Page 222 - Ульяна Винокурова. Е. П. Жирков Сайдыы суолун солоон...

II түһүмэх. Өркөн өй күүһэ

ХОТУГУ ти и т
(Түмүк оннугар)

Егор Петрович Жирков самаан сайын салал-
лыыта, тиит мутукчата ситэн күөҕүнэн чэлгийэр, мин-
ньигэс сытынан сүрэҕи ньүөлүтэр кэрэ кэмигэр күн
сирин көрбүтэ.
Маннык кэмҥэ төрөөбүт ыччат үөрүү-көтүү көтөл-
лөөх, ситии-хотуу сэтиилээх олох суолугар аттанар.
Сырдык ыраас үрүҥ түүннэр хараҥаны кыайаллар.
Ыанньыйбыт ынахтарын күрүлэччи ыан киллэрэн,
ийэлэрэ дьэдьэннээх күөрчэҕинэн оҕолорун тото-хана
аһатар, охсуллубут от сыттаах иэдэстэрин имэрийэр-
сыллыыр. Куула тыаҕа чоргуйар кэҕэ куолаһа доҕу-
һуоллаах кыһыл оҕо бэбээрэр саҥата олох уйгулаах
тойуга буолан иһиллэр.
Тиит мас дойдута — тыйыс айылҕалаах, ирбэт тоҥ
муустаах тус хоту эргимтэ. Тиит мас тыйыс тымныы-
лаах хоту дойду дьоно-сэргэтэ дурда-хахха гыннын
диэн, сылааска сытан киһи-хара буоллун диэн, тоҥ
буору тобулу үүнэн тахсар. Саас тиит мас мутукчата
нарын-намчы, дьэҥкир таас сүмэһинэ хатырык ум-
наһыгар күн оҕуруо биһилэҕэ буолан иилиллэр. Ийэ-
тин ньилбэгэр эккириир кыра оҕо тилэҕин курдук тэ-
тэрэр тиит туораахтара төлө тэбэн тахсаары, өрүтэ
көтүөккэлиир.
Мутукча сыта — Саха дойдутун сыта. Саас аайы
айылҕа мутукча сытынан дыргыйар, кырыа кыһын сы-
лаатын аһарар күүһү-уоҕу саҕар. Ону хомоҕой тылы-
нан хоһуйан, ырыа гынан ыллаан, ыччат ыраах сири-
нэн тэлэһийэ сылдьан, дойдутун ахтылҕанын таһаарар.
Тиит маһы саха өбүгэ саҕаттан ытыктыыр, хо-
һооҥҥо хоһуйар. Олоҥхо бухатыырын дьиэтэ-уота
чиргэл тиит мас буолар:

210