Page 175 - Дүпсүн сирэ
P. 175
эрдэттэн дьарыктаммыта. Атын хайа да артыалларга оҥоһулла илигинэ көлө
уонна трактор молотилкатыгар веялканы, сортировканы холбоон улэлэтэн,
холкуостаахтар махталларын ылбыта. От улэтигэр туттуллар волокушаны
Дабаадымаҕа аан бастаан оҥорбута. Бөдөҥсүйбүт холкуоска бу уһун кэмҥэ
туттуллубута. Маны сэргэ 4,5 квт кыамталаах мотуорунан бурдук тардары эмиэ
айан, өр кэмҥэ үлэлээбиттэрэ.
Сүөһү уулуур хоруудатын бырайыактаан оҥорбута хойукка диэри туттулла
сылдьыбыта. Онтон тутуу араас үлэтигэр сылдьыбытын, бөһүөлэккэ элбэх ыал
дьиэтигэр маастардаабытын, тутуспутун бука киһи ааҕан сиппэтэ буолуо. Ким
эрэ тугу эмэ сатаабатаҕын, кыайбатаҕын киниэхэ тиийэн ыйдаран, сүбэлэтэн
барбыта элбэх буолуохтаах. Бу сэмэй үлэтин иһин хайҕанан, оччотооҕуга
наһаа наадалаах, күндү велосипедынан, сеператорынан бириэмийэлэммитэ.
Оттооһуҥҥа волокушаны айыытыгар Коммунистическай үлэ ударнигын аатын
ылбыта. «1941 — 1945 сс. Аҕа дойду улуу сэриитигэр килбиэннээх үлэтин иһин»,
«В.И.Ленин төрөөбүтэ 100 сылын бэлиэтээн. Килбиэннээх үлэтин иһин»,
«Японияны кыайыы иһин» уонна хас да үбүлүөйдээх мэтээллэринэн, үгүс эл
бэх грамоталарынан наҕараадаламмыта.
Петр Тимофеевич II ити үөһэ ахтыллыбыт үлэтин, талаанын таһынан өссө
отоһут быһыытынан биллэрэ. Кини илии, атах уҥуоҕа тостуутун үчүгэйдик
тутара, элбэх киһи эчэйиитин үтүөрпүтэ. Сааһыран баран унтууну улларааччы
идэлэммитэ. Оҕолорун, аймахтарын, элбэх билэр, билбэт дьоннорун атахтарын
таҥаһын сүрдээх үчүгэйдик улларан биэрэн дьону абырыыра.
Кэргэнэ Мария Ивановналыын 10 оҕону төрөтөн, иитэн дьон он орбуттара.
Биир оҕону аймахтара иитэ ыланнар, Мария Ивановна герой ийэ аатын
ылбатаҕа. Петр Тимофеевич II сүрдээх сэмэй, чиэһинэй, кыыһырары билбэт
киэн көҕүстээх, бары үчүгэй барыта түмүллүбүт, дьоҥҥо-сэргэҕэ холобур буо-
лар үтүө киһи этэ.
Василий Федорович Сивцев
Үтүө аата умнуллубат
Атексеев Иван Егорович-Сыаныкы Дүпсүн нэһилиэгэр, Бугуйас аҕатын
ууһун Тыымпы диэн алааһыгар төрөөбүтэ.
Дьөгүөр холкуостааһын маассабайдык ыытыллыбыт кэмигэр 1930 с. Бугу
йас ыалларын холкуоска киириигэ көҕүлээн, «Саҥа тахсыы» холкуоһу тэрий-
сибитэ. Холкуос солбуйар бэрэссэдээтэлинэн, хонуу биригэдьииринэн талыл-
лан үлэлээбитэ. Өҥ дьыллар түбэһэннэр холкуос оройуоҥҥа тиийэ биллэр
үлэлээх-хамнастаах, оччолорго олус наадалаах тыа хаһаайыстыбатын массыы-
наларынан, үүт сүүрдэр сэппэрээтэринэн бириэмийэлэммит ударник, ста
хановец ахсааныгар киирсибитэ. Холкуос 1934 сыллаахха Дүпсүҥҥэ оскуола
тутуутугар үлэһитинэн, көлөнөн, аһынан улаханнык көмөлөспүтэ. Сыаны-
кы Дьөгүөр, Ефимов Василий-Кус Баһылайа, Бааҕыр Дьөгүөссэтэ оскуола
үрүт маһын хайытыыга дьонтон эрэ уһулуччу кыайыылаахтарын көрдөрөн,
дьон сөҕүүтүн-махтайыытын ылбыттара. 1940 сыллаахха «Туола», «Саҥа тах
сыы» холкуостар холбоһоннор, Дабаадымаҕа кииннэнэн Ленин аатынан
171

