Page 91 - Они защищали Москву
P. 91
суох онорбута. Снайпер Дмитрий Алексеевич нэн, уу-хаар суорданнанан, биэрэстэнэн сири
Гуляев фрон на хорсун быйыытын туйунан улэ, быарынан сынан, чэн нээх буорга сууйунэн сы
сэрии ветерана Илья Петров кэпсиир. тан естеехтерун манайара. Кыратыттан бары
Дмитрий Гуляев 1941 сыл куйунугэр Булуу ыарахаттары, эриирдэри, араас кыйалдалары ту-
Модутуттан армияда ылыллыбыта. Кини имин луйа уерэммитэ киниэхэ туйалаабыта.
хаана тэтэрэн, сайархай сытыы харахтара Дмитрий естеехтеруттэн иэйи сйтийэр
чодулуйан, ким-хайа иннинэ хомунан буппутэ. ман-найгы курэхтэйиитигэр ыраадын аахсыбак-
Тууйастаах арыыны, уелуллубут собону туос ка элэс кесте туйэн ааспыт фашистартан уонна
ыадайада уктан уонна адыйах хобордоох лэп- ытан биэйин охторбута. Маны командира хай-
пиэскэни, мэлиллибит бурдугу, мейееччуктээн гыы, седе кербут. Дмитрий биэстэ сыыспытыт-
атын тергуутугэр бааммыта. Дал аллараа сиэр- тан кыйыйан: "Аны фашистары сыыйа ыппат,
дийэтигэр быардыы туйэн, оной-соной корен буулдьаны мээнэдэ тайаарбат туйугар охсуйуом"
сытар одолору биир-биир саьгата суох — диэбит. Командование итини иилэ хабан
тебелерун, имэрийтэлээбитэ. Атын сиэппити- ылан "Фашистары сыыйа ыппат" туйунан де-
нэн дьоннорун кэрийэ сылдьан илии тутуспута. вийи буойуннарга тэниппит. Саха уола Дмит
"Бар дьонум, бийигини суохтааман! ©лгем рий 110-с стрелковай дивизия полкатыгар
уунууну хомуйун! Cyehy иитиитин тупсаран, снайперскай ытыы хамсаайынын аан бастаан
терелкей теруеду ылан, баай хара тыадытыттан дьэ итинник садалаабыт.
элбэх туулээди бултаан', фрон н а кемелейун!" - "Известия" хайыат аналлаах корреспондена
дии-дии атын миинээт, дьонун кэнниттэн тэп- 1942 сыл кулун тутар 11 кунугэр снайпердар
тэрэ турбута. естееду кытта киирсиилэрин керен баран,
Хаалааччылар, далбаатайа-далбаатайа, ар- "Туун" диэн очеркатыгар "Н.-скай чааска снай-
мияда барааччылар кестубэт буолуохтарыгар перизмы найаа сэргииллэр. Ону сахалар
диэри керен турдулар. Уолаттар барааттарын кедулууллэр. Кинилэр туйааннаах сирдэригэр
кытта бары-барыта ийийбит курдук буолбута. сытан командирдарыттан естееду туодар
Бэл айылда мааны кетердере саналара-ин элэрэ туйэрэбитий диэн тиэхэлээхтик ыйыталлар", -
тохтообукка дылы буолбута. Сорохтор ис-истэ- диэн суруйбута.
риттэн уйадыйан, хараастан ылбыттара. Оттон "Красноармейская правда" хайыат
Нэлэкээттэн ардаа тахсар аартыкка кураанах Дмитрий Гуляев тулуурун уонна сатабылын
урэх тамадар кэлэн, Дмитрий атын эргилиннэ- туйунан маннык суруйбута: "Билигин Гуляев
ри тардыбыта. Мэндээрэн костер Нэлэкээ эбэ кун аайы бултуур, сородор ойуур садатыгар мае
чуумпу ньуурун урдунэн куйун н у туман бырас- кулугэр сайар уонна немец саллаата блиндаж-
тыылайардыы санньыйан, сатыылаан турара. тан хайан тахсарын кэтэйэ сытан тос гыннарар.
Керулээбит, кеччуйбут, кууйурпут-айаппыт Ардыгар урун' халааты кэтэн хаарынан сыылар.
эбэтэ куех солко буолан тунаарбытын Хомурах быыйыттан естеех ылан олорор дэриэ-
тегуруччу кербут уонна хортууйун уйулан бинэтигэр туох буоларын кэтээн керер. Гуляев-
саната суох турбута. ка кестубут немец саллаатын дьылдата хаах-
Дмитрий Гуляев 33-с армия 110-с стрелковай тыйар. Биир эрэ ытыы - фашист сууллан
дивизиятын полкатыгар снайперынан анаммы- туй эр...
та. Сэриигэ киирээри туран Ада дойдутун “Мин биирдэ естеех блиндайын булбутум.
туейунэн кемускуех, хааппыла хаана хаалыар Фашистар бэркэ оностуммуттар. От уонна сэп-
диэри охсуйуох, бэйэтин норуотун чиэйин кир- пэрээк уунэн тураллар. Ыраахтан кердеххе
титиэ суох буолан андадайбыта. Снайпердарга кеннеру томтор одотун курдук. Ойдеен
улэ-хамнас угус, тубук элбэх. ©стеех тирэх дзо кербутум киэйэ буолладына, сэппэрээк еэбир-
та, кэтиир пууннара, сибээйин узела, пулемет- дэдэ туйэн хаалара. Оттон Томтор тэллэдиттэн
най точкалара, пехота хамсаайына снайпер кы- амбразура харааран кэлэрэ. Чахчыта биллэн
рады харадын далыттан тахсыа суохтаах. Хайан тадыста. Сэппэрээк албас эбит, оттон томтор -
наада буолладына естеех снайпер бинтиэпкэтин блиндаж. Фашистар снайпердарга элбэх
сыалыгар ылыллыахтаах. Тебетун унуодун бэр- кийилэрин елертербуттэрэ. Онон сэрэнэр буол-
гэн буулдьа дьеле кетуехтээх. бутгара. Киэйэрэн барбыта. Илиим уонна ха-
Дмитрий Гуляев фашийы, син эмиэ бэйэтии радым сылайан бардылар. Ийим тонно. Утуйу-
дойдутугар сылдьан тиини бултуурун курдук охпун бадардым. Томтор урдугэр эмискэ фриц
уот харахха туйэрэрэ. ©стеех ханна баарын тебете кейуннэ. Били сылайбытым, тонмутум,
биэрэстэлээх сиртэн билэрэ, хотой курдук ыраах- утуктаабытым ханна да суох буолла. Ытан саай-
тан керере: Сэрии толоонугар буулдьатын мээ- дым. Фашист елен тустэ", - диэн снайпер этии-
нэдэ ороскуоттаабат этэ. Суукканы суукканан тин хайыат туойу гынар.
кэтэбилгэ сытан естееду чуннаан, кэтээн Гуляев мындыр, тулуурдаах кэтээйин н э уон
керере. Снайпер сир киэнэ аппатыгар-дьаппа- на бэргэнник сыыспакка ытыыга, биллибэт-
тыгар, халлаан киэнэ куйаданыгар, силбигэр эл- кестубэт гына хахха оносторго снайпердары
бэхтик бултуйара. Бырыы-бадараан тэллэхтэ- илдьэ сылдьан уерэппитэ. Олортон комсомолец
87

