Page 76 - Егоровские чтения

Манна кини Химия чинчийэр институтун аспирантуратыгар ки-
ирбитэ. Аспирант Алексей Дмитриевич химическэй наука кандидата
буолар диссертациятын суруйар уонна “Заводтаа^ы лаборатория”
диэн сурунаалга биир ман'найгы научнай улэтин бэчээттэтэр.
Онтон орпут бириэмэтин “Абалаах” куелу чинчийиигэ ыытар.
Алексей Дмитриевич били “Абалаахтан” тиэйэн, сугэн адалбыт
дьааЬыктарын аИыталаан, ССРС Наукаларын Академиятынаа§ы
Химия институтун лабораториятыгар илдьитэлээн, элбэх сыралаах
чинчийиилэри он'ортуур. Ити тумугэр кини “Саха сиринээви содала-
ах куелэ “Абалаах” диэн ыстатыыйаны суруйан, “Прикладная хи­
мия” сурунаалга бэчээттэтэр.
“Абалаах” куел кирээЬэ норуот доруобуйатын тупсарарга улахан
туЬалаа$а онон толору дакаастанар.
1935 с. саас, Алексей Дмитриевич кердеЬуутунэн, Москваттан
Абалаахха бальнеологическай экспедиция кэлэн, фельдшер Т.Е. Со-
син аатынан кирээЬинэн эмтиир лечебницаны аспыта. Онтон ыла
Абалаах кирээЬэ эмтээн, тыЬыынчанан киЬини чэбдик доруобуйала-
ата, кынаттара тостубуттарга кынат ууннэртиир тэн-э, ата$а суохта-
ры атахтаата, илиитэ суох буолбуттары илиилээтэ.
Саха биир бастакы химигын Алексей Егоров булугас-мындыр ейе,
туруоруммут сыалын ситиЬэр дьулуурдаах улэтэ норуот ологрр
итинник улахан утуену отгорбутун биЬиги билигин уерэ-кете
керебут.
1938 сыл куЬунэ. Бутун аан дойдуга урдук уерэх сырдык сар-
даггатынан сандаарбыт Москва университетын химическэй факуль-
тетын кизн" саалата. Bagap, былыр субу саала§а нуучча гениальнай
химигэ Д.И. Менделеев кэлэн, студеннарга лекция аа^ра эбитэ буо-
луо§а...
Саала урдук трибунатыгар саха эдэр химик-ученайа А.Д. Егоров
тахсыбыта. Химия боппуруостарыгар кини курдук научнай улэни
суруйан, аа§ан, бигирэтэн, бу улэ бутун советскай наукара сан-а си-
тиЬиини дакаастаабыт киЬи урукку еттугэр сахаттан cyoga диэтэх-
хэ, бука, сыыЬа буолуо cyoga.
Эдэр химик диссертацията “Сульфосалициловай кислота ком-
плекстарын анализка туттуу туЬунан” диэн этэ. Ону кини мустубут
ученайдары астыннарар гына, туйгуннук кемускээбитэ. Универси­
тет Совета Алексей Дмитриевичка маннык уураа^ы туттарбыта.
“Сульфосалициловай кислота комплекстарын анализка туттуу
туЬунан” диэн тема§а диссертацияны кемускээбит А.Д. Егоров хими­
ческэй наука^а кандидат степенигэр бигэргэтиллэр”.
Алексей Дмитриевич 1935 сыллаахтан уон икки сыл устатыгар
Якутскайдаа§ы Педагогическай институт химическэй факультеты-
гар преподавателинэн уонна доценынан улэлээбитэ, сууЬунэн ахса-

72