Page 707 - 2-с Легей нэьилиэгэ
P. 707

УУС АЛДАН УЛУУЬА

       чугайаттахтара буолуо, бод ору han, илиилэрин сууналларыгар хомуостан уу кутан
       биэрэрбин ейдуубун. Кэлин, мааман муойун кердеен сыыры хаспыттарын ба­
       ран керербут. Сыыйа, бэтэринээр, биэлсэр кинилэр курдук бодолоох дьон кэлэн
       улэлээн бараллара, кинилэр «нуучча» дэнэллэрин билбитим. Арай бытыктаахтар-
       тан — син биир салларым.
          ...Бийиги хас да ыал дьукаахтайан, улахан туннуктэрдээх оскуола буола сыл-
       дьыбыт дьиэдэ олорорбут. Чумэчи, онтон кырайыын лаампатынан сырдатынаары
       кэмчилээн уонна куустээх улэлэрин толороору халлаан сырдыгын батыйар дьон
       буоланнар, эрдэ утуйаллара. Тураат да муус туннугу кыйыйсан, тайыттан сиппии-
       ринэн кырыатын туйэрсэн комелеЬер буолтум. Онуоха дьиэ ийэ сырдыы туйэрэ.
       Бу туннуктэр саас ууллан, чараайаан ортолоругар хайадас уескуер диэри тураллара.
       Остуекулэ суох быйыылаада. Холкуос улахан хотоннорун туннуктэригэр эмиэ муус-
       тары уураллара. Кыра туннуктээхтэр, аныгы «мозаиканы» санатар, сулуудэ дэнэри
       туоска тийэллэрэ.
          Ити кэмнэ, Хаита на да оскуола дьиэ аннынаады балачча киэтг бааЬынада аны са-
       наатахха, кукуруза ото керуоххэ астык силигирии ууммутэ харахпар баар. Урдугун
       бэйэбинэн мээрэйдэммит тубэлтэлээхпин. Саастыы одом суох буолан содотодун сыл-
       дьааччыбын. Бу уунуу быыйыгар киирэн хаама сылдьан мунаммын ытыы олордум,
       аллараанан сэбирдэдэ сэдэх буолан куел ыйданаран кестубутугэр Сайылык эбэдэ
       тахсан кэлэн, уербуппун ейдуубун. Онно суоттаан тайаарбытым 3,5 саастаадым. Ол
       кукуруза ас биэрбэтэдин, ото эрэ елгемнук ууммутун кэнники истибитим.
          ...Онтон икки сыл ааЬан баран эбит, Лэглээс Мэхээлэ содуруу туннугун аннынан
       дьикти, кун курдук сибэккилэр ууммуттэрин керен туран баран тулуйбакка, биири
       быйа тардан ыллым. Одонньор туннугунэн одо кэллэдинэ сэрэхэдийэн кэтиир
       буоллада, хаЬыытаабытынан ойон тахсан истэдинэ, мин куоттум. Кэннибин хайыйан
       кербуппэр, этэрбэйин уйулан эрэрэ. Баайынатын бутэйин быыйынан тахсарбар
       тетгкейербер кердехпунэ, сулардыы бытыга кэнниттэн тыгар кун уотуттан кукээрэн,
       билинтги пижама курдук таггайынаан бутуннуу сып-сырдык одонньор, тургэн
       улугэрдик атах сыгынньадын эккирэтэн ийэрэ бу баар курдук... сибэккибин киэр
       элээрдэн баран, суурэ турдум. Билигин санаатахха, подсолнух сиэмэтэ харааран, ас
       куппут этэ. Кини одуруотчутун туйунан, ити оччото суох хартыынаттан да костер.
          Кини сулардыы туулээх кылгас сирэйдээх уонна муннун аннынан хойуу бытык-
       таах, аар-тэгил лэс курдук одонньор этэ. КыЬынын, чомпой куобах бэргэйэлээх, ыт
       утулуктээх, тунэ этэрбэстээх, уйун сээлин сонугар холбуу курдаммыт буолара. Онтон
       сайынын, тебетугэр бааммыт матган былаатын кэтэдинэн санныгар туйэринэрэ,
       мэлдьи тымтай сугэйэрдээх сылдьарын керерум, атын одонньоттортон ураты
       кестуулээдин ийин ейдеен хаалбыппын.
          Хортуоппуй кемеллеругэр эбэлээхпин кытта сыыс оттойо барсарым. Бийиги
       сирбит ити баайынаны тахсарга, орто аартык чугайыгар баара. Суол икки еттунэн,
       Сайылык эбэ кытыытынан Мэхээлэлээх дьиэлэригэр диэри, салгыы Эре Харах бы-
       лайын тухары туту эрэ олорпут баайыналара бара тураллара. Хаптаггада эргиччи
       баайыналар, солоойуннар бааллара, онно барытыгар туту эрэ ыйан олордохторо.


                                   Дегтярева Мария Петровна
          Мария Петровна-Носов Маайата 1926 с.т. (1929 с. паспорынан). Уйун Сыйыы
       алааска Дегтярев Петр Павлович уонна Павлова Варвара Тимофеевна 7 одолоохторо.
       Мария тердус одонон кун сирин кербут. 1938 с. Томтор начальнай оскуолатыгар
       уерэнэ киирбит. Эйиилигэр ийэлээх адалара утуу-субуу елбуттэр. Туерт кыра одо
       улахан эдьиийдэрэ Баскыада хаалбыттар. Ааныйы (Аччыыта) Бурцевтар, Байылайы
       (Сытыы) бастаан адатын быраата Дадыйыал иитэ ылбыта хомолтолоохтук елен, бы-
       раатыныын Хоноойойдуун (Обоччо) аймахтарынан сылдьан улааппыттар.
          Улахан убайдара байыаннай уерэхтээх Дегтярев Роман Петрович (1914 с.т.), Дегтя­
       рев Михаил Петрович (1917 с.т.) утуу-субуу сэриигэ барбыттар уонна теннубэтэхтэрэ.

                                                            Кэпсиэхпин бадарабын     665
   702   703   704   705   706   707   708   709   710   711   712