Page 20 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара
P. 20

Николай  Суздалов  —  милиция  үлэһитэ.
            Раиса  Терентьева,  Анатолий  Петренко  —  музыка  учууталлара.
            Руслан  Гаврильев,  Афоня  Кириллин,  Михаил  Дюжилов  —  кадровай
        байыаннайдар.
            Николай  Колесов  диэн  үөрэппит  оҕобут,  «Артек»  лааҕырга  сылдьан,  пла-
        нета  бастакы  космонавын  Юрий  Гагарины  кытта  хаартыскаҕа  түһэн  үөрэн-
        көтөн  кэлбитэ.  Ол  хаартыскатын  Николай  Саввичка  бэлэхтээбитэ  билигин
        миэхэ  баар.
            Аҕыйах  ахсааннаах  хотугу  норуот  ыччата:  балыксыттар,  табаһыттар,  бул-
        чуттар  оҕолоро  үөрэхтээх  үлэһит  дьон  буолбуттарыттан,  кинилэр  ситиһии-
        лэриттэн  үөрэппит-ииппит  киһи  буоламмын,  дьиҥ  чахчы  астынабын,  киэн
        туттабын!

                            Чокурдаах  эдэр  сааспыт,  дьолбут  уйата

            Аллайыаха  муораттан  чугас  сытар.  Чокурдаахха  олорон  хоту  сир  айылҕа-
        тын,  олоҕун  араас  дьиктилэрин  көрбүтүм.  Урут  картаҕа  эрэ  көрөр  Индигир
        өрүһүм  ыраас  уутун  алта  сыл  испитим.  “Индигиртэн  ордук  суостаах  дохсун
        сүүрүктээх,  тыйыс,  дьэбир  кытыллаах  өрүһү  көрбөтөҕүм”,  —  диэн  биллии-
        лээх  айанньыт-географ  Обручев  суруйбута.
            Индигир  өрүс  мууһун  аннынан  илим  үтэн,  доҕорбунаан  Ньукулайдыын
        уомул,  чыыр,  муксуун,  кета,  ряпушка,  о.д.а.  балыктары  хостуурбут.  Мин  ой-
        боҥҥо  быа  түһэрэр  этим.  Ол  сылдьан  олус  күүскэ  муус  хайа  барар  тыаһыт-
        тан  куттанан,  ойбоҥҥо  түһэрэ  турар  быабын  быраҕан  сотору-сотору  кытыл
        диэки  сүүрэрим,  Ньукулайым  күлэр.  Оттон  ааһан  иһэр  илимньиттэр:  “Улья-
        на  Никитична,  ити  кытыы  диэки  тоҕо  сүүрэлиигин?”—  диэн  күлэн  ыйы-
        таллара.  Саҥа  кэлбит  балыксыттарга  кэпсээн  оҥостоллоро,  өһүргэммэт  этим.
            Сыл  аайы  табаһыттарга,  булчуттарга,  балыксыттарга  бырааһынньык  буо-
        лара.  Онно  ыт  сыарҕатыгар,  таба  наартатыгар  олорсон  Индигир  өрүс  устун
        хатааһылыырым.  Кыһыҥҥы  киэһэлэргэ  мунньахтартан,  оскуола  педсоветыт-
        тан  кэлэн  иһэн  хоту  дойду  саамай  эриэккэһин  —  дьүкээбил  уота  суһумнуу
        оонньуурун  “тутан  туран”  көрөн  үөрэр-көтөр  этибит.
            Туундара  олус  бөдөҥ  сугунун,  моруоска  отону,  тэллэйи  үргүүрүм.  Сайын
        эмис  балык  дьуухалатын  амсайбытым.  Кыһынын  туундара  хастыы  эмэ  хо-
        нуктаах,  киһи  таһырдьа  тахсыбат  тыала,  буурҕата  хайдаҕын  билбитим.  Туун-
        дараҕа  үс  ый  күнэ  суох  хараҥа  кэнниттэн  күн  тахсар  кэрэтин  сыаналаабы-
        тым.  Туундараҕа  суол-иис  суох.  Булчут,  табаһыт  олохтоох дьон  халлаан  сулус-
        тарынан  сирдэтэн,  ыйдаран  айанныыллар.  Дьэ  кырдьык,  туундара  күүстээх-
        тэр,  хорсуннар  дойдулара.
            Тыйыс  айылҕалаах  хоту  дойду  дьонун  кытта  алтыспыппыттан,  кинилэр
        ыччаттарын  үөрэтиспиппиттэн  бэйэбин  дьоллооҕунан  ааҕынабын.  Чокуур-
        даахха  доҕорум  Ньукулай  биһиги  эдэр  сааспыт  кэрэ  күннэрэ  ааспыттара,
        икки  оҕолорбут  онно  күн  сирин  көрбүттэрэ.  Чокурдаахха  үлэлээбит  сыллар-
        быт  (1957-1963)  кэнники  үлэлэрбитигэр,  олохпутугар  тирэх  буолбуттара.  Ол
        иһин,  бу  күҥҥэ  тиийэ  туундара  үтүө-мааны  дьонугар,  үтүөкэн  ыччаттарыгар
        миигин  учуутал  оҥорбуттарын  иһин  муҥура  суох  махтанабын!

                       Махтал  тыллара  хайа  да  мэтээллээҕэр  күндүлэр

            Бөдөҥсүтүү  ухханын  саҕана  Уус-Алдан  уонна  Нам  оройуоннара  холбо-
        һон,  Среднеленскэй  оройуон  дэнэ  сылдьыбыттара.  Оройуон  киинэ  Нам  этэ.
        Биһиги  Чокурдаахтан  көһөн  кэлэн  1963-1965  сс.  Нам  11  кылаастаах  оскуола-
        16
   15   16   17   18   19   20   21   22   23   24   25