Page 296 - Сэрии кэмин оҕолоро 1 кинигэ

ЛӨГӨЙ нэһилиэгэ

үөрэ көрөҕүн. Ааспыт сайын бшшиилээх предприниматель
А.С. Бурнашев аты сүүрдэр күрэҕэр ларь сүүйэн турар. Са-
йынын бөһүөлэкпит дьонун итим үтэн балыкгаан аһатар. Таа-
рыйа бэйэтигэр кыра дохуот киллэринэн дьарыгырар. Сиэн
уолаттарын эр киһи сатабылыгар иитэр, төрүт дьарыкка уһуйар.
Кини көнө, чиэһинэй сүрэҕин, кыраҕа кыйыттыбат сымнаҕас
майгытын үөлээннээхтэрэ бэлиэтииыэр.
Гаврит Дмитриевич 1937 сыллаахха ахсынньы 17 күнүгэр
Лөгөй нэһилиэгэр тимир ууһунан бишибит Дмитрий Петро-
вич, ыанньыксыт Наталья Петровна диэн холкуостаах ыалга
төрөөбүт. Түөрт сааһыгар Аҕа дойду Улуу сэриитэ саҕаланан,
ас-үөл, танас-сап кырыымчыгыран ыал барыта улахан эрэйи
көрбүтүн ахтар. Кыра киһи өйдөөбөтөр да, дьоно кэпсиишэрин истэрэ. Балык, суо-
рат, лэппиэскэ киһи-хара оҥорбута ол кэмнэргэ. Онон балыкка сүгүрүйэр. Нуормаҕа
бэришибит бурдугунан, көмүс курдук тутан буһарыллыбыт лэппиэскэлэрэ сыттыын
уратыта. Ону даҕаны эмти тутан өлүүнэн түҥэтэлииллэр эбит. Сэрии бүтэрин саҕана
чороччу улаатан эрэр уол фронтан кэлэр хара, сырдык үс муннук суруктары дьон тута-
рын, кэпсэтии наар сэрии ханна тиийбитин туһунан буоларын өйдүүр.
Аҕыс сааһыттан Ленин аатынан холкуоска үлэлээбит. Саас бааһынаҕа сиэмэ ыһыы-
тыгар оҕус сиэтэр эбит. Күһүн эмиэ сиэмэ хомуйуутугар оҕо дьон оҕус сиэтэллэр. Он-
тон кыһын малатыылканан сиэмэ астыыллар.
Туран эрэр уолаттар от кэбиһэр звеноҕа сылдьаллара. Оту бугулунан кэбиһэллэрэ.
Түөрт сайын косилкаҕа оҕус сиэппит. Дьэ, онно бу итиитэ, кумаара. Биэс сайын Оле-
сов Афанасий Петровиһы кытта от оҕустарбыттар. Өссө арыый улаатыылара маһы бэ-
йэлэрэ кэрдэн Бороҕоҥҥо киллэрэллэрэ. Балыыһаҕа, детсадка оттук маһы атынан ил-
дьэллэрэ үһү. Биир киһи үс, түөрт аттаах буолара. Сарсыарда алта чаастан киэһэ тоҕус
чааска диэри улахан дьону кытта тэҥҥэ үлэлииллэрэ, Оҕо, эдэр сааска биир да өрөбүлэ
суох холкуос араас үлэтигэр үлэлээбитэ.
1958—1961 сылларга диэри аармыйаҕа Приморьеҕа сулууспалаабыта. 1962 сыллаахха
Бороҕоҥҥо тырахтарыыс кууруһугар үөрэнэн, икки сыл Николай Петрович Копы-
риҥҥа (Топпонньоҕо) түүҥҥү сменаҕа үлэлээбитэ. Оройуоҥҥа улахан сут туран, 1962-
1964 сылларга Намҥа көһүүгэ, сайынын окко, кыһынын от тиэйиитигэр үлэ үтүмэнин
көрсүбүт. 1965 сылтан тутуу биригээдэтигэр кыһынын 50 кыраадыс тымныыга, са-
йынын 35 кыраадыс итиигэ үлэлээбитэ. Бу тухары Гаврил Дмитриевич бэйэтин эп-
пиэтинэстээх, көнө майгылаах, туруу үлэһит киһи быһыытынан көрдөрбүт. Кэптэнигэ
үөрэх кыһатын, интэринээти тутууга үлэлэспитэ. Почта дьиэтин салҕаабыттар. Саҥа
улахан кулуубу тутуспута. Күчээйи, Туойа, Хаптаанньа, Булгунньахтаах сайылыктарга
ыанньыксыттар олорор дьиэлэрин туппуттара.
Гаврил Дмитриевич оччолорго чиргэл, суон тутуу маһын кытары «тустан», суоран,
тутан, чочуйан Лөгөй нэһитиэгин социальнай-экономическай сайдыытыгар кылаатын
китлэрсибит киһи буолар. Түүнүн утуйбакка, икки этээстээх дьиэлэри тутууга пию -
рамщигынан үлэлээбитэ эмиэ баар суол.
1980-1985 сылларга сопхуос отделениетыгар тутуу биригээдэтин тэринэн звеноводунан
хотон тутуутугар үлэлээн биэс хотону туппутгара. Чагдаҕа 4 хотон уонна Даалыга 1 хотон
тутуллубута. Олортон бииригэр 200 сүөһү, атыттарьҥар 100-түү сүөһү киирэрэ. Барьҥын
подсобкалаан, гаражтаан, котельнайдаан туппута. Күрүөлээх-хаһаалаах, сарайдаах этилэр.
Прядезников Гаврил Дмитриевич биригээдэтигэр тырахтарыыһынан Никифоров
Николай Гавритьевич үлэлээбитэ. Болуотунньуктарынан Мигалкин Егор Егорович,
Олесов Семен Афанасьевич, Лыткин Семен Николаевич (Аллай), Олесов Васитий Ва-
сигьевич (Маастар), Прядезников Федор Дмитриевич I, Бурнашев Прокопий Павло-
вич (Мэник) үлэлээбиттэрэ.
Онтон 2 сыл арендаторынан субай сүөһү көрүүтүгэр үлэлээбиттэрэ. Гаврит Дмитрие-

292