одобутун Виканы, керен-истэн олорон этэрэ: «Мутук ойдубутунуу хап-харанан
         корен, курустаал таас курдук намчы да кийи, одом сыыйа»,— уонна сырылаччы
         сыллаан ылара. Эбээ Кэтирииспит Виканы уйанар хоско киллэрэн, эйэтин аттыгар
         мае оронно куобах суорданна суулаан, олордон кэбийэр буолара.
            1973 сыл кыйын Семен Ананьевич инсульт ыарыыттан елбутэ.

                                                           Зинаида Иннокентьевна Васильева,
                                                                                   кийиитэ
         2002 с.


                                    ЭЬээбит оло go сал§анар
                                     Дмитрий Гаврильевич Троев
                                            (1924-2006)
            «...1952 сыллаах муус устар ый 10 кунэ саас кэлэн ичигэс, ол эрээри курас
         кун этэ. Иванов Мишабыт хаайыллан, литературдар тердус корпустарын 29 хойугар
         уйуейэх эрэ этибит. Экзаменнар садаламмыттара, бииргэ олорор уолаттарым: Троев
         Дима лекцияттан кэлэн библиотекада бараары сынньана сытара, отгон Никифоров
         Гоша суода...
            Эмискэ хос аана тэлиллэ туспутэ, нуучча кийитэ киирэн кэлбитэ. Дима оронугар
         олороро туспутэ. Иванову эмиэ бийиги хоспутуттан илдьэ барыахтарыттан, кут-
         тал барыбыт сурэдэр ааспаттык-арахпаттык саспыта... Кумаадыга «ордер на арест и
         обыск Яковлева Василия Степановича» диэни керен айарабын. Кубарыйбыт Дима

         610       IX туИумэх
   607   608   609   610   611   612   613   614   615   616   617