Page 268 - Былыр этэ диэххэ
P. 268
ырбыытын устун кубалар уста сылдьаллар. Хайа иирбит кубалар
мууһунан көрө сытар сири буллулар диэн интэриэһиргээтим. Сы-
ныйан көрдөххө, уу кырыытыгар баар бугул таһыттан арахпат-
тар. Хайаан да билэр баҕа баһыйан тайахтанан, сорох сиргэ та-
лаһа быраҕынан, тоҕус эрэйинэн тиийдим. Кута сир түгэҕэ муус.
Эрэһиинэ саппыкынан таба үктэммэккин. Өйдөөн көрдөххө, чу-
гас эргиннээҕи хаппыт муоҕу бүттүү хастаан ылан уйа оҥосту-
буттар. Акаары да көтөрдөр эбит. Алыы аһаҕас сиргэ кинилэр
уйаларын сиэмэх кыыл көстөөх сиртэн көрөө ини. Ама хайа бэ-
йэлээх оччолооҕу бултаспат үһү. Өҥөйөн көрбүтүм, улахан оҕус
таһаҕын саҕа түөрт сымыыт сытар. Тыый, элбээбитин. Миигиттэн
көҥөнөн аттыбар бу уста сылдьаллар. Баҕайылар, баҕар, киһиэхэ
баатыргыахтара диэн саабын бэлэм тута сылдьабын. Кэлин эр-
дийэн, үрүсээкпиттэн аппарааппын ылан, хаартыскаҕа түһэртээ-
тим. Аан бастаан бачча чугастан кубалары хаартыскаҕа түһэрэр-
биттэн астынным аҕай. Сымыыттары да, уйаны да тыыппатым.
Киһи тыыттаҕына көһөрөллөр диэн кэпсээччилэр. Хата иэгэрбэр
дьоһун кэпсээннэммиппиттэн үөрэ санаатым. Кэлбитим курдук
эрэйинэн кырыыны буллум. Дьоммор үөрэ-көтө кэпсээбиппин
кэпсээбэтэх оҥордулар. Сыыбыргыы сытыйан бастакынан иэгэр
итэҕэйбэтэ. Куба биир эрэ оҕолонор. Дэҥ кэриэтэ икки. Эйиэнэ
түөрт буолан... Миигин көмүскэһэр киһи көстүбэтэ кыһыылаах.
Бу икки ардыгар баран көрөр сүрэхтээх ама көстүө дуу. Кэнники
кинигэҕэ, тэлэбиисэргэ хас да сымыыты сымыыттыыр үһү диэн
билбитим. Урут тахсыбыт оҕо ас көрдөөн атын сымыыты үлтү да
кэһэн, үтэйэн таһааран биир эрэ оҕо тыыннаах хаалар үһү. Оч-
чолоох үрдүк уйаҕа хайдах таһаарыахтарай, хааллаҕа ол. Саатар
туоһу буолуох хаартыскам пүлүөҥкэтин бөһүөлэккэ киирбиппэр
улахан кыыһым, үстээх оҕо, булан субуйан ылбыт этэ. Хаарыан
араас дьикти түгэннэрдээх устууларым хааллахтара, кыһыы.
Ыам бырдаҕын оройо. Бырдахтан кыыл-сүөл барыта туймаа-
рар курдук сымныыр кэмэ. Онон араас кыылы-сүөлү көрсө түһэр
үгүс. Сороҕор оргууй суолбутуттан аасыһан эрэ биэрэҕин. Би-
лиҥҥитэ туох да омсолооххо түбэһэ иликпин. Сис суолун эргии-
ригэр биирдэ түөрт сиэгэни ыы муннубунан көрсө түспүттээхпин.
Күөлгэ түһэр сис ыллыгын кырыытыгар отоннуу дуу, хайыы
эрэ сылдьар куоҕаһы көрсүбүттээхпин. Куоҕаһы сыһыыга хаам-
пат дииллэр да хааман таҕыста ини. Сылгыларбыт этэҥҥэлэр,
90

