Page 115 - Майаҕатта Бэрт Хара
P. 115

М АЙДҔАТт БЭРТ ААРА
                                                     1Ь
                Ардьакыап  тус  бэйэтинэн  сылдьан  аас-     тэбэр  оҕо-саас  ахтылҕаннаах  кэмнэ-
                пыт сириттэн арахтыбыт. Олус кэрэ сып-       рин,  сүүрбүт-көппүт,  лыаҕы  туппут,  сө-
                сырдык,  ып-ыраас  бэс  чагда  быыһынан      түөлээбит  чүөмпэлэрин  санатыылаах
                сирилэччи айаннаан Хаарты алааска кэл-       көрдөөх-нардаах  кэпсээннэртэн,  Алтай
                либит.  Манна  биһигини  күүтэн  олорол-     ытык  сирдэригэр  Тэлэкэлиин  сылдьан,
                лор эбит.  Ас  бөҕөтө тардыбыттар.  Итии     алгыс  эппит  кэрэхсэтэр  түгэннэрдээх
                миин,  соккуойдаммыт  собо,  быыппах,        дьикти  кэпсээннэрдээх  астык  аһылык-
                алаадьы, бэрэски барыта баар. Бу Акули­      таах эбиэт буолан ааста. Тото-хана эбиэт-
                на Степановна төрөөбүт-үөскээбит, сүүр-      тээн,  дуоһуйа  сэлэһэн,  хаһаайыттарга
                бүт-көппүт,  оҕо  сааһа  ааспыт,  биһигин    уонна  Акулина  Степановнаҕа  махтанан,
                ыйаабыт, киинэ түспүт ытык алааһа эбит.      бэлэх-туһах туттаран баран салгыы айан-
                Ол иһин кэпсээнэ да оннук буолла. Ойор       наатыбыт.



                     2.4.  ЫСТАПААН  ЫЛЫННАРЫЫЛААХ  КЭПСЭЭННЭРЭ

           Өр-өтөр гыммакка Элэһин бөһүөлэгинэн быһа түһэн улуус киинигэр ааһар киэк-
       куок  трассата  тахсан  кэллибит.  Манна  Бороҕоттору  төрүттээбит  Сыгын  Бо-
       роҕон сүдү көстүүлээх,  киэк-куок тэлгэһэлээх мэкэтигэр тохтоотубут.  Биһигини
       кыраайы үөрэтээччи Ыстапаан Алексеев—«Төрүт Бороҕон» диэн ытык кырдьаҕас,
      ( сээркээн сэһэннъит илэ бэйэтинэн күүтэн турар эбит. Дьэ, кэпсээн баран кэлээр ди-
       эбит курдук,  сэргэх сэһэннээх киһи  буолан  биэрдэ.  Бары  да  айахпытын  атан,  кул-
       гаах-харах иччитэ  буолан кинини эрэ  батыһа сылдьар дъон  буолан хаалбыппытын
      . билбэккэ да хааллыбыт. Оннук ылыннарыылаахтык, субу буолан ааспыт курдук кыр-
       дъыктаахтык,  арыт  түгэнигэр  түбэһиннэрэн  кыһыылаахтык хаарыйан  таайта-
      (ран,  үтэн-анньан көрөн дьээбэлээн бэйэбитин ууга-уокка түһэртээн олус сонуннук
       кэпсээн-ипсээн болҕомтобутун тардыан тарта.
                                   —  Мантан  Майаҕат-       Үһүйээҥҥэ  этиллэринэн  биир  эрэ  уол
                               та  Бэрт  Хара  төрөөбүт-     оҕо тыыннаах хаалар. Ол Сыҥаах Амыы-
                               үөскээбит  алааһа,  Кыыс      каан — «Бороҕон тойон» этэ дэнэр үһүй-
                               Хаҥа  олох  чугас.  Көстөн    ээҥҥэ.  Ол  оҕоттон  Бороҕоттор  хаттаан
                               турар,—  диир  кини.  Ту­     үөскээн  тэнийбиттэр.  Киниэхэ  анаан
                               гун бэрдэй. Кыыс Хаҥаны       оҥоһуллубут  мэҥэ  бэлиэлээх  пааматын-
                               көрө охсор баҕа санаабыт      ньык бу, эһиги иннигитигэр турар.
                               батарбакка, Ыстапаан ый-          Мантан  чугас  баар  «Боре  Бастаах»
                               быт  сирин  диэки  олоо-      диэн  алаастан  Суотту  сирэ  саҕаланар.
                               тоон  ыллыбыт.  Хантан...     Майаҕатта,  Тыгын  Тойон  Кыыс  Хаҥаҕа
                               Харахпыт  хара  тыаттан       тахсан  иһэн тохтоон  ааспыт ол  сайылы-
                               тиийэн  иҥиннэ...  Биэс       гынан  өрүскэ быһа түһэн Хатыҥ Арыы-
                               биэрэстэ,  диэтэ  киһибит.    га  Тыгын  сэриитин  ситэр.  Кыргыһыы
          С. С. Алексеев—     Онон сөп буоллубут. Кыыс       буолар.  Онуоха  Бороҕоттор  кыайаллар.
         Төрүт Бороҕон —      Хаҥаттан  «Тыгын  сэрии-       Түмүгэр  мировой  түһэрсэллэр.  Ол  бы-
       кыраайы чинчийээччи,   тин аартыга» диэн ааттаах      һыытынан ити кэнниттэн, күн бүгүнүгэр
         Уус Алдан улууһун    суол тахсар. Тыгын Майа-       диэри Хатыҥ  Арыы бастаан Сыҥаах Бо-
      бочуоттаах олохтооҕо
                              ҕаттаны  өлөрө-өһөрө  кэ-      роҕоттор, онтон Бэрт Ууһун сирэ буолан
                              лэн баран, саллан куоппут      сылдьар.  Ити  туһунан  биллэр  учуонай,
               суола. Ол иһин оннук ааттаммыт. Хаҥыл         кыраайы  чинчийээччи  Сэһэн  Боло  ки-
               Хаҥаластар ол ааһан иһэннэр, аара, ман­       нигэтигэр  80  саастаах Крылов Дмитрий
               тан чугас алааска,  Бэс бороҕоттор  олох-     Саввич—дьаамсык, кэлин кулаактаммыт
               торугар 30 ураһалаах олорор дьону оҕо-        киһи суруйтарбыта баар. Кини Өлөҥнөөх
               ну-дьахтары  олоччу  кырган  ааһаллар.       диэн дьаамҥа олорбут.  Сэһэн Боло онно
   110   111   112   113   114   115   116   117   118   119   120