Page 590 - 2-с Легей нэьилиэгэ

-С логой_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

бэйэтиттэн киэр анньа сатаахтаабыт. Сотору икки илиитин сэниэтэ эстэн, эйэтин
хааннаах-сырааннаах айада сирэйигэр тиийтэлээбит. Миитэрэй: «Дьэ, сиир буолла!»
— диэн, куттанан елердуу мехсе, хайыытыы утарылайа сыппыт. Ол сытан, кыыла
тостубут сын'аада таайан, сатаан ытырбат буолбутун ейдеебут. Ол бириэмэдэ, илии-
лэрэ букатын улук буолан хаалбыттар. Онно эрэ ейдеебут куругар быйахтаадын.
Туох да бокуойа суох быйадын харбаан ылаат, эйэни батары саайбыт. Улуу дьаалы,
дьэ, кийи урдуттэн туспут уонна хонууга быарынан хоруйа сылдьан, хардьыгынаан
елен барбыт. Окко сыылбыт сиригэр ийэ-уейэ субулла сылдьара yhy.
Миитэрэй, тэмтээкэйдии-тэмтээкэйдии, туран хаан буолбут илиитинэн сирэйин-
харадын туттан-хаптан кербутэ, улаханнык туга да ыалдьыбат, илиитэ-атада эмиэ
бутунтгэ дылылар да, сэниэтэ суох yhy. Куелгэ киирэн суунар да кыада суох буолан,
сытар мае урдугэр балачча уйуннук тыын ыла олорбут.
Уота хайыы-уйэ мелтеен, куейэ оргуйан бидилийэ турар yhy. Оле сытар эйэтин диэ-
ки керен баран: «Саатар хайдах уоттан, буруоттан куттаммат буолбут туох ааттаах кыы­
ла кэлэн былдьыы сыстадай?! Билигин, баччаларга, тот да буолуон сеп этэ. Одолоодо
эмиэ кестубэккэ дылы. Бадар, ханна эмэ чугас баара дуу?» — дии санаабыт.
Туран саатын ылан ииппит уонна дьэ, куел кытыытыгар сууна киирбит. Суунан,
куелтэн тымныы ууну ыймахтаан, арыый уоскуйан баран, мае эбии бырадан уотун
куедьутэн, куейун тайааран, надылыччы айаан баран, аны чэй оргутан испит. Ол
кэннэ, кыылын дьэ астаабыт. Ситэ уойа илик аарыма улахан тыйы эйэ буолан
биэрбит. «Араайа, саас одотун кийиэхэ былдьатан киггэ-наара холло сылдьар кыыл
тубэйэн, эмискэ саба туйэн, сии сыспыта», — диэн кэпеээбитэ уйу Миитэрэй, ол
куйун Тулунада дьонугар эргиллэн кэлэн баран.
Кырдьыга, чахчы бэйэтин лаппа кыанар кийи буолан, ол кыыллыйбыт эйэттэн
тыыннаах ортодо.
А. Максимов

Байанай. — 2003. — 4 №-рэ.

Киниаиин улэлиир чэпчэки курдук этэ

Мин Копырин Василий Федотовичтыын 1980 сылтан уопсайа 16 сыл устата кыттыйан
кадровай булчутунан алаастарынан, Байдыма, Тыама, Доропуй урэхтэринэн сыл­
дьан бэрт иллээхтик бултаабыппытын астына ахтабын. Тыама урэдэр икки, атын
сирдэргэ биирдии уутээннээх этибит. Оччолорго андаатар хойуутук уескуурэ. Кыл-
гастык, ый анаардыыта тахсан, кварталлаады былааммытын куруук айара толо-
рорбут. Куйун андаатардар уксэ кыра одо буолаллар, онон Октееп кэнниттэн бул­
ка тахсан баран, Сагга дьылы керсе бутэн киирэрбит. Саайын итийэн андаатар
кыйынтгы курдук сугун тууга киирбэт. Ону тайынан, бултуур сезону саас эрдэ са-
баллара. Туулээди кулун тутар бутуутэ охотовед Герасимов, онтон Борисов диэннэр
кэлэн туталлара.
Булка тахсыыга-киириигэ болдьоспут кэммитин уталыппакка, ол-бу диэн хайан
да куутуспэккэ бииргэ сылдьар этибит. Уутээммит ис-тас улэтин, ас астаайыны
найыласпакка, ким урут кэлбитинэн, хайдах туруктаадыттан толоруллара. «Дружба»
эрбиибит бастаан суох буолан, ордук бастакы тууммутугэр илии эрбиитинэн элбэх
майы эрбэнэн, уутээммитин сылытынарбытыгар илистэн хонорбут. Сородор сайын
тахсан маспытын бэлэмнэнэрбит. Оччотооду сылгыйыт Суосун Хаабыйап улэлиир
кэмигэр, аттарбыт сиир отторун сылгы отуттан ыларбытын уеруунэн кеиуллуурэ,
онон киниэхэ улаханнык махтанабыт. Кини кэнниттэн оппутун хааччынан эрэ ба­
ран тахсарга куйэллибиппит.
Булчуту итии таггайынан, учугэй келенен сылгыйыттартан итэдэе хааччыйалла-
ра. Сородор бэйэбит суопсунас аттарбытынан сылдьарбыт. Сылгыйыт сылгы суолун
булла да суоллаах буола туйэр. Онтон булчут сыардалаах буолан, хаары тыырда-
ран айанныыр, ат илистэр, булчут эмиэ акка тайадас буолумаары сатыылыыра эл-

588 VIII туИумэх