Page 205 - Уйбаан Бахсылыырап. Сэрии кэмин оҕолоро - эйэлээх олох уустара

Сахаларга: “Биһиэхэ да күн көрүө”, — диэн инникигэ эрэли сүтэрбэт,
олус бэргэн этии баар. Уоттаах сэрии сэбиэскэй норуот кыайыытынан түмүктэ-
нэн, сэрииттэн тыыннаах ордубут буойуннар соххор-доҕолоҥ да буоллаллар
дойдуларыгар кэлитэлээн барбыттара. Мотуруона кэргэнэ Хонооһой, тох-
сунньу торулуур тымныытыгар, аан туманы бүрүнэн дьиэ ортотугар биирдэ
баар буола түспүт үөрүүтэ оччолорго тугунан да кэмнэммэтэҕэ эбитэ буолуо.
Сэриитэн эргиллибит буойун колхуоһугар суотчутунан үлэлээбитинэн
барбыта, Мотуруона син атын дьахталлар курдук хотон үлэтигэр дьэ киирби-
тэ. Олоҕу салгыыр Иэйэхсит эдьиийдэрэ Аан Алахчын хотуннара, Хоноо-
һойдоох Мотуруонаҕа Натааһа диэн кыыһы, Бүөтүр диэн уолу эбии бэлэхтээ-
битэ. Онон Стручковтар үс оҕолонон, үлэлээн-хамсаан дьэ “һай-сат” диэн
барбыттара, кинилэргэ да күн көрөн, аны хаһан да киирбэттии, чаҕыл-күлүм
уотунан сандаарбыта.

Оскуола сылларыттан армияҕа тиийэ

Ыал улахан оҕото буолбут Ваня Стручков 1951 сыллаахха Чараҥ алын
сүһүөх оскуолатын бастакы кылааһыгар үөрэнэ киирбитэ. Оччотооҕу Хатыҥ
Сыһыы бөһүөлэгиттэн, Мүрү эбэ арҕаа баһыттан кыра уол оскуолатыгар
сатыы сылдьара. Ити быһа холоон биэс биэрэстэ буолара буолуо. Дьэ, күн
аайы оскуолаҕа итинник тиэстэр Ваня уолу физкультура учуутала Габышев
Егор Федорович: “Бу уол атаҕынан үчүгэй аҕай быһыылаах”, — диэн, таба
көрөн спорка уһуйбута. Ол курдук уол учууталын көмөтүнэн сүүрүүнэн уон-
на хайыһарынан дьарыктана-дьарыктана Чараҥҥа түөрт кылааһы бүтэрбитэ.
Ваня Стручков Мүрү орто оскуолатыгар 5-6 кылаастарга үөрэммитэ. Ити
сылларга оскуола иһигэр, ону ааһан оройуоҥҥа ыытыллар күрэхтэһиилэргэ
кыттан, сүүрүүгэ уонна хайыһарга иккис буолуталаан спорка бастакы сити-
һиилэрдэммитэ. Салгыы 1958-1961 сылларга Сыырдаах орто оскуолатыгар
үөрэммитэ. Кини бу үөрэнэр сылларыгар республикаҕа оҕолор ортолоругар
хайыһарга уонна велоспорка хаста да бастаабыта. Ол быыһыгар улахан дьон
күрэхтэһиилэригэр кыттан, тус бэйэтин көрдөрүүтэ иккис буолан, Уус-Ал-
дан оройуонун хамаандата эмиэ иккис миэстэлэһэригэр төһүү күүс буолбута.
Сыырдаах оскуолатын сэттис кылааһын бүтэрбит сайыныгар 1961 сыл-
лаахха Иван Стручкову Советскай Армия кэккэтигэр сулууспаҕа ылбыттара.
Кини сулууспалыы Челябинскай уобаласка тиийбитэ. Сулууспа быыһыгар
Челябинскай уобалас байыаннай чаастарын икки ардыларыгар ыытыллар
күрэхтэһиилэргэ хас да төгүл бастакы, иккис миэстэлэри ылаттаабыта. Сулу-
успалыы сылдьан Иван Стручков хайыһарынан сүүрүүгэ 30-50 км дистан-
цияҕа чемпион аатын ылбыта уонна маастарга кандидат нуорматын толор-
бута. Ол эрээри: “Судейскай састаап итэҕэс”, - диэннэр, 1-кы разряды
үөрүүлээхтик туттарбыттара.
Иван Стручков 1961-1964 сылларга Советскай Армия кэккэтигэр сулуус-
палыыр кэмигэр байыаннай сулууспатыгар уонна спорка 42 хайҕалы ылбыта.
Бэл, биирдэ төрөппүттэригэр байыаннай салалта аатыттан эҕэрдэ сурук кэл-
битэ. Маннык ситиһиилэр хас биирдии саллаат аайы тиксибэтин армияҕа
сулууспалаабыт дьон бары билэн эрдэхтэрэ. Онон Ваня Стручков оскуолаҕа
сылдьан сүүрүүнэн, хайыһарынан дьарыктаммыта, велосипед көрүҥэр бэйэ-
тин эмиэ боруобаламмыта таах хаалбатаҕа, армияҕа хайа да омуктан атаҕас-
таммакка инники күөҥҥэ сылдьыбыта.

Мантан аллара билсиэҕин И.А.Стручков спорка ситиһиилэрин туһунан
араас сылларга суруллубут бэлиэтээһиннэри.
201