Page 212 - Былыр этэ диэххэ

түһэ сырытта. Дьэ сүрдээх да буолар эбит. Кэлбит үрэҕэ ньуоска
да уута суох гына хаппыт. Хайыай, кэтэһэригэр эрэ тиийэр. Биир
эмэ дьыл сорох үрэх тоҥоруон эрэ иннинэ ууланааччы. Суох,
үрэҕэ санаа хоту ууламмата. Ити сырыттаҕына намыһах бэйэ-
лээҕинэн Ан-2 сөмөлүөт тайааран ааспыттаах. Тайахсыттар ини...
Күөл мууһа бастакы тоҥуутун баттаһа урукку сэбиэскэй түү-
лээхситтэр сирдэригэр эргиллээччилэр. Суохпуна кэлэн барыахтара
диэн онно-манна тэлэһийбэккэ, тугу да гыммакка кэтэһэн көрдө
да биир да киһи биллибэтэ. Кэтэстэххэ бириэмэ уһун. Сэтинньи
ый баранна да биир да киһи буранын суола кини сирин быспа-
та. Баҕар, тайахсыттар иккистээн эргиллээйэллэр диэн үүтээнин
таһыттан арахсыбат. Балааккатын таһыгар мастаммыт маһын му-
тугун ханнык да ардахха-самыырга түргэнник умайар гына чөмөх
оҥортообута. Луоккатыгар тиийэн биэрэк кытыытыгар эмиэ чөмөх
бэлэмнээбитэ. Сатыы баччалаах ыраах дойдуга бөһүөлэги булар
уустуктардааҕа биллэр. Оччолоох ыраах айаҥҥа өйүөлэнэр ыһыга
да суох. Суухаратын былаанын хоту балаҕан ыйын саҥатыгар сиэн
бүтэрбитэ. Онон аһыыр аһа сордоҥ икки хаахынай. Ону да үрэх
баһын сордоҥо, хаахынайа кырата кыайда. Кини Индигиргэ үтэр
илимигэр туох да сыстыбат. Курдаттыы ааһар. Биир дьүһүнэ-бодо-
то бараммыт эргэ күстэх илимнээҕинэн аһаан олорбута да, күөл-
лэр тоҥоннор илимэ кураанах көрсөрө чаастатыйбыта. Айаҕыттан
ордоруммутун барытын тута хачымаастанан, туустаан эһэ тиий-
бэт гына түүлээхситтэр атахтаах лаабыстарын таһыгар хаһааммы-
та баранна. Бүтэр уһугар килька, сайра кэнсиэрбэтин миин кур-
дук амтана биллэр-биллибэт оҥостон иһэр. Үйэтин тухары араас
быһылааҥҥа түбэспитэ таайан, кыраҕа кыһаллыбат. Ыран, бытык
саба үүнэн, билэр дьоно соһуйа көрүөхтэрин сэрэйдэр да хайыай.
Маннык балаһыанньаҕа киириэҕин эрдэттэн билбэтэҕэ.
Күһүҥҥү эмис эһэни көрсө түһэрэ үгүс этэ. Ол туһугар кэссиэ,
эмис эһэлэр тыытыспаккалар бултаһар толкуй киирбэтэҕэ. Билигин
кэлэн арҕахха киирбит эһэни хантан ирдээн сонордоһуой. Таҥаһа
да чарааһа.Тоҥон өлүмээри уонча кииһи доруоп саанан бултаабы-
тын имитэн, таҥас оҥостон хаттанан сылдьар. Ботуруона кэмчи.
Хайа да уһукка тыын харабыла саатыгар ботуруон хааллардаҕына
сатанар. Ити кыра булду сирдээх дьон түүлээхпитин бараабыккын
диэн баайсаллара чахчы. Күнүн-ыйын бутуйан, аны биллэххэ, ах-
сынньы саҥатыгар үрэҕин анараа өттүн өҥөйө сылдьан буран саҥа
34