Page 20 - С.С.Аржаков, Н.Н.Петров. Военное лихолетье

бааһырбытын, арыаллаабыт. Дьиҥэ ол көҥүллэммэт эбит. Хата, аара билэр дьоно
турар буоланнар, аһараллара үһү. Биир кимэн киириигэ аттыгар снаряд эстэн өйүн
сүтэрбит. Өйдөнөн кэлбитэ, аттыгар сэрии бөҕөтө, бэйэтин атаҕа куобах атаҕын
курдук туора баран сытар үһү. Бокуойа суох төттөрү сыыллыбыт. Команднай пууҥҥа
сыыллан кэлбитигэр, хамандыыра төттөрү сапсыйбыт, онон төннөрүгэр күһэлли-
бит. Тыаҕа тахсан, сэниэтэ эстэн сыттаҕына, санитарка түбэһэ кэлэн атаҕын хаар-
га көмпүт, арыгы хаалларбыт. Сарсыарда дьоно кэлэн ылан барбыттар. Сэриини
итинник түмүктээбит. Дойдутугар наҕараадата суох кэлээхтээтэҕэ дии. Хата, хоһуун-
нук үлэлээн Сталин төбөлөөх мэтээли ылбыта.
Г. ВАСИЛЬЕВ, Уус Алдан, Уус Күөлэ

ДОЙДУ ТЭБЭР СҮРЭҔИН КӨМҮСКЭЭБИТИМ

Мин 1941 сыллаахха 25 саастаах этим, атырдьах ыйын
15 күнүгэр Майаттан сэриигэ ыҥырыллыбытым. Иркут-
скай уобалас Нижнеудинскай куоратын таһыгар кавале-
рийскай чааска үөрэнэн баран, фроҥҥа генерал П.А.
Белов хамаандалыыр 2-с кавалерийскай корпуһун 2-с
полкатын минометнай эскадронугар анаммытым. Ити
кэмҥэ Москваны көмүскүүр сэриилэр бара тураллара.
Ону барытын суруйар кыаллыбат, арай биир дойдулаах-
тарбын Москва оборонатын кэмигэр көрсүбүтүм туста-
рынан кылгастык ахтан аһарыам.
Биирдэ штаб землянкатын таһыгар биир дойдулаахпын
Гаврил Моисеевич Кычкины көрсө түстүм. Киһим куһа-
ҕан сонуннаах буолан биэрдэ: “Көрөн турдахпына эн уолат-
таргын Колесов Николай Васильевиһы, Птицын Федор Ки-
риковиһы окуопаҕа олордохторуна снаряд түһэн, салгыҥҥа
көтүтэлээтэ”. Ити уолаттар мин саамай чугас, бииргэ үөрэммит, үлэлээбит доҕотго-
рум этилэр. Хомойуох иһин, аатгара “Өйдөбүнньүк” кинигэҕэ “Сураҕа суох сүппүтгэр”
испииһэгэр киирбит. Оттон Кычкин дойдутугар эмиэ эргиллибэтэҕэ.
Кашира куорат таһыгар биир паартаҕа олорон үөрэммит Птицын Иннокентий
Дмитриевичпин көрсүбүтүм. Урусхалламмыт дьиэ иһигэр остуол анныгар хонон
турардаахпыт. Ол көрсүһүү кэнниттэн кини кимэн киириигэ ыараханнык бааһы-
ран, инбэлиит буолан, 1942 с. бүтүүтэ дойдутугар кэлбитэ. Манна дьонун-сэргэ-
тин хоргуйар өлүүттэн быыһыырга үлэлээн-хамсаан барбыта. Кэлин пенсияҕа тахсан
баран Дьокуускайга квартира ылан, оҕолонон-урууланан олордоҕуна, массыына
түҥнэри көтөн өлөрбүтэ.
Полк штабыгар связной этим. Биирдэ минометнай эскадрон дэриэбинэ хайа
өттүгэр тохтообутун көрдүү сылдьан, биир дойдулаахпын Егоров Павел Евсее-
виһи, уу сахалыы “Өлөксөйгүн дуу?” диэбититтэн соһуйан көрсүбүтүм. Киһим
өттүгэр баас ылан баран, госпитальга ыыппаккалар, эрэйдэнэ сылдьаахтыыр эбит.
Мин олус аһынным, полк связнойа буоларбынан, доргуччу соҕус взвод хамандыы-
рын кытта кэпсэтэн, эмтэтэ ыыттарыах буолан арахсыбыппыт. Онно да ол киһи
биһиги Саха сириттэн сылдьарбытын уонна православнай итэҕэллээхпитин билэн
көмөлөстө быһыылааҕа.
Сэрии бүппүтүн кэннэ 1946 сыллаахха дойдубар кэлбитим, били фроҥҥа
көрсүбүт Егоровым үөрэ-көтө көрүстэ. Хамандыыра тылын толорбут эбит. Егоров
госпитальга уһуннук эмтэнэн инбэлиит буолан, дойдутугар эргиллибит, колхоһу-
гар председателлээбит.

18