Page 17 - С.С. Аржаков Уус-Алдан үлэһит дьоно
P. 17
наа, эгэ, духовнай өттүнэн сайдыы кэлиэ дуо? Сиэр-майгы са-
тарыйар. Хаарты, арыгы дэлэйэр. Эр киһи дьахтары атаҕас-
тыыр. Дьэ, мантан хайдах тахсыахха сөбүй?
1. Пансионаттарга кыргыттары ылан үөрэттэриэххэ.
Көрүллэр харчы үс гыммыт биирин кинилэргэ аныахха.
2. Кыргытгары оскуолаҕа үөрэҕи кытга илии үлэтигэр үөрэ-
тиэххэ. Үөрэҕи таһынан тэҥҥэ үлэҕэ иитиэххэ.
3. Улуустарга иккилии кылаастаах кыргыттарга анаан на-
чальнай оскуолалары аһыахха.
4. Үөрэхтээх кыргыттар, дьахтар гимназиятыгар, фельдшер-
скэй оскуолаҕа, педагогическай курстарга салгыы үөрэнэллэ-
рин тэрийиэххэ.
5. Учуутал семинариятыгар, тыахаһаайыстыбатын оскуола-
тыгар о.д.а. профессиональнай училищеларга кыргыттар, дьах-
таллар эр дьону кытта бииргэ үөрэнэллэрин олохтуохха.
6. Кыргыттар үөрэнэллэригэр көмөнү, пособисны оҥоруох-
ха, меценаттары булуохха. Иркутскай үтүө санаалаах дьоно бу-
рят кыргыттарыгар анаан тэрийбит уопсастыбаларын курдугу
Дьокуускайга эмиэ тэрийиэххэ, кыргыттар үөрэнэр кэскиллэ-
рин сүрүн болҕомтоҕо уурарга. Бу балары олоххо киллэрэргэ
үбүнэн хааччыыйыыны олохтуурга.
7. Будьаһаллары олоххо киллэриини тэрийэр инниттэн тыа
сиригэр үлэлиир учууталлар нэһилиэнньэ ортотугар кыргыт-
тар, дьахталлар үөрэнэллэрин туһугар киэҥ сырдатар-маасса-
бай өйдөтөр үлэни ыытыахтарын, тэрийиэхтэрин наада. Оч-
чоҕо эрэ кыыс оҕо үөрэнэр кыахтаныа, оччоҕо эрэ дьахтары
үөрэхтээһин боппуруоһа кыаллыаҕа - диэн туруорсубута.
Бу оччотооҕу ыарахан кэмҥэ ыраас халлааҥҥа этиҥ эппи-
тинии иһиллибитэ. Сахаттан биир үөрэхтээх дьахтар тахсан
бүтүн уобалас, Саха сирин устун олох, инники кэскил, сай-
дыы, оҕо туһугар, түмүгэр, норуот дьылҕатыгар тыын боппу-
руоһу күүскэ, эрчимнээхтик, үөрэх этиитинэн, туруорсуута
кэҥээн испитэ. Кини аата-суола ааттанар буолбута.
Евдокия Софроновна бу боппуруоһу бэйэтэ үлэлиир сири-
гэр өрө туппута. Үөрэх сырдык, ыраас олох күүскэ киирэн ис-
питэ, дьон-сэргэ биһирээн барбыта.
1916 сыл муус устарга Е.С. Аржакова народнай училищелар
инспектордарын аатыгар сайабылыанньа түһэрбитэ: «Мин Бо-
роҕон улууһун Үгүлээт нэһилиэгиттэн Иван Егорович Василь-
евка кэргэн тахсарбын көҥүллүүргүтүгэр көрдөһөбүн», - диэн.
Онуоха инспектор тойон «Благославляю» диэн резолюция уур-
бут. Онон Уһун-Күөл церковнай-приходскай оскуолатын
учууталын И.Е. Васильевы кытта бэргэһэлэммитэ. Ол эрээри
оскуолатытган барбатаҕа, үлэлии хаалбыта.
15

