Page 6 - Кылгастык ого сааьым туьунан

Ахсым үйэлэри уҥуордаан
арыы тыалаах көнө иэннээх томтор хонуу баара. Ол куула тумус
тыа саҕатыгар сиргэ тимирэн эрэр икки хостоох ампаар баара. Ол
ампаар тутуллубутун кэннэ сайылык ол миэстэтэ «Хос ампаар»
диэн ааттаммыта үһү. Онно былыргы Тэбиик сиэттэрэ Харахаан
Өлөксөөндүр, Лиһигир Бүөтүр, Өйөөбүт Миитэрэй диэн үс ини-бии
дьон киирэн сайылыыллара үһү. Кинилэр манна ыһыах ыһаллар
үһү диэн кэпсииллэрэ. Кинилэр 18-с үйэ бастакы аҥарыгар олорон
ааспыт дьон эбиттэр. Ол томтор хонууга былыргы ыһыах субуруч-
чу турбут этэ. Олор төрүттэрэ эмэх буолан тоһуттан түспүттэрин
дьон ытыктааннар, мастаан оттубакка хонуу ортотугар соҕотоҕун
үүнэн турар суон тиит төрдүгэр туруору өйөннөрөн муспуттар этэ.
Сороҕо чопчулаах төбөлөөх, сороҕо кириэстээх төбөлөөх, сороҕо
сарбынньах ойуулаах сэргэлэр этэ. Ол кэнниттэн ыһыах ыһыллы-
бытын, оччотооҕу да кырдьаҕастар билбэттэр этэ. Онон эбит буол-
лаҕына, былыргы сахалар ыһыахтара быраҕыллан умнуллубута үйэ
аҥарыттан орпутун кэннэ 1915 сыллаахха Үчүгэй Үрэх диэн сиргэ
ыһыллыбыта, ол иһин бастакы ыһыах диэн кэпсиибин.

Сылдьыбыт сырыыларым, истибит чахчыларым. 20-24 с.

МАҤНАЙГЫ ЫҺЫАХ
(Улуус олонхоһуттарын тас көрүҥнэрэ)

...Дьогдьуурдаах сарыннаах, бииллээх оноолоох кыһыл сукуна
сонноох, солко курдаах, былыргы дьабака бэргэһэлээх орто уҥуох-
таах, модьу-таҕа көрүҥнээх, кыһыл хааннаах, саас ортолоох киһи
киирэн олордо. Ол кини Баатаҕай нэһилиэгин аатырбыт олоҥхоһу-
та, ырыаһыт Лэппэрдиир Испирдиэн Сиипсэп этэ.
Ол кэнниттэн быдьыгынас ойуулаах сиидэс ырбаахылаах, хо-
муһуой бойтуолаах, бэйбириэт ыстааннаах, саары этэрбэстээх, кыл
сэлээппэлээх орто уҥуохтаах, үөһэ уоһугар томуртуйан эрэр бытык-
таах, сүүһүн үрдүнэн киһи сөмүйэтинэн соппутун курдук туртайа
сылдьар гына маҥхайбыт баттахтаах, хайдах эрэ иһиллээбит курдук
туттубут эмиэ саас ортолоох киһи киирэн олордо. Ол кини Бороҕон
улууһун олоҥхоһута, ырыаһыт Күөх Бүөтүр Үөлэһэп.
Сылдьыбыт сырыыларым, истибит чахчыларым. 29 с.