Page 294 - Сэрии кэмин оҕолоро 1 кинигэ

ЛӨГӨЙ нэһилиэгэ

Петухова Татьяна Григорьевна
Мин 1943 сыллаахха балаҕан ыйын 15 күнүгэр Балбаара уон-
на Киргиэлэй Никиипэрэптэр дьиэ кэргэннэригэр иккис оҕо-
нон төрөөбүтүм. Оҕо сааһым төрөппүттэрим уонна эдьиийим
таптатыгар угуттанан ааспыттара. Оччотооҕу оҕо сиэринэн, уол,
кыыс үлэтэ диэн араарбакка барытын үлэлиирбит. Ол курдук
эдьиийбинээн мас эрбэтэн уокка оттор сыллааҕы маспытын ба-
рытын бэлэмниирбит. Дьиэ ис-тас үлэтиттэн туора турбакка ба-
рытын оҥорорбут. Лөгөй аҕыс кылаастаах оскуолатын бүтэрэн
баран, сиэстэрэлэр куурустарыгар үөрэммитим. 1964 сыллаахха
Бороҕоҥҥо трахдиспансерга дьуһуурунай сиэстэрэнэн үлэбин
саҕалаабытым. 1966 сььтлаахха Кэптэнитээҕи участковай ба-
лыыһаҕа сиэстэрэнэн анаммытым. Онтон ыла уопсайа 36 сыл
устата биир сиргэ үлэлээбитим. Кэптэнигэ олоҕум аргыһын Семен Михайлович Пе-
тухову көрсөн, ыал буолан, үс оҕону төрөппүппүт. Билигин төһө да сааһырдарбын
сиэннэрбин көрсөн, кинилэр үөрүүлэрин тэҥҥэ үллэстэн олорорбуттан олус үөрэбин.

Попова Римма Романовна

«Сэрии сылын оҕолорун сиэринэн элбэх эрэйи тэлбиппит», —
диэн кэпсээннэрин Римма Романовна, Гаврил Дмитриевич
саҕалыыллар. Бу чахчы даҕаны үлэни үрдүктүк туппут ытык ыал
Кэптэни бөһүөлэгин олохтоохторун убаастабылларынан угутта-
наллар. Биэс оҕону төрөтөн, үөрэхтээх, үлэһит ыал оҥорон, биэс
сиэн сытын билэн сүрэхтэрин сылаанньыталлар. Иккиэн даҕа-
ны оонньооботох оҕо сааһы билбит буолан, оҕолоругар сылаас-
тык-сымнаҕастык сыһыаннаһан, ийэ-аҕа тапталыгар таалала-
тан, үлэни үрдүктүк тутуу үтүө холобурун көрдөрбүттэр. Үөрүөх
иһин, Гаврил Дмитриевич күн бүгүнүгэр диэри «сүһүөҕүн хам-
сатан» бэйэтигэр сөп сүөһүнү көрөр эбит. Римма Романовна
дьиэ иһигэр түбүгүрэр.
Сэрии тулаайаҕа Римма Романовна Попова 1943 сылтаахха олунньу 12 күнүгэр сэрии
«сэтэрээн» турар кэмигэр төрөөбүт. Төрөппүтгэрэ сахалартан бастакынан үөрэхтэммит,
үрдүк култууралаах, оччолорго интелтигентнэй ыал. Аҕата Попов Роман Константино-
вич Хомустаахха төрөөбүт. Борокуруорунан Верхоянскай, кэлин Кэбээйи оройуоннары-
гар үлэлээбит. Үлэлии сылдьан Кэбээйи байаҥкамаатыттан сэриигэ барар бэбиэскэни
тутан, Орловскай уобаласка сулууспалаабыт. Өрөспүүбүлүкэбит биир бастакы бороку-
руора да буолан, Роман Константинович нууччаһытынан, политиканы ырытарынан, сы-
тыытынан-хотуутунан нууччалары да баһыйара үһү. Ону таба көрөн, 539-с стрелковай
полка 108-с стрелковай дивизиятын хамандыырынан анаабытгар. Ийэ дойду көҥүлүн
иһин немец сэриитин утары өрүү инники кирбиигэ сылдьыбыт. 1944 сьп Рудьево дэриэ-
бинэҕэ сэриилэһэ сььтдьан, тыҥатыгар 17 бааһырыыны ылан, дойдутугар ыыппытгар.
1944-1945 сылларга Томтор начальнай оскуолатыгар учуутатлаабыт. Бу сылдьан сэриигэ
ылбыт бааһырыыларыттан 29 сааһыгар өлөр. Роман Константинович Попов аата «Па-
мять» кинигэ 2-с туомугар киирбит.
Олоҕун доҕоро Белых Александра Гавритьевна улуустааҕы ветеринарнай сулууспаҕа
фельдшеринэн үлэлиирэ. Ынах-сүөһү сэрии кэнниттэн сайдарыгар үгүс сыратын биэр-
битэ. Түүн-күнүс ынах төрөөһүнүгэр, араас моһуогуруутугар тугу да аахсыбакка сүүрэрэ.
Кэргэнэ эдэр сааһыгар өлөн, Александра 25 сааһыгар огодообо хаалан, күргүөмнээх
үлэҕэ умса-төннө түспүтэ, олох ыараханын нарын-намчы санныгар сүкпүтэ.

290