Page 706 - 2-с Легей нэьилиэгэ

-С логой_ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _ _

лэрэ, аатын ааттаабаттара. Биирдэ Оре Харах баайынатыгар Чербеке, Дьулустаан
(Сылгыйыт Баанньа) сиилэс уга сылдьаммыт туста оонньуу сырыттахпытына,
сойуччу холорук ытыллан турда. Онно кердехпунэ, улахан хара кетер кынатынан
баайына быарын куерчэх майын курдугунан ытыйан, уу, от остуолба буола хороччу
эриллэн тахсаннар, бийигини эккирэппитэ. Уолаттар ойуур садатыгар куоппуттара,
мин Сайылык куелгэ умсан тыыннаах хаалтым. Кырдьадастарбыт елееру гыннах-
тара дуу дэспиппит, Лэглээс да, Орулуур да этэнттэ буолбуттара. Ада дойду сэрии-
титтэн анаар атахтаах эргиллэн кэлбит бартыйаан Бурцев-Дьалбаа Борокуопай диэн
Дьээриллэ кутуетэ буолбут кийи, сэриигэ сылдьан бу ойууну туБээн кербут: «Сэрэ-
нэ сырыт, дойдугун булуодун», — диэбитин кэпсиирэ.
Аадар баладан аттынан урдук сыыр ортотугар аарыма тиит оччолортон турара. Бу
тииттэн садалаан Айыы ойууна — Тореной Ойуун айа кылыытын тарпыт. Ону, бу
нэБилиэк ыраас тыынын харабыллыыр дииллэрэ.
БаБылай итинтэн атыны эбэн кэпсээбэтэ. Мин эмиэ Хаптанада тереебут, одо
сааБым ааспыт киЬи атын уБуйээн баарын ейдеебеппун.

О§о хара§ынан аан бастаан корбуппуттэн
50-с сыллар кэннинээди суеБу улэБиттэрин одолоро оскуолада киириэхпити-
гэр диэри, уксубут туггкэтэх алаастарга, урэхтэргэ олорорбут. Халлаанынан биир­
дэ эмэ ааЬар реактивнай самолеттар уруьг сураайыннарын сонургуу, сутуер диэри
керер буоллахпытына, «дьарапылаан» улахан тыаБынан дьарылаан, илэ харахпы-
тыгар урдубутунэн кетен ааБара — сурдээх этэ. Биирдэ эмэ, агитатордары кыт­
та лааппы кэлэн сэргэхсийии, кэмпиэккэ тиксэн уеруу буолара. Анаар харадын
кыламана муус-мандн Черноградскай диэн ааттыыр киБилэрэ илиинэн лиэнтэтин
эрийэн кердерер киинэтигэр, кэпсээнтэн куттанар абааБыларбытын илэ кердерен
куттаммыппын, ол кэмнээди собуччу сонуннары одолуу ейдебулбунэн кууркэтэн,
умнуллубаттыы ейдуу сылдьабын. Олортон 1955 с. сайыныгар Хаптанада буолбут
тугэннэртэн кэпсиибин.
... Арай биирдэ диэххэ, биэс саастаахпар, д ьиэбититтэн суол эрэ унуор «маьгхааБ ай»
дэнэр бурдук харайар ыскылаат ойодоБугар бырааппын илдьэ оонньуу сылдьабын.
Били, дьарапылаан тыаЬыгар майгынныыр туох эрэ ыраах куугунуурун хоту хайыс-
пытым, додоор, ардаа сыыр тыатын урдунэн буруо бедену ерукутэн, били киинэдэ
кербут «абааЬым» илэ бэйэтинэн иБэр бадахтаах. Мин сарылыы туБээт, быраап­
пын илиититтэн харбаатым, терут да сана хааман эрэр киЬи мин айманыыбыт-
тан куттанан, суулла сылдьар. Кунуску ыамн'а сылдьар дьахтар-аймах холкуос ула­
хан хотонун ибиттэн, хантан мин аймалдаммын истиэхтэрэй. Дьиэбэр эрэ куотар
ейдебуллээхпин.
Саамай урдук, ортоку дьиэ аттынаады аартыгынан «били бадайыбыт» кэнниттэн
буруо хабыс-хараканан ытыллан, тургэн улугэрдик суду улахан испиискэ хоруопка-
тын курдуктуггу сыыллан туБэн эрэр эбит. Кутталбыттан бэтэкэйдэнэн нэЬиилэ бы­
рааппын суктум, ыараханыттан байааттан наан адыйахта атыллаат, буор суолга уол-
бунуун сирэйбинэн умса баран тустум. Тыайа-ууБа улаатан иБэр «илэ абааБыбын»
харадым кытыытынан кербутум хайыы-уйэ ситэн, иннибэр хорус гына тустэ. Тыын
былдьаБан тура эккирээн, бырааппын илиититтэн соспутунан бардым. СоБуйуом
иБин, аан курдук аЬылла биэрдэ да, урут киинэдэ кербут дьоммор майгынныыр
гынан баран, хара куудара баттахтаах эдэр киБи ойон тустэ... Салгыытын олох
ейдеебеппун. Ити, бастакы суоппар Василий Ананьевич-Баламат БаБылай грузовой
массыынатынан биБиэхэ Хаптан ада ман найгы кэлиитэ эбит.
...Ити иннинээди сайын, эмиэ ити балай эмэ улахан дьиэ тугэдэр ороммор
содотодун олордохпуна, аБадас аанынан хаЬан да истибэтэх сагганан дьон кэпсэ-
тэллэрэ кутулла тустэ. Били киинэдэ кербут, сырдык баттахтаах, куех харахтаах
чечуеккэ курдук киБи туох эрэ дии-дии мин диэки иБэр. Кутталбыттан, балай эмэ
кэтит наара орон тугэдэр туспутум... Ол гынан баран, арааБа саахарынан эиин

664 IX туИумэх