Page 80 - Майаҕатта Бэрт Хара
P. 80
.МЛИЛҔЛ Г1Л БЭР Г ХАРА
тууллар. Ити үлүгэрдээх аймалҕантан таптаан кэпсэнэр номохторунан, Д.И.
дъон-сэргэ маассабай күрээһинэ буол- Дъячковскай—Сэһэн Боло, Г.В. Ксено
бут. Киин Саха сирин олохтоохторо фонтов, Г.П. Башарин, Ф.Ф. Васильев
олус элбэхтик күрээбиттэр. Күрээн о д. а. сахаҕа киэнпик биллибит, но-
сылдьан олохтоох омуктары кыт- руоппут былыргы олоҕун уһулуччулаах
та сир-уот былдъаһан мэлдьи сэрии- чинчийээччилэрин үлэлэринэн сирдэти-
лэһэллэр эбит. О л иһин өрүү күүстээх- нэн удумаҕалатабыт.
уохтаах, кыргыс үөрэҕэр уһуллубут Ити эрээри «Сурт кэриэстээх, отох
Чътаада бөҕө, Бөдъөкө бөҕө, Дара төнүргэстээх» дииллэринии, Саха си
бөҕө, Бөҕүөл бөҕө, Лаҕа баатыр, Солук рин аата-ахса суох алаастарынан
боотур, Майаҕатта Бэрт Хара курдук ыһыллан, ытык эбэлэр, үтүмэн үгүс
боотур дьонноох ыраах айанна турал- үрэхтэр үрдүк кытылларынан, өбүгэ-
лар эбит. Иччитэх турбут дойдуларга лэрбит олох олорон ааспыт олохторун
саҥа кэлэр дьон «Ойдуо» үөгүлээн бил- омоонноро, тутан-хабан хаалларбыт
сэн, хомуйсан, түмсэн, дъон-сэргэ тох- туоһу буолуох тутууларын тобохторо,
тоон, олохсуйан барбыттарын туһу- эргэ сэргэлэрэ, балаҕаннарын, холомоло-
нан үһүйээннэр, номохтор элбэхтэр. рун, ураһаларын олохторо билигин да
Кыргыс үйэтин кэмнэригэр киһи бааллар. Ону ааһан уос номохторугар,
киһиттэн куттанар кэмнэрэ кэлэн үһүйээннэргэ сир-дойду аатыгар-суолу-
ааспыттар. Ким түргэн туттуулаах, гар инэн-токон, күн бүгүнүгэр диэри
кыайыгас-хотугас, сатабыллаах ол хо- тыыннаах тиийэн кэлбиттэр. Холо-
тор. Оттон мөлтөх өртө өлөн-сүтэн, бур, Сэһэн Боло «Лиэнэҕэ нуучча кэлиэн
сорох ийэ-аҕа уустара ааттыын-суол- иннинээҕи саха олоҕо» диэн кинигэти-
луун имири эстибиттэр. Дъэ ити гэр былыргы бороҕоттор уутуйан оло-
курдук, түгэх өбүгэлэрбит атаан- ро сылдъыбыт сирдэригэр-уоттарыгар
наах-мөнүөннээх кыргыс үйэтигэр, «Бо- сахалар, кыргыс омук, тыал буолбут-
роҕоттор дуо» дэтэн, Өлүөнэ эбэ илин тар, хоролор, хара саҕыллар биистэрэ
энэрин сир дойду оностон, аат-суол олоро сылдъыбыттара кэпсэнэр.
инэрэн, бултаан-алтаан, сүөһү-сылгы Мантан аллараа ааҕааччыга учуо-
ииттэн, арыт иирсэн-кыргыһан, арыт найдар, сээркээн сэһэнньиттэрин крае-
эйэлэһэн-иллэһэн, эн-мин дэһэн иэримэ ведтар суруйууларыгар, сэһэннэригэр сы-
дьиэни иччилээн төһө өртөн түөлбэ- һыары тутан, улууска, нэһилиэктэргэ
лээн олорбуттара чуолкайа биллибэт. баар үһүйээннэринэн үүйэн, сурукка-би
Ол туһунан арай архыыпка харалла чиккэ тиһиллибит докумуоннарынан
сытар сэдэх докумуоннарга, И.Д. Нов- ытаһалаан ытыкэбэлэр, сүдү алаастар,
городов, Н.С. Пестряков, Д.С. Андро сайылык сирдэр ааттарын-суолларын
сов курдук, нэһилиэкпит сээркээн сэ- уонна кинилэр тула бур-бур буруо та-
һэнньиттэрэ сурукка-бичиккэ тиспит һааран олорон ааспыт түгэх үйэтээҕи
үһүйээннэринэн, уостан-уоска бэриллэн төрүт өбүгэлэрбит тустарынан сыр-
тыыннаах тиийэн кэлбит норуокка датарга холонуом.
.

