Page 13 - Галина Никитична Иванова -Айтыына. Биобиблиографический указатель
P. 13
1) Тус бэйэ хоһуйан этиитэ (эпитет) - дьол кустуга, дьол
сырдык таммаҕа.
2) Ааптар аллигерацияны (строка саҕаланар дорҕоонун
дьүөрэлэһиитин) үгүстүк туттар:
Саппаҕырбыт санаалар
Саннъыар самыыр буоланнар
Сааскар сааһы эбэллэр.
Халын- хара санаалар
Хаһын -кырыа буоланнар
Хагдарытан үөрэллэр.
Тымныы курус санаалар
Тобурах-ардах буоланнар
Тэмтэритэн тэйэллэр.
3) Айтыына үгүс хоһооно ырыа буолан ылланар. Оттон
норуодунай бэйиэт П. Тобуруокап эппитинии, хоһоон бэйэтэ
музыкалаах эрэ буоллаҕына, дьиҥнээх ырыа буолар аналлаах.
Хоһоон ырыа буоларыгар кини сүһүөҕүн тэҥ кээмэйэ улахан
суолталаах. Хоһоонньут, мин көрүүбүнэн, сүрүннээн 7-8-9 сү-
һүөхтээх кээмэйи сөбүлээн туттар. Биллэрин курдук, норуот
ырыатын киэҥник тарҕаммыт кээмэйэ 9 сүһүөх буолар.
Дъоллоохпут биһиги бу сиргэ 3-31-2
Өйдөһөр-өйөһөр буоламмыт, 3-3-3
Дъоллоохпут биһиги олоххо 3-3-3
Оҕолоох-уруулаах буоламмыт. 3-3-3
4) Айтыына хоһоонун рифмата (строка бүтэһик дорҕоо-
нун дьүөрэлэһиитэ) эмиэ уустук. Ол курдук үгүстүк туттул-
лар кириэстии, паарынай, куустарыы, кэлимсэ дьүөрэлэ-
һиини таһынан маннык уустук көрүҥнэри булуохха сөп:
- иккис строкаҕа бүтэй дорҕоон эбиллиитин:
Сирэйим эмискэ итийдэ,
Сурэҕим куүскэ битийдэ.
- тыл ортотунааҕы бүтэй дорҕоон уларыйыытын:
Күүтүү олоххо эрэнии,
Олохтон кэрэни эрэйии.
- иккис строканы түмүктүүр тыл саҕаланар аһаҕас дор-
ҕооно уустугуруутун:
Сааһым да ыраатта,
Санаам да ыараата.
- иккис строка түмүк тылын саҕаланыытыгар бүтэй
дорҕоон эбиллиитин уонна ортоку бүтэй дорҕоон улары-
йыытын:
Эдэркээн бэйэбит
Иэйиибит ырааһа,

