Page 67 - 2-с Легей нэьилиэгэ
P. 67
УУС АЛДАН УЛУУБА
сылга диэри политическай бырааппын — куоласпын быспыттара. Кэлин пленумн'а
ун'сэн куоппутум.
1929 с. пленумн'а кулаагы кылаас быЬыытынан эЬэргэ уураах тахсыбыта. Баай-
дарын-суеЬулэрин нолуогунан, туЬээнинэн эспиттэрэ. «Середняктарга» киирсэр
ыалларга эмиэ урдук нолуогу, туЬээни туЬэрэ сылдьыбыттара.
1930 с. Рамзин академик крестьянскай (бааЬынай) партия баар буолуон сеп
диэн устаабын, программатын оггорон 10 сылга хаайыллыбыта. БааЬынай нэ-
Ьилиэнньэ рабочайдаадар, интеллигенциятаадар элбэдэ. Бас билэр суеЬулээх, ту
тан олорор сирдээх бааЬынайдары куус еттунэн барытын кэриэтэ тутан ылан хол
куоска холбооЬуннарыгар, кинилэр утарылаЬаллара кестен турара. Сири дууЬанан
уллэрэн, келе суейуну, тыа хаЬаайыстыбатын туттар тэрилин холбоон, дохуоту
келеЬун кунунэн аахсан уллэстэр табаарыстыбалары тэрийбиттэрэ. Сотору хол
куостар бедеггсуйэн истэхтэрин аайы, тейе га сири актанан туппуттар да, соччо-
нон нолуок урдээн испитэ. Онон холкуостаахтар дохуоттара аччаан, босхо улэлиир
курдуктара. Хайыыр да кыахтара суох буолаахтаатада, оннук буолуохтаадын кур
дук сырыттахтара. Сорох холкуостар актанан ылбыт сирдэрин кыайан оттообок-
колор, госфондада киллэрбиттэрэ. От ууммэтэх сылыгар госфонд сирин райсовет
уураадынан туЬаналлара.
1931 с. муус устарга Уус Алдан кулаактаммыт дьонноро баайдара-уптэрэ, суеЬулэрэ
эстэн, чорогг бэйэлэрэ туран хаалбыттара. Ону аахсыбакка, колете да суох, ыЬар сиэ-
мэтэ да суох кырдьадас дьон но, аггаардас огдообо дьахталларга кыайбат улэлэрин
туЬэрбиттэрэ, туЬээн-нолуок ылаллара. Кестен турар кыаллыбатынан куЬэйэн баран,
«улэни, сорудады сабытаастыыллар» диэннэр норуот суутунан дьыала тэрийэннэр,
турмэдэ киллэртииллэрэ. Оннук элбэх киЬи елбутэ, ыарыыга сутуллубута.
Бу кутталыттан Уус Алдан икки кулаага: Колодезников Степан Николаевич
(II Байадантай), Васильев Тихон Петрович (I Легей) куоракка унсэ киирбиттэрэ.
СаЬылыкаантан теруттээх куорат олохтоодо кулаак Ябловскай Алексей МихайловиЬы
булбуттара уонна уйуен аптекада суоччутунан улэлиир кыра уерэхтээх, куолаЬа, по
литическай бырааба суох Мигалкин Александр НиколаевиЬы (I Легей) керселлер.
«БиЬигини эЬэн, унуохтаах тириибитин хаалларан баран, эбии туЬээн, кыЬалагг
улэ биэрэ сатыыллар, онон бары да абыраммакка сылдьар дьоммут. Америкада
куруурбут сеп буолуо эбит... Олохтоох дьону-сэргэни кытта кэпсэтэн муора тор-
туйа топор бириэмэтигэр, ыт келенен чукча сиринэн Муустаах муораны туораан,
Аляскада тахсыахха сеп», — дэЬэннэр, былааннарын-суолларын, хайдах тэринэн ба-
рары субэлэспиттэр. «Уус Алдантга биЬиги курдук эрэйи-сору кере сылдьааччылар
бааллар, балары тылбытыгар киллэрэн керуедун», — диэн буолбут. Онно уптээх,
уурумньулаах буолуо диэбит хас да киЬи аатын испииЬэктээбиттэр:
Охлопков Иннокентий Гаврильевич (II Суотту, атыыЬыт, баай Аржаков II
кутуетэ);
Алексеев Федот Прокопьевич (Сьпгаах нэЬилиэгэ, кинээс);
Местников Андрей Гаврильевич (I Олтех, баай, быыбарынай кулуба, урун нэргэ
байыастары тардыыга боломуочунайдаабыт);
Охлопков Макар Дмитриевич (Легей, атыыЬыттарга таЬадас таспыт, сааЬын
тухары хоту урэх баЬынан айан'Н'а сылдьыбыт, уеруйэх, сири-дойдуну кэрийэн
учугэйдик билэр, элбэх табалаадынан айан’Н'а туЬанаары);
Ушницкай Николай Семенович (Онер нэЬилиэгин ДелегедеЬунэ, кулаактаммыт
баай, уерэдэ суох);
Бурцев Григорий Петрович (I Бэрт УуЬа, улахан баайа суох, кулаактаммыт, кыра
уерэхтээх);
Турантаев Иван Семенович (учуутал, уруннэргэ кемелеспутэ диэн);
Вензель Иван-Кыччамый (мэлдьи Верхоянскайга сылдьар эргиэмсик, ол дойду
дьонун билэр уонна табалаах диэннэр);
Охлопков Захар Прокопьевич (Кириэс-Халдьаайы, атыыЬыт, «Якутторг» Ой-
Сэбиэскэй былаас олохтонуута 65

